Column Bert Wagendorp

Hoe lang houdt een dromende dandy op zoek naar Arcadië het vol in de Haagse politiek?

T. Baudet en zijn FvD gaan compromissen sluiten. Op de radio hoorde ik hem met enige spijt in zijn stem zeggen dat dat nu eenmaal niet anders kan, de noodzaak van het compromis komt voort uit ons democratisch systeem. Ook de anti-establishmentpartij moet, wil ze een electorale zege omzetten in macht, meedoen met ‘het establishment’. Dat was alvast een ander geluid dan woensdagavond uit zijn mond kwam tijdens de vermoedelijk door dronken euforie ingegeven overwinningsspeech, bizar gezwatel van een poseur en complotdenker.

Baudet stelde meteen wel strenge voorwaarden aan mogelijke onderhandelingspartners van het partijkartel: de klimaatwet moet van tafel en Rutte moet bewindslieden ontslaan, onder wie Wiebes (Klimaat) en Harbers (Migratie). Eisen stellen mag. Maar Baudet heeft hoog van de toren geblazen over de vermaledijde Haagse compromiscultuur en kan zich amper toegeeflijkheid permitteren: wat is zijn wisselgeld?

Pim Fortuyn werd, nadat hij was vermoord, door zijn volgelingen uitgeroepen tot de nieuwe Jezus, de man die was gestorven voor onze zonden. Ik maakte destijds van dichtbij mee hoe zijn politieke jaren op aarde van een religieus aureool werden voorzien, met zijn broer Marten in de rol van Jezus’ discipel Johannes. Het nieuwe geloof werd geen succes.

Baudet zet hoger in: hij presenteert zich bij leven al als de Verlosser. De naderende ondergang van het Avondland kent volgens hem slechts één groot voordeel: het aantreden van T. Baudet, aan wiens hand wij uit de dood zullen herrijzen. Mogelijk zal later blijken dat die hele ondergang van de boreale wereld louter en alleen in scène is gezet om Zijn komst onvermijdelijk te maken.

Je mag zijn zelfbeeld megalomaan noemen (is het ook), narcistisch (is het eveneens) of het bewijs van krankzinnigheid (niet uitgesloten). Het zal in elk geval voor iemand met goddelijke dogma’s niet meevallen om compromissen te sluiten met stupide sukkels. Met het kliekje omhooggevallen netwerkers dat de boel wil slopen en dat niet gelooft dat ze in de romantische negentiende eeuw in hun paradijs van plaggenhutten en van de ratten besnuffelde stadskrotten heerlijk zaten te genieten van de mooiste beschaving die de wereld ooit zag – luisterend naar Saint-Saëns en met een boek van Stendhal op het nachtkastje.

De vorige Jezus hield ook al niet van compromissen.

Baudet wekte woensdag de indruk zojuist tot president van het land te zijn gekozen. De aankondiging van een muur ontbrak er nog aan. Het leek er sterk op dat hij de band met de realiteit had verbroken. Dat is niet zo erg, mits je hem maar weer tijdig herstelt. De realiteit is dat je tegenwoordig ook als relatief kleine partij de grootste kunt worden. Dat, hoe je ook rekent, welke unieke kracht je ook draagt en hoeveel mammoeten je ook hebt gevloerd, dertien van de 75 zetels lang geen meerderheid is en dat ook de vijf zetels van de PVV-ruïne je daar niet aan kunnen helpen. Nog een realiteit is, dat de GroenLinkse partij van de grandioze ketterij der klimaatreligie in de senaat ook meer dan is verdubbeld en dat er tegenover elke FvD-gelovige minstens drie andersdenkenden staan.

Hij is binnen afzienbare tijd premier van dit land, zei Baudet donderdag. Godverhoede, maar het kan. Al moet Baudet dan wel eerst een politicus als alle andere worden. Eentje die beseft dat je in Nederland werkt binnen ‘de smalle marges van de democratische politiek’ – zoals toenmalig PvdA-leider Joop den Uyl het in 1970 al formuleerde. Die transitie acht ik nog onwaarschijnlijker dan Baudet die van de energie.

Hij lijkt me er de man niet naar om te opereren binnen smalle marges. Het is mij nog niet duidelijk wat hij precies is – een ultra-rechtse nationalist, een neofascist, een radicale conservatief, een ziekelijke fantast – maar ik zie vooral een romanticus met een groot heimwee naar Arcadië. Hoe lang houdt zo’n dromende dandy het vol in de stugge en pragmatische Haagse politiek, voor het verlangen naar vleugel en schrijftafel hem te machtig wordt?

Niet zo lang, verwacht ik, hij is geen Wilders: die kan niks anders.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@volkskrant.nl.