commentaar

Hoogste tijd voor de informateur om de druk op VVD en D66 op te voeren

Na een zomer achter de schermen gaat maandag de kabinetsformatie verder. Meer duidelijkheid is dringend gewenst.

Remco Meijer
Jesse Klaver (GroenLinks) komt aan voor een gesprek met informateur Mariette Hamer.  Beeld ANP
Jesse Klaver (GroenLinks) komt aan voor een gesprek met informateur Mariette Hamer.Beeld ANP

In reactie op het groeiende ongeduld over de trage kabinetsformatie schreef informateur Mariëtte Hamer donderdag een kort briefje aan de voorzitter van de Tweede Kamer, Vera Bergkamp. Daarin zegde Hamer toe dat ‘binnen afzienbare tijd’ duidelijkheid komt over ‘met welke partijen verdere onderhandelingen kunnen worden voortgezet’.

Het was sinds 23 juni een eerste levensteken uit de krochten van de formatie, waaruit de buitenwereld mag afleiden dat er kennelijk nog fut zit in het proces dat half maart begon. Als Hamer maandag Mark Rutte (VVD), Sigrid Kaag (D66) en hun secondanten ontvangt, zijn we precies vijf maanden na de verkiezingen.

De morrende samenleving wil horen hoe ver de gesprekken zijn gevorderd. Over wat ter tafel ligt, is een merkwaardig woordenspel ontstaan. In het eindverslag over haar eerste periode als informateur schreef Hamer op 22 juni dat zij had voorgesteld ‘een proeve van een regeerakkoord’ te laten schrijven door de twee grootste partijen. In het slotadvies, en in de motie die een dag later in de Kamer werd aangenomen, heette het ‘een document op hoofdlijnen’.

Uit de brief van donderdag blijkt dat VVD en D66 in de zomer hebben gewerkt ‘aan het formuleren van bouwstenen voor een mogelijk regeerakkoord’. In Den Haag was vrijdag geen duidelijkheid te krijgen over de vraag of die bouwstenen maandag dan ook openbaar worden. Wel zouden de bewoordingen zodanig zijn dat ‘met andere partijen onderhandelingen kunnen worden gestart’.

Van de patstelling voor de vakantie weten we dat nog slechts vier partijen daarvoor in aanmerking (willen) komen: CDA, PvdA, GroenLinks en ChristenUnie. Maar niet alle vier tegelijk. Een keuze is daarom onvermijdelijk. Dat vereist openheid, en na al het voorafgaande gedoe hebben de kiezers daar ook recht op.

De geldigheid van de verkiezingsuitslag wordt hier en daar betwist, omdat in het nachtelijke debat van 1 april moties van wantrouwen (afgewezen) en afkeuring (aangenomen) werden ingediend. Maar die ontnemen niet de democratische legitimiteit aan de uitslag en de formatie. VVD en D66 hebben wel de morele plicht nu snel duidelijkheid te verschaffen over de voortgang, waarbij Hamer niet hoeft te schromen de druk op te voeren.

In het Volkskrant Commentaar wordt het standpunt van de krant verwoord. Het komt tot stand na een discussie tussen de commentatoren en de hoofdredactie.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2022 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden