Commentaar Voorzitter Europese Commissie

Het traditionele handjeklap van de Europese leiders

Ursula von der Leyen

Bij de verdeling van de Europese topfuncties hebben de regeringsleiders de touwtjes in handen genomen.

Het was een bittere pil voor Frans Timmermans. Even leek de Spitzenkandidat van de sociaal-democraten voorzitter van de Europese Commissie te worden, maar uiteindelijk liep het uit op het traditionele handjeklap van de Europese leiders waarbij alle favorieten van het Europees Parlement werden gedumpt voor een buitenstaander.

De verrassende keuze voor de Duitse minister van Defensie Ursula von der Leyen als Commissievoorzitter is niet alleen een teleurstelling voor Timmermans en Nederland, maar voor iedereen die hoopte dat de Europese kiezers via het systeem van Spitzenkandidaten meer greep zouden krijgen op de selectie van een van de machtigste personen in Brussel. Het leek ook te werken. Door het aanwijzen van de lijsttrekkers als kandidaat-voorzitter kreeg de verkiezingscampagne eindelijk kleur: de opkomst bij de Europese verkiezingen was dit jaar aanzienlijk hoger dan bij voorgaande edities.

Maar de EU is nu eenmaal een hybride constructie waarin de lidstaten vaak hun nationale belangen nauwlettend bewaken. Ook de kiezers zijn daar niet helemaal vrij van, getuige de brede steun die Timmermans in Nederland uit alle hoeken van de politiek kreeg.

Bovendien bleek ook het Europees Parlement intern verdeeld: na het afschieten van hun Spitzenkandidat Manfred Weber kwam de christen-democratische EVP in opstand tegen de troonsbestijging van Timmermans.

Het resultaat is dat de regeringsleiders net als vroeger weer stevig de touwtjes hebben bij de Europese sollicitieprocedure. Daarbij maakten de Oost-Europese leiders gretig gebruik van de kans Timmermans zijn kritiek op het ondermijnen van de rechtsstaat in hun land betaald te zetten.

Het is nu aan de europarlementariërs of zij zich zullen neerleggen bij het collectief afschieten van hun Spitzenkandidaten. Zij kunnen Von der Leyen nog wegstemmen, maar dan moeten ze het onderling wel eens worden en de regeringsleiders voor het blok zetten met een gezamenlijke kandidaat. Anders zal het uitlopen op een nieuwe ronde van de vertrouwde Brusselse tapijthandel.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2019 de Persgroep Nederland B.V. - alle rechten voorbehouden