Column The New York Times

Het afzetten van Trump is niks om u op te verheugen

President Trump verdient het om te worden afgezet, betoogt Frank Bruni in zijn column in The New York Times. Toch is hij er bang voor en dat zou u volgens hem ook moeten zijn.

Tegenstanders van Trump juichen een afzettingsprocedure toe. Maar is het verstandig? Beeld EPA

Het is geen verkeerde zet. Het is eigenlijk de enige zet, althans in termen van trouw aan de grondwet en aan elementair fatsoen. Vanaf het moment dat Trump president werd, heeft hij het ambt omlaaggehaald – met woorden die een president nooit zou mogen uiten (of twitteren); met eindeloos leugens vertellen; met infantiel en vaak labiel gedrag; met uitzinnige belangenverstrengeling; met bestuurlijke dwaasheden; met een ego dat nooit verzadigd is; en met buitenlandse avonturen die de waarden, onafhankelijkheid en belangen van Amerika in gevaar brengen. Wetgevers die principes hebben, kunnen toch niet anders dan hem nadrukkelijk duidelijk maken dat de maat vol is?

Toch weet niemand wat er gaat gebeuren nu er een formeel onderzoek naar een afzettingsprocedure is begonnen. Elke expert die de politieke gevolgen van de afzettingsprocedure tegen Trump denkt te kunnen voorspellen, begeeft zich op heel glad ijs.

Ieder scenario is denkbaar, ook een waarin dit alles in het voordeel van Trump uitpakt. Het kan de kans op zijn herverkiezing vergroten, als hij zichzelf als een martelaar afschildert, door de Senaat niet veroordeeld wordt en dat vervolgens uitlegt als vrijspraak. Dan zou er in nog groteren getale op hem gestemd kunnen worden. Een tweede termijn van Trump zou niet alleen het trieste neveneffect van een nobel standpunt zijn: het zou rampzalig zijn. Zowel in morele als praktische zin heeft het de hoogste prioriteit om de tijd dat deze ongeschikte, amorele, labiele man president is, te beperken.

Hoewel we niet weten wat de impact van een afzettingsprocedure op de presidentsverkiezingen van november 2020 zal zijn, zal die vrijwel zeker een effect hebben op het land. Een al gevaarlijk gepolariseerd en dikwijls venijnig partijdig land zal dat alleen maar nog meer worden, waarbij beide kampen zich dieper ingraven en nog steviger vasthouden aan het door hen gekozen narratief, terwijl de president – die alleen maar met zichzelf bezig is – er nog meer op zal hameren dat de waarheid zelf subjectief is en naar ieders hand kan worden gezet.

U moet bang zijn voor een afzettingsprocedure, omdat die zou leiden tot een voortdurende, niet aflatende, overweldigende focus op de wetteloosheid, fratsen, fantasieën en onnozele tweets van Trump. Op de korte termijn zou hij winnen – en zouden alle Amerikanen verliezen. Want zolang de meeste zuurstof in Washington wordt opgebruikt door de afgrijselijke kermis van deze blaffer, blijft er weinig over voor de toch heel reële problemen van het land en voor een kritische beschouwing van Trumps aanzienlijke onvermogen om die aan te pakken.

Hoe staat het met de plannen voor infrastructuur waarmee we al zo’n kwart eeuw achterlopen? Wat wordt er gedaan aan de gezondheidszorg, waarin nog veel meer problemen spelen dan het feit dat tientallen miljoenen Amerikanen nog steeds onverzekerd zijn? Hoe zit het met het onderwijs? Een afzettingsprocedure zou al die onderwerpen nog meer naar de zijlijn delegeren dan nu al het geval is.

Stel dat je positief staat tegenover Trump, ontvankelijk bent voor zijn geklaag over een heksenjacht en het nauwgezette en langdurige werk van Robert Mueller hebt gevolgd. Dan heb je ook de voortdurende hoorzittingen en getuigenverhoren gevolgd en kreeg je de indruk dat de justitiecommissie van het Huis van Afgevaardigden al met een afzettingsprocedure bezig was.

Als je je gruwelijk ergert aan Trump en hem helemaal zat bent, ben je geneigd om zijn afzetting toe te juichen als de gerechtigheid en verlossing waarnaar je snakte. Maar vergeet niet dat dit slechts het voorspel is, want de echte beslissing valt in de Senaat. Daar hebben de Republikeinen de meerderheid en dat die Trump zullen veroordelen is net zo waarschijnlijk als dat ze de belasting op rijkdom die de Democratische presidentskandidaat Elisabeth Warren voorstelt gaan steunen. De aanhangers van Trump zullen dus woedend worden, omdat hij wordt onderworpen aan wat zij beschouwen als een overtrokken procedure waarvan de uitkomst al vaststaat, en de frustratie van de tegenstanders van Trump zal exponentieel verergeren.

Veel kiezers zijn zo verzadigd geraakt van berichtgeving over Trump dat ze wellicht niet nog meer kunnen verdragen. De huidige politieke stammenstrijd laat niet veel ruimte voor openbaringen en momenten van inkeer. 

En dan Trump zelf. Hoe kwetsbaar zou hij zich voelen onder een langlopende afzettingsprocedure? Hoe impotent? Hoe wanhopig? Wat zou hij doen om zijn macht te tonen, zijn woede te uiten of het publiek af te leiden? Scrupules heeft hij niet. Hij is tot alles in staat. Misschien ontketent hij niet alleen een cultuuroorlog, maar een echte oorlog.

In elk geval zal hij alles in het werk stellen om de Amerikanen ervan te overtuigen dat de Democraten snoodaards zijn. Zijn strategie zal ongetwijfeld zijn om de mensen, de procedures en de instellingen die zich tegen hem keren af te schilderen als volstrekt onbetrouwbaar. Als het behouden van de macht betekent dat hij zal heersen over puinhopen, dan moet dat maar. Trump is alleen aan Trump rekenschap verschuldigd. Dan zegt hij gewoon dat de puinhopen van goud zijn.

Dit is een ingekorte versie van Frank Bruni’s column in The New York Times. Vertaling: Leo Reijnen.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden