Opinie

Helaas creëert Shell nog steeds eigen waarheden

De Groningers hebben genoeg van de communicatietrucjes van Shell. Minister Kamp zou zich moeten distantiëren van hun jongste lobbybrief.

Een door gaswinning verzwakt gebouw in Zeerijp. Foto anp

Hoewel ze ons graag anders doen geloven, hebben ze bij 'onze' Koninklijke Shell maar één doel: zo veel mogelijk geld verdienen met het oppompen en verkopen van fossiele brandstoffen, voordat het Parijse klimaatakkoord daadwerkelijk tot het einde van het fossiele tijdperk leidt.

Om dat doel te bereiken opereert het bedrijf ook in zijn lobby naar de Nederlandse politiek op het scherp van de snede. Ten koste van de veiligheid van de Groningers, die hun buik meer dan vol hebben van de stiekeme lobbypraktijken en communicatieve een-tweetjes met minister Kamp.

Om de aardbevingen te stoppen, moet de gaswinning stoppen. Shell, met de overheid in zijn kielzog, verkoopt fabeltjes als het beweert dat dat niet zo is.

Dit weekend lekte een lobbybrief van Shell aan de Tweede Kamer uit. In deze brief beweert Shell - opererend in Groningen onder de naam van de NAM - dat het schadeherstelprogramma in Groningen in gevaar komt als er niet genoeg gas opgepompt mag worden om dit programma te bekostigen. Een nogal boude bewering voor een bedrijf met een jaarwinst van enkele tientallen miljarden. Daarbij vergeleken zijn de jaarlijkse donatie van de NAM aan Groningen van 144 miljoen euro, de honderd huizen die de NAM wil gaan verstevigen en de weinig coulante regeling voor schadevergoeding peanuts.

Dat Shell zijn eigen waarheden creëert, zoals in deze lobbybrief, is helaas niet nieuw. Shell beheerst het vak van framing als de beste. In Nigeria bijvoorbeeld komen de dagelijkse lekkages in pijpleidingen volgens Shell steevast door sabotage. Dat de levensduur van vele leidingen allang overschreden is en dat die door achterstallig onderhoud bijna uit elkaar vallen, weet het bedrijf succesvol te maskeren. Het slaagt er daarbij zelfs in om als slachtoffer over te komen.

En terugtrekken van de Noordpool? Shell weet het zo te draaien dat het komt door 'tegenvallende resultaten' - de wereldwijde kritiek heeft écht, écht geen enkele rol gespeeld.

In Nederland, Shells thuisbasis, speelt de overheid dit spelletje al decennialang vrolijk mee, met onze huidige minister van Economische Zaken Henk Kamp voorop. De afgelopen jaren werden nieuwe winningsplannen van Shell in Groningen steevast rooskleuriger voorgesteld dan ze werkelijk waren. Zo presenteerde de NAM vorige week haar nieuwe winningsplan, waarin de bovengrens voor de gaswinning wordt verhoogd naar 33 miljard m3, met de kop: 'Handhaving huidig productieniveau van 27 miljard m3'. Media namen dit frame klakkeloos over: ook het journalistieke filter is vaak wat vertroebeld als het gaat om Shell.

En zo heeft Shell nog een hele trukendoos klaar. Het makkelijkste trucje: vergelijk het nieuwe winningsniveau altijd met topjaar 2013, waarin 54 miljard m3 werd gewonnen en 'vergeet' te vermelden dat de dertig jaar daarvoor de gaswinning stukken lager lag, met jaren waarin soms meer dan de helft mínder gas gewonnen werd.

Een tweede trucje: benoem vooral de positieve details van de nieuwe plannen. Zoals het bijna helemaal dichtdraaien van de gaswinning in Loppersum waarbij Shell even 'vergat' te melden dat de winning elders juist omhoog ging en de totale winning amper omlaag.

Nog een handige: presenteer afgedwongen verlagen van de gaswinning als je eigen besluit. Toen de Raad van State in 2015 een vermindering van de gaswinning tot 27 miljard m3 afdwong, was dit een paar weken later ineens een nobel ministerieel besluit, om de Groningers tegemoet te komen.

Gelukkig zien steeds meer mensen het ware gezicht van Shell, en dat bevalt slecht. De Groningers zijn de communicatietrucjes en de een-tweetjes tussen Kamp en de Shell meer dan zat. Zij zien Shell graag vertrekken uit Groningen, mocht het bedrijf de gaswinning daar echt zo onrendabel vinden als het beweert in zijn lobbybrief.

Maar dan wel nádat alle schade tot de laatste euro vergoed is en de gaskraan voorgoed is dichtgedraaid. Minister Kamp zou er goed aan doen zich publiekelijk te distantiëren van de lobbybrief van Shell. Net zoals de tabakslobby niet welkom is op het ministerie van Volksgezondheid is er geen plek voor de fossiele lobby op een ministerie dat door ondertekening van het Parijsakkoord streeft naar een fossielvrije samenleving.

Ike Teuling is campagneleider energie bij Milieudefensie.

Meer over