tv-recensieYasmina Aboutaleb

Het is te makkelijk een cynische houding te hebben tegenover mensen die in hun eigen waarheid geloven, bewijst ‘Vier vrienden op een platte aarde’

null Beeld
Yasmina Aboutaleb

Wat Ruud triggerde? Een filmpje van Eric Dubay, vlogger en schrijver van het boek The Flat-Earth Conspiracy. Complotdenker Dubay stelt dat de aarde plat is en de zon dichterbij dan door wetenschappers is aangetoond. Inderdaad, denkt Ruud na het zien van het filmpje, de aarde kan helemaal geen bal zijn, en hij rent naar buiten. ‘Ik zag voor het eerst in mijn leven de zon op een heel andere manier dan ik haar altijd zag’, zegt Ruud. ‘Ik denk: shit, ja, ik kan dit wel weten, maar niemand weet dit. Niemand gaat dit geloven en niemand gaat hier voor openstaan.’

Ruud en zijn drie jeugdvrienden in Calais. Beeld Human
Ruud en zijn drie jeugdvrienden in Calais.Beeld Human

Daarom gaat Ruud met drie jeugdvrienden in een camper op een roadtrip naar Calais om met behulp van een laser aan te tonen dat de wereld plat is. In de maandag uitgezonden documentaire Vier vrienden op een platte aarde (Human, NPO 2) volgt filmmaker Tim Bary (Wognum en het vorige week uitgezonden Dunya) de vier mannen die elk hun eigen motieven blijken te hebben om mee te gaan. Bary stelt geen vragen, maar geeft een onbevooroordeeld inkijkje in de levens van de jeugdvrienden. Elke scène in de slechts 27 minuten durende film is raak.

Zonder te refereren aan de politiek of de pandemie geeft de film over de vier mannen ook een inkijkje in het gepolariseerde debat over ‘de waarheid’. Ondertussen blijken de vier mannen van middelbare leeftijd niet eens zozeer op zoek naar de waarheid, maar vooral in de knoop te zitten met zichzelf. ‘Het gaat er niet eens meer om of de aarde plat is of rond’, zegt veteraan Jeffrey. ‘Het is meer het verhaal van: jongens, er klopt toch allemaal geen jota van wat ons allemaal geleerd is of wat we zien op de televisie.’

‘Zijn wij gek?’, vraagt Jeffrey. ‘Dat is de grote vraag. Ik denk van niet, maar mensen denken wel dat je gek bent. Dat is het beeld dat er gecreëerd is’, zegt hij. ‘Ja, maar’, zegt Ruud, ‘dat denken dat de ander gek is, dat is in wezen een afweermechanisme.’ Daar legt Ruud ongemerkt de vinger op de zere plek. Alleen blijkt zijn analyse vooral op toepassing op zijn vrienden en hemzelf.

Het is te makkelijk een cynische houding te hebben tegenover mensen die in hun eigen waarheid geloven, bewijst Vier vrienden op een platte aarde. Ruben, een van de vier jeugdvrienden, heeft dat allang door. Hij is ervan overtuigd dat de aarde rond is. Toch gaat hij mee naar Calais, zegt hij tegen zijn gezin. Natuurlijk kan hij zeggen ‘dat ze gek zijn en dat ze een andere hobby moeten zoeken’. Maar in plaats daarvan zegt hij tegen ze: ‘Ik sta er ervoor open.’

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2022 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden