lezersbrieven vrijdag 19 juli

Hulp kan effectief zijn als je er te lang alleen mee rond blijft lopen

De ingezonden lezersbrieven van vrijdag 19 juli.

Vrienden en familie lezen de namen van slachtoffers voor tijdens de vijfde nationale herdenking van de vliegramp met vlucht MH17. Beeld Frank van Beek/ANP

Brief van de dag Complexe rouw

Naar aanleiding van het interview met mij over complexe rouw bij de MH17, reageerde M. Spelbrink in een brief (O&D, 18 juli) dat we moeten ophouden normale en complexe rouw van elkaar te onderscheiden. Omdat het om het persoonlijk verhaal gaat en dat er niets mis is dat dierbaren hun overledenen vasthouden. Met dat laatste ben ik het eens. Je zal je overleden kind op een ­bepaalde manier ­altijd vasthouden.

Het gaat mij om de psychische en lichamelijke klachten bij sommige nabestaanden en bij anderen minder of geheel niet. Te lang is complexe rouw onder het tapijt geschoven (‘Het is je lot, je moet ermee leren leven’) of onterecht behandeld als een ‘reactieve depressie’ met karrevrachten antidepressieve medicatie. Met de classificatie ‘persisterende complexe rouwstoornis (PCRS)’ kunnen nabestaanden die hiervoor in aanmerking ­komen (en dat zelf willen!) een door de ziektekostenverzekering vergoede behandeling krijgen. Het gegeven dat bepaalde rouw complex is en psychologische hulp bijdraagt aan klachtenvermindering zal de behandelkloof (naar schatting meer dat de helft van de mensen met de classificatie PCRS komt niet in behandeling) hopelijk verkleinen.

Het stigma – zo dat er is – rond complexe rouw zal verminderen als meer nabestaanden zich uitspreken dat hulp effectief kan zijn als je er te lang alleen mee rond blijft lopen.

Jos de Keijser, klinisch ­psycholoog

Niksen

Het artikel van Anna van den Breemer over ‘niksen’ (O&D, 18 juli) doet mij denken aan A.F.Th. van der Heijdens herinnering aan zijn Nijmeegse studietijd in de jaren zeventig. Hij constateert bij een aantal studiegenoten een bestudeerde, demonstratieve traagheid van bewegen en handelen. Ook in mijn eigen studietijd in Leiden kwam ik zulke types tegen (misschien minder talrijk dan in Nijmegen), links georiënteerd, die een half uur deden over het zetten van een pot thee om aan te geven dat ze zich niet door het kapitalistische systeem ­lieten opjagen.

Hugo Klooster, oud-leraar geschiedenis, Den Haag

Leefbaarheid

In het Commentaar van 17 juli over de problematiek van de dorpsschooltjes laat Peter Giesen buiten beschouwing dat zo’n school vaak ook een ontmoetingsplaats is voor de gemeenschap. In mijn eigen dorp Jonkersvaart is de school vorig jaar gesloten. Gelukkig mag er tijdelijk nog gebruik worden gemaakt van het gebouw voor activiteiten als een filmhuis, een zangkoor, de Jonkvrouwen, jaarlijks terugkerende vieringen en vergaderingen van plaatselijk belang.

Het gebruik voor deze activiteiten hangt echter aan een zijden draad. De exploitatie is voor een kleine dorps­gemeenschap als de onze niet op te brengen. Er is nu een bedrijfsplan opgesteld dat wordt voorgelegd aan het gemeentebestuur. Een en ander toont eens te meer aan dat een school in een klein dorp niet alleen een functie heeft als accommodatie waar kinderen leren. Daarom moet er breder worden gekeken naar de consequenties van sluiting, namelijk de leefbaarheid van de kleine dorpen.

Ton Uyttewaal, Jonkersvaart

Douchen

Vier hoogleraren bevelen het in alle ernst, aan: kinderen moeten na het sporten douchen en de sportkleding wassen (Ten eerste, 18 juli). Dé oplossing voor de – tot in extremis opgeklopte risico’s – van granulaatkorrels op kunstgrasvelden. Volgens recent onderzoek van het RIVM is dat namelijk gewoon veilig.

Douchen, dat doen alle voetballers al zolang er gevoetbald wordt en de ouders wassen hun kleding, lijkt mij. Met andere woorden, een ‘hooggeleerde’ oplossing die net zo ‘absurd’ overkomt, als het vermeende probleem.

Ruud Maltha, Berghem

Vrouwenemancipatie

Ik had niet gedacht het nog mee te maken, maar de vrouwenemancipatie is klaar. Geslaagd, afgerond, gelukt. We kunnen ons met andere zaken gaan bezighouden. Omdat Ursula von der Leyen de eerste vrouw is die de Europese Commissie gaat leiden? (Ten eerste, 17 juli) Nee, omdat het een benoeming is die in precies dezelfde achterbakse, ondoorzichtige, konkelende achterkamertjes tot stand is gekomen als die van vele van haar mannelijke politieke collega’s. Wat een voorrecht dat ik die gelijke behandeling nog mag meemaken.

Thea Hardenberg, Utrecht

Korting op pensioenen

Zou het niet aardig zijn om de de dreigende korting op de pensioenen, die al jaren op de nulstand staan, terwijl de lonen alsmaar stijgen, te compenseren door bijvoorbeeld de heffingskorting voor gepensioneerden flink te verhogen? Of, het is maar ’n ideetje, de afzonderlijk ingehouden belasting op AOW en pensioen te laten voor wat het is, zodat bij de aangifte, door het belastingtechnisch samenvoegen ervan, je niet in een hogere belastingschijf komt en moet bijbetalen? Kortom, politiek Den Haag, wees creatief, laat ouderen ook profiteren van de huidige welvaart en reik gepensioneerden eens de hand in plaats van hen te laten zakken in een steeds zompiger wordend financieel ­moeras.

Rob Weeda, Arnhem

Infrastructuur

Nu een aantal infrastructurele werken voorlopig niet doorgaat omdat Nederland niet zijn stikstofbeleid op orde heeft (Voorpagina, Commentaar, 18 juli), kan het gereserveerde geld mooi gebruikt worden voor het onderhoud van de bestaande infrastructuur. Dat is minder zichtbaar en electoraal minder aantrekkelijk, maar wel nuttiger.

Bernard Weerdmeester, Zeist

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2019 de Persgroep Nederland B.V. - alle rechten voorbehouden