Heeft oudere nog recht op volwaardig leven?

Irma Kaat, docent gezondheidszorg, bevraagt thuiszorg-klimaat

Als docent aan de opleiding tot verzorgende aan een groot ROC voert Irma Kaat regelmatig gesprekken met studenten. Zij lopen stage in de verzorgingstehuizen, de thuiszorg en de kleinschaligwonenprojecten. 'Wie heeft het recht op een volwaardig leven?', vraagt Irma Kaat zich af.

'Wie heeft tijd voor het geven van de juiste ondersteuning?' Beeld anp

Als aanvulling op het stuk in de Volkskrant van 21 januari over euthanasie bij dementerenden, waarvan het leven versneld wordt afgesloten, verdienen nog twee zaken aandacht: de erbarmelijke omstandigheden waaronder de verzorgende moet werken en de nonchalance waarmee we onze ouderen behandelen.

De studenten vertellen mij situaties waarin een dementerende, herstellend van een gebroken heup met beweegdrang, geen ondersteuning krijgt bij het lopen, omdat 'er geen tijd voor is'. Deze man mag ook geen trippelrolstoel met voorzetblad, vanwege de wet tegen de vrijheidsbeperking. Nadat deze zorgvrager voor de tweede keer iets gebroken heeft, hebben ze wat extra oxazepam gegeven om hem kalm te houden. Mijn student vond deze situatie wel een juiste oplossing.

Een andere student werkt in een 'thuiszorgflat', waar mensen wonen met een kleine zorgindicatie. Zij rent met een gediplomeerde dagelijks 60 huishoudens af, controleert dan weer bloedsuikers, dan doet ze weer steunkousen aan en zo hollen ze met zijn tweeën de hele dag door de flat.

Ze gaat bekwaam een situatie aan mij bewijzen. Een mevrouw ligt al de hele dag op de badkamervloer. De leerling denkt dat deze mevrouw haar heup gebroken kan hebben en belt de arts. De arts geeft de verantwoordelijkheid terug en zegt dat de leerling mevrouw in bed mag leggen en als ze na drie uur nog pijn heeft er een foto gemaakt mag worden.

De leerling handelt naar instructie, maar is bang dat er bij de transfer iets kan verschuiven, want ja, die kans bestaat, dat heeft ze op school geleerd. Maar de tijdsdruk is hoog, haar status laag, dus geeft ze geen tegengas. Uiteindelijk blijkt mevrouw alleen maar een klein scheurtje te hebben. Deze leerling is erg opgelucht.

Ik schrik van situaties als deze, die studenten dagelijks meemaken en na het lezen van jullie opiniestuk ben ik vertwijfeld. Wie is er verantwoordelijk in een maatschappij die de schouders ophaalt en bureaucratische oplossingen bedenkt om een ziek systeem te controleren?

Wie heeft tijd voor ondersteuning, voor het delen van levensvreugde? Voor het geven van de juiste ondersteuning? En als laatste: wie heeft het recht op een volwaardig leven?

Geef verzorgenden de instrumenten en waardering om hun ambitie tot bloei te laten komen. Dan kunnen ze bekwame oplossingen aandragen. Zij willen namelijk graag de juiste zorg bieden en worden enthousiast als ze daar het vertrouwen en de voorwaarden voor krijgen. Wij willen het niet doen, zij wel!

Irma Kaat is docent gezondheidszorg.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@volkskrant.nl.