Commentaar Belastingdienst

Hoekstra koopt tijd met opsplitsen van de Belastingdienst

Het kabinet herstelt een weeffout met het opknippen van de Belastingdienst in geld ‘halen’ en ‘brengen’.

Wopke Hoekstra, minister van Financiën. Beeld ANP

Minister Wopke Hoekstra van Financiën bepaalde dat hij liefst twee vervangers nodig heeft voor staatssecretaris Menno Snel (D66), die opstapte omdat hij de Belastingdienst niet in het gareel kreeg. De voormalige McKinsey-consultant Hoekstra wil dat de ene nieuwe staatssecretaris over het innen van belastinggeld gaat en de andere over het uitdelen ervan.

Geld ophalen is de enige oorspronkelijke taak van de fiscus. Geld uitdelen kreeg de Belastingsdienst er 15 jaar geleden als taak bij nadat de Tweede Kamer unaniem instemde met het verstrekken van toeslagen als inkomenssteun voor de laagste inkomens. De in een permanente reorganisatie verkerende Belastingdienst bleek daartoe net zo min mentaal als organisatorisch geëquipeerd.

Wie honderden jaren belastingen int en opeens geld moet gaan weggeven, valt ten prooi aan ‘institutionele vooringenomenheid’, zei oud-minister Donner na onderzoek naar de Belastingdienst. De organisatie van de toeslagen versterkte die mentale staat: de toeslag moest op de bankrekening staan vóórdat de juiste hoogte ervan werd vastgesteld, zo had de Kamer bepaald. Gevolg is dat bij meer dan de helft van alle toeslagen de fiscus geld terug moet vorderen of bij moet leggen.

De door Trouw en RTL onthulde affaire waarbij honderden, mogelijk duizenden ouders door de fiscus ten onrechte als kinderopvangtoeslagfraudeurs werden gezien, is ten langen leste de aanleiding voor de ingreep van Hoekstra. Zijn opknippen had ook meteen gekund, in 2005, of anders in 2013 toen fraude met zorgtoeslagen de aanzet was tot het aftreden van een voorganger van Snel, Frans Weekers.

Door de zaak nu ambtelijk en politiek anders in te kleden koopt Hoekstra tijd. Wat werkelijk nodig is, is een alternatief voor de zorg-, huur- en kinderopvangtoeslag. Te denken valt aan het verlagen van de belastingen voor de laagste inkomens, of het rechtstreeks overmaken van belastinggeld naar de bedoelde ontvangers van de toeslagen, zoals woningcorporaties en kinderopvangorganisaties.

De belangrijkste taak van de nieuwe staatssecretaris Toeslagen is om zichzelf zo snel mogelijk overbodig te maken.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden