Commentaar Onderwijs

Het onderwijs mag meer vechtlust van minister Slob verwachten

Beloning als sturingsmiddel tegen het lerarentekort is door een reeks kabinetten te lang verwaarloosd.

Enkele duizenden leraren, ouders en andere sympathisanten protesteerden vorig jaar op het Malieveld tegen de hoge werkdruk in het basisonderwijs, te lage salarissen en het oplopende lerarentekort. Beeld ANP

Het kabinet grijpt het begin van het schooljaar aan voor een offensief tegen het lerarentekort. Zij-instromers, herintreders en de ‘stille reserve’ moeten soelaas bieden, maar minister Slob waarschuwt: ‘Dit vergt een lange adem.’

Zo is dat. En juist daarom is het verbazingwekkend dat het weer zo ver is gekomen. In 2006, enkele jaren na de vorige grote piek in het lerarentekort haalde het kabinet Balkende II opgelucht adem: de druk was van de ketel. Alle experts echter wezen op de prognoses. Er kwam een enorme grijze golf aan. Alleen al in het voortgezet onderwijs zou nog voor 2018 40 procent van alle leraren met pensioen gaan. Gelukkig was er nog tijd om de salarissen op te krikken, leraren op te leiden, de werkdruk te verlagen en de status van het beroep te verhogen.

Hoe dat is gegaan, weten we inmiddels. De klassen werden groter, de werkdruk nam toe en in vergelijking met vrijwel alle omringende landen blijven Nederlandse leraren in hun eindsalaris het meest achter bij hun even hoog opgeleide leeftijdgenoten. Beloning als sturingsmiddel, om bijvoorbeeld ook het vele deeltijdwerken in te perken, is tien jaar lang nauwelijks serieus genomen.

Nu de nood aan de man is, grijpt Slob terug op lapmiddelen. Leerling-onderwijzers en mensen met hbo-diploma’s uit andere sectoren mogen tijdelijk onbevoegd voor de klas. Er zit nu even weinig anders op, maar het is wel wrang dat juist de vorige golf zij-instromers en onbevoegden door een reeks experts, inclusief de inspectie en de Onderwijsraad, is aangewezen als een van de oorzaken van de kwaliteitsproblemen in het onderwijs. Te veel leraren schieten pedagogisch of vakdidactisch tekort. Dat komt de status van het beroep, en daarmee de aantrekkingskracht, niet ten goede.

De les is nou juist dat een tekort geen statusverlagende maar statusverhogende oplossingen vraagt. Daarmee is dit jaar een begin gemaakt, met de investeringen in de salarissen en tegen de werkdruk, maar minister Slob zei zaterdag wat al te makkelijk dat het zo wel mooi is geweest en dat hij binnen het kabinet echt niet meer kan regelen. Het onderwijs mag meer vechtlust van hem verwachten.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2019 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden