LezersbrievenMaandag 22 juli

Hoe de inspirerende docent ten onder ging

De ingezonden lezersbrieven van maandag 22 juni.

Een les economie op de Stichtse Vrije School in Zeist. Beeld Hollandse Hoogte / Werry Crone

Brief van de dag

Aleid Truijens treurt over het gegeven dat sinds eind jaren negentig de leesvaardigheid van jongens erg is gedaald en dat die daling zich wellicht zal voortzetten. En dat terwijl ‘voor elke studie leesvaardigheid is vereist’.

Het is juist sinds die jaren negentig dat werken op eigen tempo, individuele leerroutes en wat duurder: interne differentiatie structureel werd ingevoerd in het onderwijs. Eindelijk werd praktijk wat al jaren door theoretisch geschoolde onderwijskundigen werd geadviseerd, passend ook in het credo van de steeds meer geïndividualiseerde samenleving.

Voor die tijd was onderwijs vooral mondeling onderwijs: een inspirerende leerkracht legde bevlogen uit en leerlingen gingen aan de slag. Kijk eens naar de (dunne) leerboeken voor bijvoorbeeld algebra vóór die jaren negentig. Een zeer korte uitleg en vooral opdrachten. Er werd verondersteld dat de leerkracht de uitleg verzorgde, onduidelijkheden nog eens uitlegde en leerlingen of studenten motiveerde.

Vooral uitgeverijen en schoolbestuurders waren blij met de nieuwe opzet vanaf die jaren negentig. Studieboeken werden veel dikker en dus duurder, omdat alles via lezen uitgelegd moest worden en voor de broodnodige motivatie moesten meer foto’s opgenomen worden.

Ook schoolbestuurders van ‘onderwijsorganisaties’ waren blij, want onder het mom van interne differentiatie konden heterogene groepjes bij elkaar gevoegd worden en was een en ander makkelijker te organiseren.

Met het digitaliseren van onderwijsmethoden is het individualiseren verder doorgevoerd. De leraar werd begeleider van de leerling of student die ‘werkt aan zijn eigen leerproces’. En dat bij pubers, tussen vele leeftijdsgenoten, die wel iets anders aan hun hoofd hebben dan het volgen van een schriftelijke cursus. Mondeling onderwijs door een inspirerende en corrigerende docent werd verleden tijd.

De docent werd een breed inzetbare (slecht betaalde) begeleider en ordehandhaver voor minder leesbereide jongens. Niet de verminderde leesvaardigheid is de oorzaak van minder hooggeschoolde jongens, maar het verdwijnen van het mondeling, inspirerend onderwijs.

Peter van den Hoogen, oud-docent en directeur in het mbo, Ravenstein

Debat

Storten we ons, om maar minder aan corona te hoeven denken, niet met net iets te veel ‘enthousiasme’ in de slavernij- en racismediscussie? Of hebben we juist van corona geleerd dat het effectief is om een onderwerp eens even goed ‘bij de kop te pakken’? Bij dit soort cultuurhistorische onderwerpen bekruipt mij het gevoel dat de vraag ‘wat we er concreet aan gaan doen’ wordt uitgesteld. In dat opzicht kunnen wij veel van de coronatijd leren. Willen de Ernst Kuipers’ en Diederik Gommers‘ van slavernij en racisme nu opstaan met een plan van aanpak? Of moeten we Jaap van Dissel eerst nog even laten uitpraten?

Kees de Jong, Utrecht

Johan Derksen

Enkele adverteerders en voetbalinternationals gaan het programma Veronica Inside boycotten, vanwege de racistisch gekleurde uitlatingen van Johan Derksen. Die zegt daarop dat ‘Nederland er heel slecht aan toe is, als internationals en adverteerders de inhoud van programma’s gaan bepalen.’ Volgens mij is het met Nederland heel slecht gesteld sinds mensen als Derksen de inhoud van een tv-programma bepalen.

René Appel, Amsterdam

Naming en shaming

Bij de strijd tegen racisme horen we vanuit demonstraties en in talkshows schrijnende verhalen. Soms kun je je oren nauwelijks geloven. Zo vertelde tijdens een betoging een lichtgetint meisje dat ze toen ze op school eens een vraag niet had kunnen beantwoorden, door de leraar werd uitgemaakt voor ‘aap’ en ‘nikker’. Rapper Akwasi herinnerde zich in de talkshow Beau dat zijn meester op school tegen hem gezegd had: ‘Jij hoeft niet geschminkt te worden, want je bent al kankerzwart.’ (Citaat uit column van Loes Reijmer, Zaterdag, 20 juni). Dit zijn zulke onthutsende en ongelooflijke uitspraken dat ik niet begrijp waarom de verslaggever en op zijn beurt, Beau niet onmiddellijk hebben doorgevraagd: ‘Welke school was dat? Hoe heette die die meester?’ Voor de dag ermee, zou ik zeggen: naming en shaming. Net als met Jan Pieterszoon Coen.

Wilfried Dierick, Nijmegen

Duurzame multinational

Zeven grote multinationals hebben opgeroepen om in een duurzame economie te investeren en de Green Deal van Europa te omarmen. Mijn vraag luidt: doet u dat, omdat u hoopt dat u nog een paar subsidies van de Green Deal kunt meenemen? U behoort tot de grootste vervuilers van de wereld en plotseling wilt u duurzaam produceren? Ik heb wel een paar ideeën waarmee u zou kunnen beginnen.

Shell: u zou de natuurschade die u in Nigeria hebt veroorzaakt even kunnen opruimen. KLM: misschien kunt u de politiek een handje helpen door vrijwillig kerosinebelasting te gaan betalen. Aan allen: u hoeft nauwelijks winstbelasting te betalen, dus investeer dan een deel van uw winst in de aanplant van bomen. Kortom, u kunt zelf duurzamer gaan produceren. Dat heeft echter zijn prijs en ik vraag mij af of u bereid bent die te betalen. U begrijpt dat ik wat moeite heb om uw mooie woorden te geloven.

Nora Gerritzen, Oosterhout

Straffende natuur

Ralf Bodelier heeft gelijk: ‘De natuur verdient geen goddelijke status. Ze beschikt niet over een moraal en denkt niet over de mens. Laat staan dat ze ons straft of corrigeert.’ Het is veel eenvoudiger. In de natuur is alles simpelweg een kwestie van oorzaak en gevolg. Zie het interview met viroloog Marion Koopmans in dezelfde krant (Magazine): ‘Het gaat om het herstellen van ecosystemen, want dat is wat virussen doen.’

Benita Nieskens, Eindhoven

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden