Commentaar

Iedereen archivaris

Over niet al te lange tijd zullen de jongste archiefstukken uit e-mails, sms’jes en appjes bestaan. Beeld ANP XTRA

Ook private mails moeten worden beheerd met het oog op de belangen van toekomstige historici.

Wie nu op Openbaarheidsdag in het Nationaal Archief vrijgegeven archieven raadpleegt, begeeft zich – bladerend en ritselend – in het predigitale tijdperk van brieven, getikte notulen en beleidsstukken. Maar over niet al te lange tijd zullen de jongste archiefstukken uit e-mails, sms’jes en appjes bestaan. Bijvoorbeeld als een (kunst-)historicus over twintig jaar de gang van zaken wil reconstrueren rond de aankoop van Rembrandts Marten en Oopjen. Hij zal overwegend zijn aangewezen op de Whatsapp-berichten waarin de voorafgaande onderhandelingen hun beslag hebben gekregen.

Het Nationaal Archief is op die nabije toekomst voorbereid, blijkt uit een interview met rijksarchivaris Marens Engelhard in de Volkskrant van donderdag. Hij beschikt over een e-depot met computers en servers waarop bestanden ook in een veranderende digitale omgeving behouden blijven. Daarmee kan niet worden voorkomen dat veel digitale informatie verloren gaat. Het Nationaal Archief mag dan doordrongen zijn van het belang van dat materiaal, de huidige beheerders – overheidsinstanties en particulieren – zijn dat vaak niet. Papieren documenten kwamen, zeker als ze waren voorzien van stempels en andere tekenen van ambtelijk gewicht, eerder voor archivering in aanmerking dan de informele kattenbelletjes die nu in de digitale ruimte worden uitgewisseld.

Als deze informatie al niet verloren gaat door de achteloosheid van de beheerder, gebeurt dat wel door een vervanging van de computer. Dat is een paradox van het informatietijdperk: naarmate er meer informatie wordt uitgewisseld gaat meer van die informatie verloren. Intussen zijn bronnen die tot dusverre onontbeerlijk waren voor ­biografen en historici, zoals dagboeken en correspondentie tussen (letter-)vrienden, vrijwel opgedroogd. De vraag is hoe zij zich in de toekomst moeten documenteren.

Het is dus zaak dat niet alleen instellingen als het Nationaal Archief ernst maken met het behoud van die vluchtige documentatie. Elke deelnemer aan het digitaal verkeer zou dat moeten doen. Iedereen zou zijn e-mails, sms’jes en appjes moeten beheren met het oog op de belangen van de historici die ooit over deze tijd gaan schrijven.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2019 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden