Henk lift mee

...met James Worthy

Tot voor kort ademde James Worthy drank, vrouwen en seks. Maar toen was daar De Baby.

Beeld -

Er klinkt een klik, de deur staat op een kiertje. Een appartement aan één van de befaamde Negen Straatjes in het centrum van Amsterdam. Hier woont schrijver en columnist James Worthy, samen met zijn vriendin en hun 10 maanden oude zoontje, James. De zesde James op een rij. James senior staat op het punt de tram te pakken naar zijn ouderlijk huis in Oud-Zuid, waar hij in de oude kamer van zijn zus aan zijn derde roman zal werken. 'Jezus', zeg ik, wanneer ik mijn schoenen uittrek en het ruime, smetteloze, appartement van drie etages binnentreed. 'Hoe kun je dit betalen, man?'

James - baard, simpel zwart shirt - lacht met lichte gêne. 'Wat kan ik zeggen, Henk. Mijn vriendin verdient goed.'

De baby ligt boven te slapen. De moeder en vriendin van James vragen me, namens James, om advies. Hij wil aan zijn boek werken, maar vindt er steeds de tijd niet voor, zeggen ze. Zeker niet nu de baby er is. James brengt me een glas water. Ik kan hem niet helpen. 'Het is onmogelijk', beaam ik. Dan moeten we gaan.

Worthy en ik gaan ver terug. We hadden dezelfde uitgever, deelden dezelfde podia. Ik leerde hem kennen vlak voor de mediastorm rond zijn semi-autobiografische debuut. Hij prijkte op de voorkant van krantenbijlagen, werd beschimpt door de serieuze recensenten en was een poosje een veel-gevraagde gast bij tv-programma's. Zijn hele persona leek hij te ontlenen aan zijn vrijgezellenbestaan: drank, vrouwen en seks. De storm ging ogenschijnlijk even snel weer liggen. Zijn tweede roman bleef praktisch onopgemerkt. Onze wegen scheidden zich. Soms in de trein lees ik hem in de Spits!, waarin hij een column heeft, evenals in JFK Magazine en Playboy.

'Allemaal topbladen', zegt hij wanneer we naar de tramhalte lopen. Dat is de James die ik ken. Je zou zijn sarcasme kunnen toeschrijven aan zelfspot, maar een onderlaag van lichte onzekerheid en gêne is onmiskenbaar.

Mentholsigaretten
In een klein winkeltje, waar ze ook rietjes in de vorm van een penis verkopen, koopt James een pakje sigaretten. 'Menthol, alstublieft', zegt hij tegen de Aziatische verkoopster, en dan tegen mij: 'Shit, dit ga je zeker opschrijven?'

In de tram zitten we naast elkaar. James stottert. Soms stottert hij zo erg, dat er een dermate lange stilte zit tussen zijn woorden dat je je begint af te vragen of er überhaupt nog iets gaat komen. 'Nou!', roept hij gefrustreerd als de woorden te lang op zich laten wachten. 'Doe maar rustig', zeg ik dan. Ik voel hoe zelfbewust hij is, hoezeer hij zijn best doet. Worthy is in wezen een ongelofelijk gevoelige en vriendelijke man, dat heb ik altijd al gezien en geweten. Imago als pantser.

'Het is wel wennen', vertelt hij over zijn nieuwe bestaan als gebonden vader. Op stap gaat hij hooguit nog twee keer per maand. 'En dan ga ik vroeg naar huis. Alles draait nu om de baby. Het is een soort goedaardige tumor'.

Geen wonder, dus, dat zijn derde boek over zijn nieuwe leven zal vertellen. Echo, zo luidt de werk-titel. Het betekent de terugkeer naar de autobiografische stijl van zijn debuut. Hij heeft er nu ongeveer 20 procent van geschreven, zegt hij. 'In februari komt het uit.'

De tram stommelt. Ik staar hem aan. 'Je bent pas net begonnen met schrijven en toch moet je al publiceren in februari?'

Derde boek
Hij hoort de aanklacht in mijn stem. Híj weet dat ík weet dat híj weet dat het eigenlijk niet zo hoort te gaan. 'Het is je derde boek', zeg ik. 'Je tweede was een losse flodder. Wil je nu dan niet zeker weten dat het goed wordt? Neem nou eens de tijd, man.'

Hij knikt, praat, stottert, kijkt weg. 'Ik ben te dankbaar, denk ik', zegt hij dan. 'Puur omdat ze me willen uitgeven. Ik durf niet te protesteren of dingen te eisen.'

Wanneer we uitstappen, lacht hij. 'O man', zegt hij. Ik heb allemaal erge dingen gezegd. Ik heb mijn kind een goedaardige tumor genoemd.'

Ik leg een hand op zijn schouder. 'Ik schrijf echt niets lelijks over je.'

'Dat is je geraden', lacht hij. 'Ik heb 28 duizend volgers op Twitter, ik maak je helemaal kapot.'

Dan loopt hij richting zijn ouderlijk huis, waar hij woonde tot zijn 27ste. Aan het werk. Schrijven. Dat bizarre, onzekere, schitterende ambacht. Het is pas af als het af is. Vuist op tafel. Er iets moois van maken, verdomme.


Schrijver Henk van Straten stapt elke week in de auto bij een min of meer bekende Nederlander. Een enkele keer neemt hij de tram. hendrik.v.straten@gmail.com

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@volkskrant.nl.