Verslaggeverscolumnmargriet oostveen

Hoe een nieuwe generatie jongeren ministers bewerkt (en de media)

null Beeld

Typerende scène bij de demonstratie van scholieren en studenten woensdag op het Plein in Den Haag. Nota bene: het gaat om een stiltedemonstratie en er is een vergunning aangevraagd voor maar twintig deelnemers, juist om uit te stralen ‘dat wij prima in staat zijn ons strikt aan corona-afspraken te houden’.

Na een uurtje is het klaar. Dan vraagt een verslaggever van BNR Nieuwsradio:

‘Ik heb nog wat geluid nodig. Zouden jullie even kunnen schreeuwen?’

Ze zijn te aardig om te weigeren.

‘Nou eh: boe-oe!?’

‘Jéé-héééé!?’

Ze stonden daar voor meer serieuze aandacht voor het mentale welzijn van scholieren en studenten in lockdown en het zo snel mogelijk openen van de middelbare scholen, hogescholen en universiteiten, ‘al is het maar een halve dag per week’. Nienke Luijckx (17) en Dahran Çoban (25) hebben de demonstratie op het laatste moment op poten gezet. En dat is wennen, ze zijn zelf ‘niet heel erg actiegericht’. Zij praten en onderhandelen liever, als ‘officiële gesprekspartner’ van het ministerie. Nienke is voorzitter van het Landelijk Aktie Komitee Scholieren (LAKS) en Dahran Çoban (25) is voorzitter van het Interstedelijk Studenten Overleg (ISO).

Dahran schuift bijna wekelijks aan bij minister Van Engelshoven, Nienke praat en appt met Arie Slob en schuift aan bij de talloze ‘overlegtafels’ die het ministerie heeft opgetuigd. Meteen na hun eigen demonstratie, als ik hen in mijn auto naar Utrecht zal rijden, moet ze ook haar oortjes in: ‘sorry, even meeluisteren in een call met de minister’.

Dat er iets moois aankomt, weten ze dan al. Dat het om 8,5 miljard voor het onderwijs gaat, horen Nienke en Dahran een half uur voor de persconferentie. Ik heb ze dan net afgezet bij een kantoortje, waar ze vervolgens de NOS zullen ontvangen.

Nienke Luijckx (links) en Dahran Çoban. Beeld Margriet Oostveen
Nienke Luijckx (links) en Dahran Çoban.Beeld Margriet Oostveen

Nienke heeft in de auto al verteld hoe handig ze de pers bewerken (Dahran houdt intussen op haar telefoon in de gaten of hun demonstratie ‘al een headline is bij de NOS, yesss, dat laat zien dat er momentum gecreëerd wordt’).

Dahran: ‘De NOS twijfelde gisteren nog of ze naar ons toe zouden komen.’

Nienke: ‘Dus vanmorgen om 6 uur hebben we ieder nog een persbericht naar het ANP geschoten.’ Die avond hebben ze de hoofdprijs en zitten ze in de opening van het Journaal.

Arie Slob belde Nienke vlak voor haar eigen demonstratie nog even: Ze weet toch dat het voortgezet onderwijs nooit in één keer open kan? Nienke: ‘Daar pleiten wij ook niet voor, zei ik. Wel voor gedeeltelijke opening en serieuze aandacht.’

Die BNR-verslaggever die zo graag schreeuwende scholieren hoorde, was misschien net als ik tiener in de jaren tachtig, toen de uitgestrekte leegte van jeugdwerkloosheid het geaccepteerd maakte te schreeuwen tegen de volwassen orde, een woning te kraken, punk te zijn: ‘No future.’

Maar nu de toekomst nog meer dan toen op het spel lijkt te staan, heet optimisme weer een plicht en is falen welbeschouwd geen optie. En weten jongeren vaak beter dan hun ouders dat wie het wil redden in deze brave nieuwe wereld, maar beter kalm, rationeel en vriendelijk kan blijven. Ook in lockdown vertonen de meeste scholieren en studenten een bewonderenswaardige zelfbeheersing, waar de schreeuwende volwassenen op straat lelijk bij afsteken.

Dahran is de laatste maanden vijf keer gebeld door alle grote talkshows: of ze even wat studenten kon regelen om die avond naar de studio te komen. ‘En iedere keer zijn we afgebeld.’ Willem Engel wilden ze wèl.

In de auto vertelt Nienke dat ze zich soms schuldig voelt: terwijl zij met iedereen over jongeren zonder perspectief praat, heeft ze zelf de tijd van haar leven: ‘Persoonlijk vind ik polderen echt héél leuk.’ Omdat ze iets kan doen voor een grote groep zonder stemrecht. Nienke praat al snel gloedvol over ‘je constructief durven opstellen’, af en toe ‘bij Arie met de vuist op tafel slaan’ en ‘dan óók weten dat daarachter polderruimte voor jezelf zit’. Arie Slob lijkt het te waarderen, die belt althans in de auto nog eens om te horen wat Nienke vindt.

En Dahran zei: ‘Wij proberen solidair te blijven met de samenleving in de hoop dat die ook solidair is met ons.’ Onversneden pragmatisme, met ouderwets idealisme uitgevoerd.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden