Het is zo simpel is een tikkeltje elitair, maar leve het onvermoeibare optimisme van Jan Terlouw

Tv-recensie Julien Althuisius

Duurzaam moet en duurzaam kan. Zegt de weer alom aanwezige Jan Terlouw, in de film Het is zo simpel.

Het zijn drukke dagen voor Jan Terlouw. Hij schreef het Boekenweek-essay Natuurlijk, een pleidooi voor duurzaamheid. Morgen overhandigt Terlouw (86) in Het Torentje het eerste exemplaar aan minister-president Rutte. Verder had hij in deze krant een correspondentie met Griet op den Beeck, gaf hij interviews aan het AD en Trouw en maakte een documentaire. 'Ik vind het geweldig dat ik de krachten nog heb om dit te doen', zei Terlouw helemaal aan het begin van die film Het is zo simpel, gisteravond op televisie. 'En ik zie geen reden daarmee op te houden. Wat zal ik hier gaan zitten en naar een lege stoel kijken? Of alleen maar eindeloos krantjes lezen? Nee!'

Terlouw wandelde over zijn landgoed, wees naar een boom die door een recente storm was geveld en vertelde dat hij, hoewel hij geen officiële functie meer vervult, zich geen moment verveelt. Een beetje voor de dieren zorgen, 'kijken of de koeien nog water hebben, ik geef de kippen graan en af en toe maak ik de stal schoon'. Hij speelde met zijn achterkleinkinderen en liet zijn werkkamer zien. Maar meer dan een inkijkje in zijn persoonlijk leven, borduurde Het is zo simpel voort op Terlouws boekenweek-essay over duurzaamheid. De aarde is nog te redden, is zijn boodschap. 'Het is oplosbaar, als we dat willen. Zo simpel.'

Ter illustratie werd een aantal duurzame initiatieven uitgelicht, zoals een aardgasvrij Amsterdams studentenhuis dat de warmte, die vrijkomt bij de koeling van de biervoorraad, gebruikt om het pand te verwarmen. Chefkok Joris Bijdendijk, die zo duurzaam mogelijk kookt, stapte op een vissersboot en vroeg zich af waarom we niet wat meer lokaal gevangen scharretjes en botjes op het menu zetten. En Tessie Hartjes, commercieel directeur van autofabrikant LightYear, vertelde over een volledig op zonne-energie rijdende auto.

Het waren sympathieke en inspirerende portretten die Terlouws optimistische boodschap (we hebben het allemaal zelf in de hand) smoel gaven. Maar tegelijkertijd had Het is zo simpel ook een vrij hoog preken-voor-eigen-parochie-gehalte. Eerder een duwtje in de rug van de milieubewuste afvalscheider dan een eye-opener. En ook een tikkeltje elitair: duurzaamheid voor dehappy few. Voorlopig is lokaal voedsel nog veel duurder dan wat je uit de supermarkt haalt. De zonne-auto van LightYear is prachtig, maar kost 119.000 euro. 'Duurzaamheid heeft een imagoprobleem. Mensen denken dat duurzaamheid heel duur is', sprak de directeur van de duurzame energiemaatschappij Van de Bron vanaf de achterbank van zijn Tesla.

Maar leve Jan Terlouw en zijn onvermoeibare, aanstekelijke optimisme. De documentaire besloot met de oude schrijver, sprekend vanaf het podium van het Amsterdamse DeLaMar Theater. Hij vertelde een volle zaal dat een circulaire economie en duurzame energie - en daarmee de redding van onze aarde - binnen handbereik liggen. 'Hoe doen we dat? Door de politiek de leiding te laten nemen. Door de mensen het te laten willen. Wanneer zullen de mensen het willen? Als ze het wéten.' Hopelijk is het echt zo simpel.