Interview Alman Metten over migranten-WW

‘Iemand in de Kamer zou moeten zeggen: dit is onzin’

‘Een graatje in mijn keel’, noemde minister Koolmees het EU-besluit over migranten-WW. Terecht? Interview met Alman Metten, oud-Europarlementariër en economisch onderzoeker.

Polen in de appelpluk. Beeld Marcel van den Bergh / de Volkskrant

Kamerbrede verontwaardiging: de Europese Unie ­verlengt de tijd dat werknemers in het buitenland een WW-uitkering kunnen meenemen naar hun eigen land van drie tot zes maanden. Ook minister Wouter Koolmees is zeer ongelukkig met de ‘export-WW’, maar ziet geen mogelijkheid iets in Brussel te ondernemen. Het zou woensdag ingaan, maar is uitgesteld. Een uitzending van Nieuwsuur, waarin bleek dat duizenden Poolse arbeidmigranten misbruik maken van hun Nederlandse uitkeringen, zette de toon.

Maar Alman Metten, oud-Europarlementariër voor de PvdA en economisch onderzoeker, vindt dat zo een heel verkeerde voorstelling van zaken wordt gegeven. ‘Iemand in de Kamer zou zijn nek moeten uitsteken en zeggen: dit is onzin. Laten we een evenwichtig beeld schetsen.’

Wat ziet de Kamer verkeerd ­volgens u?

‘Uit onderzoek naar arbeidsmigratie blijkt niet dat mensen komen om snel WW te krijgen en weer naar huis gaan. De meesten komen voor langere tijd, om een inkomen te verdienen. De EU-commissaris Marianne Thyssen voor werkgelegenheid heeft in een stuk in NRC heel duidelijk gesteld dat de regels volstrekt hetzelfde blijven: arbeidsmigranten moeten eerst, net als Nederlandse werknemers, rechten opbouwen en alleen in die omstandigheden kunnen ze de uitkering meenemen. Het is niet zo van: een maandje werken en dan lekker vrij nemen en vakantie vieren in je thuisland. Dat is wat iedereen over het hoofd ziet.’

Wat vindt u ervan dat de hele Tweede Kamer zich tegen de EU-maatregel keert?

‘Het versterkt het beeld dat alles dat vanuit de EU komt verkeerd is, en alles uit Den Haag goed. Om te beginnen doen we zelf mee aan de EU. Bovendien klopt het beeld niet. De EU-regels gelden net zo goed voor ­Nederlanders die in Duitsland of Frankrijk werken, en werkloosheidsuitkeringen in die landen opbouwen. Je ziet dat de Kamer zich heel regelmatig tegen Brussel keert. Dat is niet goed. Het is hetzelfde als wat in Groot-Brittannië gebeurde, het afgeven op de EU als die bureaucraten die alles willen regelen, met als gevolg de volstrekt onrealistische Brexit waarvan niemand de gevolgen kan overzien.’

Het gaat in deze discussie toch over fraude?

‘Over het terugdringen van fraude moeten goede afspraken worden gemaakt. Nederlanders die in Duitsland werken kunnen ook frauderen. Maar dat er misbruik van ­regelingen wordt gemaakt is niet voldoende reden om het hele systeem te verwerpen. In Nederland is ook veel fraude, bij sociale huur, bij uitkeringen, nog veel meer. Dat is niet iets speciaal voor Europa.’

Wat vindt u van woorden als ‘uitkeringstoerisme’ en ‘export-WW’?

‘Dat is allemaal nergens op gebaseerd. Het is toch wel een teken van armoede om zoveel kabaal te ­maken over iets wat er niet is.’

Is de commotie in de Kamer dan vooral een politieke show?

‘Het is typisch een onderwerp van de rechtse, anti-Europese partijen. Het heeft te maken met framing: als het maar over fraude blijft gaan, staat Europa er slecht op. Het is teleurstellend dat de Tweede Kamer daar zo unisono in meegaat. Kijk eens naar de cijfers: hoeveel Nederlanders verrichten niet grensarbeid in Duitsland. Hoeveel Duitsers werken niet in Nederland. Het gaat echt niet alleen om Oost-Europeanen uit Polen of Roemenië. Als het enige wat je tegen Europa kan inbrengen fraude is, klinkt dat niet erg sterk. Hoe representatief is dat? Is het een hoofdprobleem of een bijprobleem dat moet worden opgelost en al die ophef niet rechtvaardigt?

‘In Nederland willen we alles ­liever zelf regelen dan zaken aan Brussel overlaten. Maar als het moeilijk wordt, zeggen we opeens dat de kwestie op Europees niveau moet worden geregeld. En als de EU er niet uitkomt: door de OESO. Dat komt op mij opportunistisch over.’

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2019 de Persgroep Nederland B.V. - alle rechten voorbehouden