verslaggeverscolumn margriet oostveen in leeuwarden

Hollandse treinsurfers worden boterzacht bestraft

Het was 5 graden boven nul, ze droegen een korte broek en T-shirt en kwamen straalbezopen van het Fries Oktoberfeest in Leeuwarden. Op het station leek het ze leuk om niet in, maar op de trein ­terug naar Groningen te rijden.

Jeugdvrienden. 20 minuten ­lagen ze op het dak van de rijdende trein. Eentje filmde dat en zette het op snapchat met de woorden ‘Gratis treinritje op zondagochtend’. ­Iemand maakte daar screenshots van en plaatste de beelden later op Instagram.

Wilt u dit verhaal liever beluisteren? Hieronder staat de door Blendle voorgelezen versie

Levensgevaarlijk: er was een ­bovenleiding, als er ééntje met zijn dronken kop was gaan staan, waren ze geëlektrocuteerd en had de NS weer een paar lijken van het spoor mogen schrapen.

Na 20 minuten, bij Buitenpost, zijn de surfers van de trein ­gehaald, na een waarschuwing van een voorbijganger. Ze waren toen al onderkoeld.

Nu moeten ze voor de kantonrechter in Leeuwarden verschijnen, E. en K, 24 en 22 jaar oud. Op de gang zitten de twee ontspannen kletsend te wachten, in beider handen een nieuw T-shirt dat ze nog even gekocht hebben op de markt buiten. Allebei in korte cargobroek en om hun arm, als trofeeën, een reeks polsbandjes die toegang ­gaven tot festivals. E. is lang, rommelig blond en slungelachtig. K. wat meer gedrongen en met kort bruin haar. Twee Hollandse jongens, in het volste vertrouwen dat het wel los zal lopen.

Twee jaar geleden sprong de YouTube-vlogger Willem Vink al eens met een vriend voor een paar minuten op een trein bij Nijmegen. Willem wist zogenaamd precies wat hij deed, hij had ‘alles gecontroleerd’. Spoorbeheerder Veolia deed aangifte. De vlogger kwam weg met een alternatieve straf, hij moest praten met machinisten die zelfmoorden op het spoor hebben meegemaakt. De vlogger zei sorry, gaf nog een bloemetje weg, en klaar was Willem.

Beelden uit het snapchatfilmpje van het treinsurfen door E. en K.

Het zijn nog geen Russische toestanden, treinsurfen is daar een rage, zoals correspondent Tom ­Vennink al eens ijzingwekkend ­beschreef. Maar je verwacht toch enigszins dat justitie deze tweede keer wat harder aan de noodrem trekt.

Pas als E. en K. doorkrijgen dat er drie verslaggevers met hen de verder lege rechtszaal mee in lopen, worden ze nerveus, ‘O shit’ en ‘verdomme’ mompelend. Best te begrijpen. Merkwaardiger is hoe officier van justitie Scharrenberg niet veel later zegt: ‘Héél vervelend dat dit nu weer in de media komt.’ Want dan wordt het ‘een dingetje’, aldus de officier en misschien wel een rage.

Je zou denken: een rechtszaak is niet voor niets openbaar, eis een flinke straf. Zo redeneert deze officier niet. Die legt de verantwoordelijkheid bij de media.

Kantonrechter Janssen raadt E. vriendelijk aan toch maar wel te zorgen voor een nieuwe foto op zijn ov-jaarkaart, want daarop steekt hij ‘een vinger’ omhoog, en dat kan toch de verkeerde indruk wekken, bij controleurs. Hoe zou de reactie zijn als dit Marokkaanse jongens waren? Hoe zou die middelvinger dán worden opgevat?

E. krijgt het voordeel van de twijfel. Hij studeert Mechanical Engineering aan de Hanzehogeschool en werkt mee aan het ontwikkelen van een zonnewagen voor de Solar Challenge, de tweejaarlijkse wedstrijd door Australië voor auto’s op zonne-energie. E., met al die dure festivalbandjes om zijn pols, overtuigt de rechter moeiteloos dat hij met al dat harde werken aan zijn zonneauto en een reis naar Australië in het vooruitzicht nauwelijks een boete kan betalen. K. hoeft dan al bijna niets meer uit te leggen.

De officier vraagt nog even bromsnorachtig voor de vorm of de twee soms ook ‘wastabletten eten’, of andere enge dingen doen die de jeugd op YouTube zet. Nee meneer. Nou ja, zegt de officier dan al snel, ik zie ook wel dat jullie jong zijn en ‘een beetje met een knipoog in het leven staan’.

De schade van het treinsurfen is, vooral omdat de trein een tijd moest stilstaan, intussen berekend op 3.125 euro. Maar justitie beschouwt deze surfers als ‘dader en slachtoffer inéén’, want als er doden waren gevallen, ‘dan waren ze het zelf geweest’. Daarom vindt het OM het ‘niet eerlijk’ artikel 5 van de Wegenverkeerswet erbij te halen, dat het veroorzaken van gevaar verbiedt. Daar staat een maximale straf van twee maanden cel op en een maximale geldboete van 4.150 euro.

De schade hoeven ze dus niet te betalen.

Een taakstraf dan? Vindt de officier om onduidelijke redenen ook al ‘veel te zwaar’. Hij eist een boete van 250 euro. En zo luidt het vonnis:

‘Wilt u betalen in termijnen?’

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2019 de Persgroep Nederland B.V. - alle rechten voorbehouden