Column Bert Wagendorp

Het is mooi, die Klimaatwet, maar het is niet meer dan een begin

Nederland heeft sinds woensdag de groenste klimaatwet ter wereld. Dat zei Jesse Klaver van GroenLinks tenminste, en die zal het wel weten. Alexander Pechtold (D66) zette een filmpje op Twitter en zo te zien was ook hij supertrots – lang geleden dat ik hem zo heb zien glunderen. Ook de vreugde bij de CU leek erop te wijzen dat met de Klimaatwet de aanwezigheid in het centrum-rechtse kabinet is gelegitimeerd.

Het is ook mooi, die Klimaatwet, maar het is niet meer dan een begin. Er staat in dat in 2050 de uitstoot van broeikasgassen met 95 procent moet zijn gedaald ten opzichte van 1990 en dat in datzelfde jaar de electriciteitsproductie 100 procent CO2-neutraal moet zijn. In 2030 is er een tussenpeiling: dan moet de uitstoot met 49 procent zijn afgenomen. Wat er verder ook met het klimaat in de rest van de wereld gebeurt, in Nederland zitten we goed. Ons kunnen ze straks de apocalyps niet verwijten.

Er zitten nog wel een paar addertjes onder het gras. Zo is de wet eigenlijk een intentieverklaring. Ik weet niet of er al eerder een intentieverklaring bij wet is vastgelegd, maar het lijkt me een kwetsbaar idee. Ik leg zelf ook vaak intentieverklaringen af (drie keer per week sporten, vier dagen per week geen alcohol), maar die gaan helaas vaak de mist in. Maar de intentie was goed, zeg ik dan altijd ter verdediging van mezelf en er stond niks zwart-op-wit.

Dat is ook precies waarom de doelstellingen niet hard zijn vastgelegd. In Den Haag schrokken ze zich rot toen de stichting Urgenda, die de verduurzaming van Nederland wil versnellen, in 2015 een rechtszaak tegen de Nederlandse Staat won en de rechter de overheid opdroeg ervoor te zorgen dat de CO2-uitstoot in 2020 25 procent lager is. Vier weken geleden diende het hoger beroep dat de Staat had aangespannen: die 25 procent moet van tafel. Vreemde move voor een overheid met de groenste klimaatwet ter wereld. Wanneer je tien jaar later op 49 procent wilt zitten, is 25 procent in 2020 niet hyperambitieus; 2,5 procent verlaging per jaar om in 2030 de 50 procent aan te tikken is stevig. Uitspraak op 9 oktober.

In 2017 was de uitstoot 13 procent gedaald ten opzichte van 1990. Over het eerste kwartaal van 2018 was die vergeleken met een jaar eerder weer gestegen. Dat was niet de intentie, maar ja. Met intenties heb je geen last van lastige en juridisch goed onderlegde actiegroepen. In het woord intentie zit het excuus voor het niet halen van je doelen al meegebakken.

De andere addertjes liggen onder de zogenoemde klimaattafels. Daaraan praten alle maatschappelijke geledingen over de manier waarop de intenties van groenste klimaatwet ter wereld moeten worden gerealiseerd. Yvonne Hofs schreef er onlangs een verhelderend stuk over: iedereen wil verduurzamen, niemand wil betalen. En als niemand wil betalen, moet de overheid subsidiëren en betaalt de burger. Maar de overheid bedankt ervoor op te draaien voor alle kosten en de burger eveneens.

De tijd dringt: op 10 juli moet het klimaatakkoord op tafel liggen. Dat zal ook gebaseerd zijn op welgemeende doelstellingen. Wanneer de overheid zichzelf intenties toestaat en geen harde eisen formuleert, kun je die industrie, landbouw, mobiliteit, bouwwereld en energieproducenten ook niet opleggen. Dus dan hebben we het over de intenties om een intentie te halen – best ingewikkeld.

‘Deze wet gaat Nederland veranderen’, zei Jesse Klaver. Ik hoop oprecht dat hij gelijk zal krijgen, want verandering is nodig. Nu alleen nog even de intenties waarmaken.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@volkskrant.nl.