VERSLAGGEVERSCOLUMNMARGRIET OOSTVEEN IN RIDDERKERK

Gerhard leeft al elf jaar zuinig, voor een crisis zoals nu

‘Wij zijn alvast in zelfquarantaine, dus altijd thuis’, had de nog kerngezonde Gerhard Hormann laten weten, ruim voordat thuisblijven een bijna-lockdown werd.

Gerhard heeft nogal een talent om te anticiperen. Deze weken beleeft hij daardoor als ‘een niet te bevatten déjà vu’.

Hij woont wel fijn, voor een quarantaine. In een bescheiden huis aan de rand van Ridderkerk, de grote achtertuin grenst aan natuurgebied. Daar gaan we op ruime afstand van elkaar zitten, voor de zekerheid en ook omdat de zon weer juichend schijnt. Het tuinmeubilair oud, het uitzicht koninklijk. Even verderop zijn grotere, duurdere huizen in aanbouw.

Gerhard Hormann voor zijn huis.Beeld Margriet Oostveen

In oktober 2008 was Gerhard Hormann als journalist fulltime in dienst van het mannenweekblad Aktueel. Zijn vrouw Jeanette is kleuterleerkracht, ze hebben twee kinderen. (Jeanette is binnen aan het werk, geen tijd om echt te praten, ze moet nu kleuteronderwijs op afstand regelen.) Iedere zomer huurden ze een huis in Toscane en iedere winter gingen ze op skivakantie. Een hypotheek voor dit huis van 160 duizend euro tegen 7 procent rente – nu al nauwelijks meer voorstelbaar, toen tamelijk gemiddeld.

In 2008 waren ze net even op herfstvakantie toen de beurskoersen instortten. Gerhard zat er ‘met verbijstering’ naar te kijken: ze hadden een aandelenpakket, voor de studie van hun kinderen, de waarde kelderde in korte tijd van 20 duizend euro naar 11 duizend euro.

Bankencrisis. De gevolgen dreunden nog lang na. Vier maanden later: een grondige reorganisatie bij Aktueel. ‘Driekwart vloog eruit. Ik zat er nog, maar in het besef dat ik boven een afgrond bungelde.’

Toen werd een plan dat al sinds oktober sluimerde acute noodzaak: zij gingen in een zo hoog mogelijk tempo al hun schulden aflossen. Met name de hypotheek, voordat het te laat was: ‘Wij gingen bezuinigen op alles.’

Nieuw boek: ‘Klaar voor de volgende crisis.’Beeld Margriet Oostveen

Vanaf toen nooit meer wintersport (‘een maandsalaris voor zes dagen sneeuw’). Hun auto werd een veertien jaar oude Suzuki Alto. De zomervakantie in Toscane: afgeschaft. Ze gingen voortaan een weekje naar Duitsland en het huisje mocht niet meer dan 300 euro kosten. Restaurantbezoek: eens in de paar maanden, pizzeria, om een nieuwe aflossing op hun hypotheek te vieren.

Ja, er zijn genoeg mensen die altijd zo moeten leven. Maar er zijn er ook veel die daar nu aan moeten wennen. Tip van Gerhard: probeer eens een maand uitsluitend brandstof en voedingsmiddelen te kopen. ‘Dan weet je wat je kan uitsparen.’

Na vier jaar was hun hypotheek gehalveerd. De dag dat de brief in de bus viel waarin de bank dit bevestigde, werd Gerhard Hormann zelf wegbezuinigd bij Aktueel.

Ze hebben het nieuws schouderophalend ontvangen. ‘Wij wisten intussen dat we met veel minder konden rondkomen en eigenlijk net zo’n leuk leven hadden.’

En nog duurzaam ook: spullen worden pas vervangen als ze kapot zijn en niet te repareren. Gerhard kocht tien jaar lang geen nieuwe spijkerbroek en hij liep tot begin deze maand op cowboylaarzen uit 2006. Zijn drie krantenabonnementen hield hij wél, maar de kachel ging voortaan naar 16 graden.

Ik: ‘Daar zou ik toch de grens trekken.’

Hij: ‘Gaat best! Gewoon een das bij je trui dragen. En tv kijken of de krant lezen gaat prima onder een plaid.’

Zijn broer gaf een netto jaarsalaris uit aan gezinsvakanties in Amerika. Verjaardagsfeestjes ontaardden soms in ‘een tribunaal’ waar Gerhard zijn levensstijl moest verdedigen: ‘Ik begrijp dat wel. Als je zelf andere keuzes maakt, dan trek je daarmee de keuzes van anderen ook in twijfel.’

Maar langzamerhand werden mensen ook jaloers op de vrijheid die hij terugwon. Gerhard ging boeken schrijven. Een reeks thrillers (waaronder De Plaag, over de komst van ‘een resistente superbacterie’). En adviesboeken met titels als Hypotheekvrij!, Leven van de lucht en Eindelijk hypotheekvrij!

Dat laatste boek verscheen vorige week. Hun volledige hypotheek is namelijk net deze maand afbetaald, op 1 maart. De week ervoor gingen ze even weg om het te vieren. Precies toen kelderden de beurskoersen weer: ‘Een week voordat wij ons einddoel bereikten, stortte de boel opnieuw in.’

De oude en nieuwe cowboylaarzen.Beeld Margriet Oostveen

Gerhard had net een nieuwe spijkerbroek sinds tien jaar gekocht, en cowboylaarzen. Tien jaar zochten ze naar vaste grond onder hun voeten. En net nu het doel was bereikt, ging alles weer schuiven.

De cover van zijn nieuwe boek was al in oktober klaar. ‘Klaar voor de volgende crisis’, staat erop. Ja, zij zijn veilig, financieel. ‘Maar dat Nederland opeens wordt gedwongen ook zo eenvoudig te leven, dat gaat mijn verstand te boven.’

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden