Het hacken van ‘derden’ is het grootste knelpunt van Wiv

De uitslag van het referendum dwingt tot herziening van de Wet op de inlichtingen- en veiligheidsdiensten.

De Kiesraad heeft gesproken: de uitslag van het ­referendum over de Wet op de inlichtingen- en veiligheidsdiensten (Wiv) is een ‘geldende afwijzende uitspraak’. Het percentage tegenstanders is vastgesteld op 49,44, voor stemde 46,53 procent en blanco 4,03 procent. De opkomst bedroeg 51,54 procent: niet minder dan 6.734.225 mensen brachten hun stem uit.

De stemmen worden geteld na het referendum over de Wiv. Beeld Els Zweerink

Deze uitslag werd door bijna niemand voorspeld. Dat is op zichzelf al een aanwijzing van het nut van het houden van ­referenda; de opvatting van de kiezers wijkt opnieuw sterk af van de perceptie van de insiders: de politici, de opinie­peilers, de media en de politieke wetenschappers.

Het besef dat de huidige wet niet zonder correcties kan worden doorgedrukt, is binnen de regeringscoalitie nog niet echt doorgedrongen, al begint het bij D66 en de ChristenUnie te dagen. Maar voor een wet die zo direct ingrijpt in de persoonlijke levenssfeer als de inlichtingenwet is een breed draagvlak geboden. Dat draagvlak is er wel voor modernisering van de oude wet uit 2002, maar niet voor het ongebreideld hacken van onverdachte omstanders. De Wiv moet dan ook worden aangepast om de belangrijkste knelpunten weg te nemen.

Het belangrijkste knelpunt is de ‘ongerichte kabelinterceptie’. Dit is een schending van de privacy van mensen die zelf geen bedreiging voor de nationale veiligheid zijn. De toestemmingsprocedure voor dit hacken van ‘derden’ moet worden verzwaard.

De bewaartermijn van gegevens van drie jaar is veel te lang. Een jaar is ruim voldoende. Duitsland hanteert een termijn van 90 dagen. Ook moeten de waarborgen tegen misbruik en lekkages bij het delen van bulkdata met buitenlandse partners worden versterkt.

Veel voorwerk voor verbetering van de Wiv is al verricht door wetenschappers, adviesorganen en ook door kritische parlementariërs (van o.a. D66). Rekening moet ook worden gehouden met de opvattingen van het Europese Hof.

De betrokkenen, minister Ollongren voorop, hebben het brede verzet tegen de Wiv niet zien aankomen. Ze hebben in het wetgevingstraject de gebreken van hun Wiv niet onderkend. Die houding is niet meer vol te houden.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2019 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden