De week in tech Laurens Verhagen

Gewild Chinees exportproduct: camera’s die alles vastleggen

Bedrijfsspionage door China leidt tot verontwaardiging. Maar er worden veel concretere problemen geïmporteerd.

In het Westen maken we ons de laatste tijd zorgen over China. Terecht. Maar heel vaak wordt alles wat met China te maken heeft net iets te gemakzuchtig op een grote hoop gegooid. Neem de reacties van politici nadat onlangs bekend was geworden dat de Chinezen zich mogelijk schuldig hebben gemaakt aan bedrijfsspionage bij Nederlands’ trots ASML. Die kwamen bijna meteen: de maat was vol, we moeten voorkomen dat Huawei ons 5G-netwerk gaat aanleggen.

Wat bedrijfsspionage – iets wat in China inderdaad nogal gebruikelijk schijnt te zijn – heeft te maken met het aanleggen van 5G-netwerken bleef ondertussen onduidelijk. Het ASML-schandaal  (twee Chinese medewerkers van de Amerikaanse vestiging zouden in 2015 kostbare technologische kennis hebben gestolen om er een eigen chiptechniekbouwer mee te beginnen), toont eigenlijk vooral aan dat geavanceerde technologische hacks vaak helemaal niet nodig zijn: de mens is de zwakke schakel.

Beeld Getty

Het blindstaren op 5G verbloemt ondertussen veel concretere problemen die uit China worden geïmporteerd. Daarvoor hoeven de Chinezen niet eens stiekeme operaties uit te voeren. Waar ze misschien nog wel beter in zijn dan in het aanleggen van telecomnetwerken is gezichtsherkenning. China hangt vol camera’s die iedere seconde de gezichten van passerende mensen vastleggen, waarna de beelden in een database worden vastgelegd. Met dank aan Chinese surveillance-technologie worden door overheden overal in de wereld regelrechte voyeurs-paradijsjes gecreëerd, wijst recent onderzoek van The New York Times uit. De krant beschrijft hoe Ecuador volhangt met 4.300 camera’s waarvan de beelden naar zestien centra worden gestuurd waar ze worden geanalyseerd. Met Chinese technologie. Dichter bij huis ziet bijvoorbeeld ook Duitsland de voordelen van de in rap tempo innoverende Chinezen. China brengt digitale massa-surveillance binnen handbereik voor elke overheid. Goedkoop en mateloos efficiënt. 

Altijd zal de ratio hierachter zijn: het wordt ingezet om het land veilig te maken. De perfide keerzijde van dit soort systemen werd eerder dit jaar nog blootgelegd door de Nederlandse hacker Victor Gevers. Door een lek kwam hij binnen in een gigantische database met de gegevens van 2,5 miljoen onderdrukte Oeigoeren uit de Chinese provincie Xinjiang. Deze moslim-minderheid wordt via een geavanceerd tracking-systeem en gezichtsherkenning voortdurend in de gaten gehouden. Door een toevalligheid – het lek – kreeg Gevers zo een kijkje in de Chinese praktijken. ‘De hele regio Xinjiang is in feite al jaren een soort open gevangenis waar iedereen doodsbang is. Er zijn daar overal camera’s’, reageerde een naar Nederland gevluchte Oeigoer tegenover Een Vandaag. Het is tegenwoordig blijkbaar een gewild exportproduct. En misschien wel gevaarlijker dan die hele 5G-bemoeienis.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@volkskrant.nl.