Opinie Lezersbrieven

Grote gezinnen zijn juist een recept voor armoede

De ingezonden lezersbrieven van woensdag 30 januari.

Leerlingen vieren Nelson Mandela’s verjaardag in Kaapstad, 18 juli 2013. Beeld AP

Brief van de dag

Hidde Boersma claimt dat een hoge bevolkingsgroei gunstig kan uitpakken voor welvaart in Afrika (Opinie, 19 januari). De ­reden die hij hiervoor aandraagt, is dat een hogere bevolkingsdichtheid belangrijk is voor infrastructuurvoorziening en economische groei.

Hij ziet hierbij een belangrijk feit over het hoofd. Het krijgen van veel kinderen is namelijk een belemmering voor economische groei en de afname van armoede. Hiervoor is overtuigend empirisch bewijs. Ouders met minder kinderen hebben meer middelen per kind om voor welzijn en onderwijs van hun kinderen te zorgen. En dat leidt weer tot een betere kans om een goed bestaan op te bouwen.

Een afname van het aantal kinderen leidt ook tot een toename van het deel van de bevolking dat economisch actief kan zijn, wat volgens recent onderzoek van de Wereldbank sterk is geassocieerd met vermindering van armoede. Dit ‘demografisch dividend’ speelde een belangrijke rol in de afname van armoede in Azië. En als vrouwen minder kinderen krijgen, leidt dat tot een toename van hun ­arbeidsmarktparticipatie, wat weer belangrijk is voor economische groei.

Een hogere bevolkingsdichtheid heeft zeker gunstige effecten op welvaart door het ‘agglomeratie-effect’. Maar dat pleit eerder voor het bevorderen van urbanisering en eventueel voor het bevorderen van migratie naar rurale gebieden die geschikt zijn voor productieverhoging van landbouw, dan voor grote gezinnen. Dat laatste is namelijk een recept voor het voortduren van armoede. Wat inderdaad, zoals Boersma zegt, op zijn beurt leidt tot verdere aantasting van het milieu en niet tot een groener Afrika.

Rob Swinkels, Washington DC 
senior econoom bij de Wereldbank

Onbekende bekende

De onbekende bekende kioskmedewerker die Teun van de Keuken in zijn column noemt (Economie, 28 januari), werkte er al toen ik zo’n 8 jaar geleden mijn co-schappen liep en, ­afhankelijk van mijn co-schap, via spoor 4 moest reizen. Deze man wist niet alleen hoe ik mijn koffie dronk, maar ook in welk ziekenhuis ik werkte, hoe ik het daar vond, hoe lang ik nog te gaan had en wanneer ik er even 3 maanden niet zou zijn.

Nu ik dit zo schrijf – ik had hem ­eigenlijk op mijn buluitreiking moeten uitnodigen. Teun is bang dat deze meneer misschien is overgeplaatst of ziek is. Als dat laatste zo is, God verhoede, dan is er gelukkig een dikke kans dat er een treinreizende dokter of verpleegkundige is die hem behandelt, en het zal hem aan de beste zorg en koffie niet ontbreken.

S. A. Koppes, Amsterdam

Rekeningrijden

Betalen per gereden kilometer doen we al sinds de invoering van brandstofaccijns. Zij die veel kilometers maken en zij die een minder zuinige auto rijden, verbruiken en betalen het meest. En dat alles zonder enige vorm van extra technologie, privacyproblemen en andere opgeworpen bezwaren tegen rekeningrijden.

R. Westenberg, Bilthoven

Verplichte leeslijst

Nico Keunings pleidooi voor de verplichte leeslijst zou mij, eveneens neerlandicus, uit het hart gegrepen kunnen zijn (O&D, 28 januari). Ook ik gun iedereen een inspirerende leraar die zijn leerlingen, met behulp van literaire teksten, een ontdekkingsreis of tweede leven ontsluit. Een verplichte leeslijst is voor die vorming echter niet zaligmakend. Een flexibeler bildungsideaal kan ontlezing ook remmen, en een nóg geestdriftiger klassendynamiek verwezenlijken.

Maak op de leeslijst ruimte voor hedendaagse cultuurproducten. Laat de leerling een deel invullen met, bijvoorbeeld, rapteksten. Aan de leerling de taak om te betogen waarom die (al dan niet) literaire of culturele waarde hebben. Hoe verschilt het rijm van Ronnie Flex van dat van Piet Paaltjens? Hoe verhouden Nescio’s titaantjes zich tot de straatsoldaatjes uit Lotgenoot van rapper Winne?

Door het literatuurvak zo te moderniseren, wordt de leeslijst ook een prikkelende oefening in retorica en culturele vorming. Zo’n leeslijst biedt leerling en leraar bovendien de kans getuige te worden van elkaars ontdekkingsreizen en tweede levens.

En nee, rapteksten op de leeslijst zetten is geen didactische concessie. Ondergetekende behaalde met een scriptie over Nederlandse rapteksten zijn bachelorgraad – cum laude, nota bene.

Pepijn de Groot, Utrecht

Tattoo

Een tattoo van een pistool onder je oog is niet echt bevorderlijk voor een baan’ (Ten eerste, 29 januari). Waar dan wel voor?

Jonathan Spuij, Schiedam

Veeproductie

Lammert van Raan (O&D, 29 januari) betoogt dat stoppen met de export van veehouderijproducten en inzetten op een bijbehorende krimp van de veestapel met 70 procent noodzakelijk zijn om de Urgenda-doelen te halen. Dat klinkt op het eerste gezicht plausibel, maar dat is het niet: de internationale vraag naar voedsel van dierlijke oorsprong zal niet dalen, dus bij wegvallen van de Nederlandse bijdrage zullen andere landen de productie gaan overnemen.

In de meeste gevallen leidt dat tot minder efficiënte en ecologisch verantwoorde productie. In Nederland bestaat meer dan de helft van de diervoeders uit bijproducten van de levensmiddelen- en genotmiddelen- industrie, het dierenwelzijn en de diergezondheid staan op een hoog niveau en de productie-efficiëntie is hoog. Een sterke inkrimping van onze veestapel kan hooguit leiden tot meer natuur in Nederland en lokaal tot minder broeikasgasemissie, maar het zal de planeet niet helpen.

Om de klimaatdoelstellingen te halen moeten we minder dierlijke producten eten, minder vliegen, minder fossiele brandstoffen verstoken en minder spullen kopen.

Carolien Makkink, Wageningen

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@volkskrant.nl.