Opinie De wereld in 2020

Het komende jaar wordt volgens The Economist een wilde rit

The Economist presenteert elk jaar ‘een kristallen bol’, een speciaal nummer vooruitblikkend op het volgende jaar. De leuke dingen: sport en Beethoven.

Beeld RV

Bent u blij dat 2019 bijna achter de rug is? Met al die internationale onzekerheid, polarisatie en dreiging? 2020 wordt helaas niet veel beter, afgaand op de voorspellingen van The Economist-journalisten in het speciale nummer The World in 2020. ‘Reken maar op een wilde rit.’

Dit is de slotzin van het overzichtsartikel van Economist-hoofdredacteur Zanny Minton Beddoes (leuk om in de special de auteursnamen te zien die in de weekeditie worden weggelaten). De Amerikaanse verkiezingen worden smeriger dan ooit tevoren en de wereldeconomie raakt in een dip, voorziet zij. De sfeer is boos en gepolariseerd, zowel in allerlei landen als op het wereldtoneel. President Trump is de kampioen van het aanjagen van rancune onder zijn aanhang en hij is in staat de toon te bepalen van de campagnes. Hij krijgt het moeilijk door de economie, verwacht Beddoes: de neergang, misschien zelfs een recessie, die economen al een tijd zien aankomen, zal komend jaar alsnog beginnen. De gevolgen van de handelsoorlog tussen de VS en China zullen zich laten voelen.

The Economist brengt elk jaar om deze tijd een vooruitblik. Altijd vermakelijk en soms leerzaam wat wel en niet is uitgekomen. De grootste misser van vorig jaar: de journalisten van The Economist verwachtten dat Brexit zoals gepland op 31 maart zou ingaan. The Economist is fel gekant tegen Brexit en verwacht rampzalige economische gevolgen, maar had niet voorzien dat het politiek zo lastig zou worden.

Aan Brexit-voorspellingen voor 2020 waagt Adrian Wooldridge (hij schrijft in de wekelijkse Economist de Europa-column Bagehot) zich niet: ‘Het is al onmogelijk te voorspellen wat volgende week in petto heeft.’ Maar hoe het ook zal uitpakken: de Brexit-kwestie zal de verdeeldheid onder de Britten verder verdiepen en het aanzien van het Verenigd Koninkrijk in de wereld verder uithollen. Brexit is ‘als een gigantische ­octopus die zich aan de natie heeft vastgehecht en de levenssappen wegzuigt’.

Haperende economie

De achterblijvers in de EU krijgen ook een moeizaam jaar. Niet zozeer door Brexit, waarop de EU zich goed heeft voorbereid, maar door de haperende wereldeconomie en afzetmarkt China, die in de problemen zal komen door de Amerikaanse sancties. China zelf, geplaagd door de rebellie in Hongkong, verwacht slechts ‘gematigd welvarend’ te worden in 2020. China-redacteur James Miles denkt dat vooral het doel alle armoede uit te roeien, het moeilijkst wordt. Een positieve ontwikkeling in China wordt in een ander artikel gesignaleerd: het snel groeiende massatoerisme van de Chinese middenklasse zal Europa en andere bestemmingen geld opleveren (over de klimaatkosten meldt het stuk niets).

Zo gaat The World in 2020 de hele wereld over en de auteurs bekijken de politiek, de economie en ook wat cultuur. Veel hoopgevends bieden de auteurs niet. Voor dingen om naar uit te kijken moeten we bij de sport zijn: de Olympische Spelen in Tokio en het Europees kampioenschap voetbal.

De ‘yold’

Ook slecht nieuws voor de millennials (volwassen geworden na 2000), die zo’n belangrijke rol spelen bij de klimaatacties, manifestaties tegen Brexit, racisme en ongelijkheid in de VS. Een andere leeftijdsgroep zal zijn macht laten voelen, inderdaad de verfoeide ‘boomers’. Economist-correspondent John Parker typeert hen als de ‘yold’, de ‘young old’, een term uit Japan voor 65- tot 75-jarigen. Die gaan niet uitrusten met hun pensioen, maar zich heel erg bemoeien met alles, denkt Parker. In de rijke landen dan, waar ze in 2020 11 procent van de bevolking uitmaken, tegen 8 procent in 2000. Ze zijn met meer dan ooit, rijker en gezonder dan senioren voor hen. Ze zijn ook drukker,velen werken veel langer door. Ze zijn de belangrijkste klanten van de toerisme-industrie, in toenemende mate. Ze hebben vrije tijd en geld. Ze gaan zelfs weer studeren en veranderen zo de universiteiten. De financiële markten veranderen ook door de wensen van deze draagkrachtige groep en het belang van de pensioenen. De gezondheidszorg moet zich aanpassen, omdat deze groep meer baat heeft bij preventieve zorg.

Maar aan deze boom van de boomers komt onherroepelijk een eind. ‘Tegen 2030 worden ze 75 en beginnen ze aan een lange periode van verval waarop weinig rijke landen voorbereid zijn.’

Immigratie

Politiek zal de invloed van de yolds veel langer duren. The Economist legt het verband met het verzet tegen immigratie, vooral sterk onder oudere Britten. The Economist is voor het vrije verkeer van personen, de vrije markt heeft behoefte aan arbeidsmigratie. In de vergrijzende westerse maatschappijen is een enorme vraag naar arbeid (daar kunnen we in Nederland met onderwijs- en gezondheidszorgstakingen van meepraten). Juist die jonge ouderen hebben straks verzorging nodig, maar zullen die niet kunnen krijgen omdat ze de migranten hebben tegengehouden.

Toch nog wat vrolijks onder het hoofdje cultuur: 2020 is een Beethovenjaar, de componist werd 250 jaar eerder geboren. Dirigent Iván Fischer, muzikaal directeur van het ­Budapest Festival Orchestra, schrijft een ‘ode aan Beethoven’, volgens hem ‘de grootste muzikale reus van onze Europese culturele erfenis’. Luister naar de 9de symfonie, waarvan de hymne terecht als lied van de EU is gekozen, schrijft Fischer. ‘Beethoven kan ons leren hoe we miljoenen kunnen omhelzen.’

2020 wordt een goed jaar om de stereo hard te zetten.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2019 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden