OPINIEFeiten voor bij de borrel

Hoe gaan we navigeren op de nieuwe routekaart?

Nederland heeft (eindelijk) een Routekaart Coronamaatregelen. Hoe werkt die precies en wanneer kan die in de prullenbak?

Een verpleegkundige in de weer met een wattenstaafje met wat slijm van een personeelslid. Beeld ANP

Met de Routekaart Coronamaatregelen, die het kabinet deze week presenteerde, weten we voortaan wat ons te wachten staat. Heldere grenzen: als er meer dan 50 besmettingen per 100 duizend inwoners per week zijn, wordt de situatie Zorgelijk genoemd.

Thierry Baudet vroeg zich deze week in de Tweede Kamer af waar de route terug naar normaal is, want ‘bij nul positieve testen is nog steeds het ­niveau waakzaam van kracht’. En ja, zodra er enige tijd nul besmettingen zijn is een vreugdevuur waarop de maatregelen ritueel worden verbrand misschien op zijn plaats, maar vooralsnog ligt de onzekerheid eerder aan de andere kant van het spectrum.

Is de routekaart een road to nowhere nu we in de week van de onthulling al op het hoogste niveau zitten met 276 besmettingen per 100 duizend in­woners?

Positieve testen zeggen niet alles. Het aantal kan oplopen omdat meer mensen zich laten testen nu de tweede golf een feit is, of omdat de testcapaciteit echt wordt uitgebreid. Daarom kijkt de routekaart ook naar andere ­cijfers. Bij elk risiconiveau staan maatregelen die sowieso genomen worden en ‘te overwegen’ maatregelen. Die keuze wordt mede bepaald door ­‘contextindicatoren’, zoals ziekenhuisopnamen en hoeveel besmettingen er zijn in verpleeghuizen.

Er is geen grenswaarde bepaald voor sterfgevallen. Dat is niet zo vreemd, op het moment dat de sterfte oploopt, is dat vooral een teken dat eventuele maatregelen te laat zijn.

Van Zorgelijk naar Zeer Ernstig was een korte reis. Landelijk gingen we op 17 september van Waakzaam naar ­Zorgelijk. Nog geen drie weken later bereikten we, op 6 oktober, risiconiveau Ernstig. Vervolgens ging in zes ­dagen de situatie van Ernstig naar Zeer  Ernstig.

Het regionale karakter van het plan – voor elke regio wordt apart een risiconiveau bepaald – is al ingehaald door de werkelijkheid. De tweede golf is nu zo ernstig dat volgens het kabinet alleen landelijke maatregelen werken.

Voor regionaal onderscheid lijkt de kaart ook nog niet klaar. Voor ziekenhuis- en ic-opnamen is alleen gesteld hoeveel het er landelijk in totaal mogen zijn per dag. Er is geen grens per aantal inwoners gesteld, zoals bij de gemelde besmettingen.

Een hoger risiconiveau dan Zeer Ernstig is er niet, maar er zijn nog wel ‘te overwegen’ maatregelen. In het ­uiterste geval worden bijeenkomsten verboden en wordt alle bezoek dringend afgeraden. Hoger onderwijs zal dan alleen nog online plaatsvinden. Om te kijken of we van een gedeeltelijke lockdown naar een volledige lockdown moeten gaan, kijkt het kabinet naar ­andere gegevens.

Het slechte nieuws: we zijn bij de meeste indicatoren al door de grens heen die op de routekaart staat. Er zijn twee alarmbellen die nog niet op rood staan. Ten eerste ‘Onvoldoende na­leving’, want hoe meet je dat? Ten tweede het percentage van de verpleeg­huizen met een recente besmetting. Daarbij is niet vermeld wanneer het sein op oranje of rood springt, dus kan daar ook geen grens worden overschreden.

De meeste grenzen zijn we dus al voorbij, hopelijk slaan we nu de weg ­terug weer in.

Beeld Volkskrant Infographics
Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden