Column Peter Giesen

Ik houd van Duitsland, maar wat maakt het land een afgeleefde indruk!

Vakantieromantiek gaat meestal over Zuid-Europa. Een glas pastis onder een plataan op een dorpsplein in de Provence, waar oude mannetjes ­pétanque spelen met magneetjes om de ballen op te rapen.

Ik heb een andere favoriet: Duitsland. Ik moet toegeven, Oberhausen, Köln, Mannheim, Stuttgart klinkt minder uitnodigend dan Lyon, Avignon, Montpellier, Barcelona. Niettemin is er geen groter genot dan een halve liter ­Teutoons bier op een terras in een Duitse provinciestad. En als je hem op hebt, staat de ober meteen achter je: noch eins? Ik wil niet beweren dat de Duitse keuken het summum aan culinair genot vertegenwoordigt. Maar als je, zoals ik, weinig vlees eet, wordt een goede wienerschnitzel een niet te versmaden delicatesse. Ik moet wel toe­geven dat ik de echte Duitse specialiteiten, zoals de Schweinshachse, graag aan me voorbij laat gaan.

Dit jaar ben ik een paar keer in Duitsland geweest, en elke keer kwam ik lichtelijk geschokt terug. Wat maakt het land een afgeleefde indruk! Tijdens het Wirtschafts­wunder zijn platgebombardeerde steden heropgebouwd met fantasieloze, vaal bepleisterde blokken. Sindsdien lijkt er weinig meer gebeurd. Her en der zijn een paar ­prestigieuze nieuwe gebouwen verrezen, maar als geheel liggen veel Duitse steden er verslonsd bij. De dom van ­Keulen zat onder een dikke laag roet.

Slechts op één plaats was voelbaar dat Duitsland het rijkste land van Europa is. De Autobahn, waar ons oude Peugeootje werd voorbijgeraasd door een armada van BMW’s, Audi’s en Mercedessen. Lustmachines met hun gladde, strakke lijnen, hun snelheid, hun superieure ­ingenieurskunst. Vorsprung durch Technik.

Ze zijn verleidelijk, de Duitse auto’s. Maar hoelang nog? De Duitse auto-industrie dreigt in moeilijkheden te raken. Nieuwe tijden kondigen zich aan, met elektrische auto’s, deelauto’s, zelfrijdende auto’s. In deze ontwikkeling loopt Duitsland zeker niet voorop. Als auto’s eenmaal zelf rijden, is het gedaan met de toys for the boys. Vader hoeft niet meer te laten zien hoe hij zijn Audi temt, want dat doet de computer veel beter. De lol is eraf, de auto verliest zijn functie als statussymbool. De auto wordt water uit de kraan, een nutsvoertuig dat van A naar B rijdt. Waarom zou je daar nog een vermogen voor betalen?

Duitsland is veerkrachtig en heeft veel kapitaal achter de hand. Maar is het berekend op deze aanslag op zijn verdienmodel? Het land maakt een merkwaardig ouderwetse indruk. In veel restaurants en cafés konden we niet betalen met pinpas of creditcard. Nur Bargeld, bitte. In een techniekland als Duitsland verwacht je een koortsachtige drang om het nieuwste van het nieuwste te hebben. In elk geval niet dat je in een parkeergarage briefjes van tien in een automaat staat te frommelen.

Dit is het Duitsland van Angela Merkel. Mutti Merkel, ­altijd geruststellend, zelden creatief of vernieuwend. ­Misschien ken ik te veel betekenis toe aan het rommelige straatbeeld, maar het lijkt me zorgwekkend dat Duitsland, de locomotief van Europa, er zo sjofel uitziet.

Verder was het natuurlijk weer prima toeven in het land met zijn tragische geschiedenis, zijn zachte en poëtische taal, zijn vriendelijke en altijd dienstbare obers. Noch eins?

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2019 de Persgroep Nederland B.V. - alle rechten voorbehouden