OpinieStraight Pride

Hetero’s die in Boston hun eigen Pride organiseren doet de emancipatie van homo’s geen goed

De Boston Pride Parade op 8 juni van dit jaar trok bijna 50 duizend deelnemers en 75 duizend toeschouwers.Beeld Getty Images

Primeur! Op 31 augustus vindt in Boston de allereerste Straight ­Pride plaats. Ja, ja, ‘gewone’ mannen en vrouwen mogen ook eens in het zonnetje worden gezet. De parade, die heteroseksualiteit in al zijn facetten viert, maar waarvan niemand weet hoe die er uit gaat zien, volgt dezelfde route als die van die andere Boston Pride. Waarom een Straight Pride? Omdat, volgens John Hugo, voorzitter van de organisatie Super Happy Fun America, hetero’s ‘de onderdrukte meerderheid’ vormen.

Eindelijk is de dag aangebroken dat ook de ‘onderdrukte meerderheid’ fier en divers over straten zal paraderen. Want als homo’s in alle openbaarheid trots mogen zijn op hun geaardheid, dan hetero’s toch ook?

Alsof het op mondiale schaal niet dagelijks Straight Pride is. Dat is alleen nooit ­officieel gemaakt. In elke Hollywood-romcom, in elk gewoon liefdesliedje, in elke heterokroeg en -club wordt elke dag de heteronorm gevierd. Je sterk maken voor een Straight Pride heeft niets te maken met redelijkheid. Het is eerder een ­beproefde tactiek van leden van een bevoorrechte groep om te delen in het slachtofferschap van een ­minderheidsgroep.

Join them

Het is de als-zij-wel-dan-wij-ook-tactiek die vaak de kop opsteekt als ­bestrijders van een emancipatoire ­beweging geen ­tegenargumenten hebben. If you can’t beat them, join them. Want als ‘hullie’ mogen zeggen ‘Black Lives Matter’ wat is er dan mis mee als wij zeggen ‘All Lives Matter’? Een slogan en beweging die in 2016 is geboren. Als zij ‘Black Power’ hebben, dan hebben wij ‘White Power’. De ideologie die de Amerikaanse neonazi George Lincoln Rockwell verkondigde nadat Black Panther Stokely Carmichael de term Black Power in 1966 voor het eerst had gebruikt.

Er zit een schijn van redelijkheid in. Geen weldenkend mens kan het oneens zijn met een uitspraak als All Lives Matter. Sterker, losgezongen van de sociale context doet eerder een ­beginsel als Black Lives Matter eng aan. Je kunt betogen dat zwarte Amerikanen dus geen oog hebben voor witte levens. Die redenatie volgend, noemde Trump Black Lives Matter ­racistisch.

Black Lives Matter en Pride zijn nietszeggend als je ze losweekt van hun sociale context. En dat is ­precies wat de voorvechters van de gekwetste meerderheid doen. Om hun gelijk te halen, negeren ze alles waar die verschijnselen uit zijn voortgekomen en willen ze als verwende kinderen paraderen met privileges waar anderen strijd voor moeten leveren.

Voorrechten

Waar Pride en Black Lives Matter reacties zijn op de marginalisering van bevolkingsgroepen en zijnbedoeld om een eind te maken aan misstanden, komt Straight Pride neer op ­genante borstklopperij op een berg van hetero-voorrechten. En zo worden minderheidsgroepen dubbel gemarginaliseerd. Wat nu al gebeurt in het dagelijks leven, gebeurt nu ook met uitingen van empowerment of protest: door ze toe te eigenen, worden ze ­onschadelijk gemaakt.

Die als-zij-wel-dan-wij-ook-tactiek is een valse tactiek en soms zo doorzichtig dat hij niet werkt. Maar in lastige kwesties kun je nog altijd proberen de zaak naar je hand te zetten met de jijbak. Zoals je jezelf wat meer slachtoffer kan maken door andermans leed te annexeren, kun je de ander ook een beetje meer dader maken door jouw schuld te delen.

Een jijbak die haast als standaardverdediging wordt gebruikt door mensen die gehackte seksfilmpjes of -foto’s doorsturen is eigenlijk een zijbak. ‘Als ik het niet doe dan zijn er ­duizenden die het wel doen.’

Zo wordt schuld flinterdun uitgesmeerd. Het is het zogenaamde sneeuwvlokjes­argument, dat zegt dat geen enkel sneeuwvlokje zich verantwoordelijk voelt voor de veroorzaakte lawine.

Slavenhandel

Vorig jaar was er een fraaie jijbak op de opiniepagina van deze krant. In het Haagse Mauritshuis liep een expositie over het koloniale verleden van de vroegere bewoner, Johan Maurits. Die werd volgens de historici Piet Emmer en Henk den Heijer ‘bij voorbaat veroordeeld’ en met slavenhandel in verband gebracht. Moest die expositie nou zo nodig, was de subtext. Want – en toen volgde de morele vraag: ‘Weet de bezoeker wel dat de Afrikanen het aanbod van slaven in Afrika volledig beheersten? Dat alleen Afrikaanse kooplieden bepaalden hoeveel slaven er werden aangeboden, van welke leeftijd en van welke sekse?’ ‘Nu jij weer’, hoorde je de ­historici denken.

Alsof de slavenhandel van Afrikanen, automatisch een reden is om geen museale aandacht aan de ­slavenhandel van Nederlanders te besteden. Alsof andermans schuld ­Maurits vrijpleit.

De als-zij-wel-dan-wij-ook-tactiek en de jijbak zijn twee kanten van dezelfde medaille. Gemakzuchtige ­morele gelijkmakers die bedoeld ­lijken het eigen geweten te sussen. Het probleem daarvan is dat de noodzaak om iets inhoudelijks over een maatschappelijke kwestie te zeggen wordt geofferd voor een gevoelde noodzaak om duidelijk te maken dat je in het goede kamp zit. Die ruis maakt dat de kwestie zelf vaak naar de achtergrond wordt geschoven en dat is eeuwig zonde.  

Pablo Cabenda is journalist.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden