Henk lift mee

...met Wim Brands

Wim Brands blijkt naast boekenwurm ook raadgever en optimist, zo merkt Henk van Straten.

Beeld -

Het is geen gek plaatje, Wim Brands voor de HEMA in de stationshal van Amsterdam Centraal. Met zijn enigszins warrige grijze manen, het beetje roos op de schouders van zijn zwarte colbert, zijn zwarte overhemd uit de broek en zijn tweedagenstoppels zou hij zomaar een man kunnen zijn die daar iedere dag een halve rookworst staat te eten. Maar nee, geen worst. Wel een mobieltje, waar hij gebiologeerd naar kijkt. Om zijn schouder hangt een tas van The American Book Center.

'Wim'! roep ik. Hij hoort me pas de tweede keer. 'Ah', zegt hij.

Op het perron staat de trein al te wachten. Woensdag, negen uur 's ochtends. Brands is onderweg naar Hilversum, waar hij redactiewerk zal doen voor Boeken, zijn wekelijkse programma op Nederland 1. Binnenkort begint hij aan zijn tiende seizoen. In zijn eentje vormt hij de gehele redactie. Met andere woorden: hij en alleen hij bepaalt welke schrijvers hij te gast krijgt. Niet vreemd dus dat hij nogal wat boeken krijgt toegestuurd. 'De postbode en ik kennen elkaar inmiddels goed. Als ik niet thuis ben om de stapels te ontvangen, legt hij ze op een afgesproken plekje neer.'

Dirigent van zijn eigen gedachten
Tegenover elkaar in de Sprinter. Zijn schoudertas zit vol literaire tijdschriften. In elk van die tijdschriften staan enkele van zijn gedichten. Hij heeft ze thuis allemaal doorgespit en is voornemens om er zo dadelijk, in het gebouw van de VPRO, kopietjes van te maken. Zijn gedichten worden gebundeld, ziet u.

'Is het niet makkelijker', informeer ik voorzichtig, 'om je gedichten gewoon thuis uit te printen'?

'Nee,' zegt hij. 'Zo werkt dat bij mij niet'. Waarop hij me vertelt hoe het bij hem wél werkt. Het is mooi Wim Brands te zien vertellen. Hij maakt veel gebruik van zijn handen, zijn duimen tegen de toppen van zijn wijs- en middelvingers gedrukt, een beetje als een Italiaan. En af en toe kijkt hij ineens heel intens, alsof de woorden nauwkeurig maar snel moeten worden afgewogen. Het roept het beeld op van een dirigent. Hij dirigeert zijn eigen gedachten.

Maar goed, hoe het bij hem dus wél werkt: 'Ik loop wat rond met een idee voor een gedicht. En dan ineens denk ik: ja! En dan heb ik hem.' Wanneer hij 'ja!' zegt, wijst hij met zijn wijsvingers naar zijn slapen en kijkt me strak aan. Hij vervolgt: 'Dan mail ik zo'n gedicht naar een tijdschrift en daarna denk ik er eigenlijk niet meer aan. Ik sla ze niet op. Pas later lees ik ze terug, in het betreffende tijdschrift, wanneer ik er reden toe heb'.

Wim Brands wekt bij mij de indruk van een alleenstaande, monomaniakale boekenwurm. Ik zie hem zitten in een stoffig huis, op een houten stoeltje, tussen stapels boeken en tijdschriften. Dat beeld zet hij nog meer kracht bij wanneer hij vertelt dat hij eigenlijk nooit gezellig met iemand iets gaat drinken en überhaupt niet drinkt en ook geen agenda heeft.

Geen alleenstaande boekenwurm
'Jij hebt geen vrouw en kinderen, of wel, Wim?' Ik vraag dit nadat we in Weesp zijn overgestapt op de Sprinter naar Hilversum Mediapark. Nu zitten we naast elkaar. Wim draait zijn gezicht maar me toe en zegt: 'Jawel! Meer mensen hebben dat idee, dat ik een alleenstaande man ben'. Hij zegt het met enige verbazing in zijn stem, alsof hijzelf geen idee heeft waar dit vandaan komt. Want hij is dus al eeuwen gelukkig getrouwd en daarnaast vader van twee volwassen kinderen.

Langzaam maar zeker stel ik mijn beeld bij. Als we over bacteriën praten (waar hij uiteraard een boek over las) en zegt dat hij hoopt dat de gynaecoloog die bij mijn vrouw tot tweemaal toe een keizersnede heeft aangebracht destijds niet is vergeten wat vaginavocht op de mond van de baby te smeren, komt hij al stukken minder stoffig op me over.

We eindigen in de looptunnel boven het spoor. We blijven even staan en praten over onze kinderen. Hij geeft me goede raad. We schudden elkaar de hand.

En o ja, we spraken natuurlijk ook over het boekenvak anno nu. Dat gesprek houdt u van me tegoed. Maar wat denkt u? Wim Brands is er hartstikke optimistisch over. En als Wim Brands er optimistisch over is, dan mogen wij dat ook best zijn.


Schrijver Henk van Straten reist elke week een stukje mee met een min of meer bekende Nederlander. hendrik.v.straten@gmail.com

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@volkskrant.nl.