Opinie

Geef elke leerling snipperdagen

Snipperdagen maken het plannen van vakanties eenvoudiger. En trage leerlingen kunnen bijspijkeren door ze niet op te nemen.

Misha van Denderen is voorzitter van de Stichting voor Persoonlijk Onderwijs
null Beeld anp
Beeld anp

Staatssecretaris Dekker wil in het hele land in dezelfde twee weken meivakantie invoeren (Ten eerste, 17 oktober). Hij wil zo voorkomen dat ouders met kinderen op verschillende scholen op andere data meivakantie hebben.

Het adviesorgaan voor voortgezet onderwijs ,de VO-raad, wil dat Dekker dit beleid meteen doortrekt naar de zomervakantie, terwijl de reisbranche bepleit dat leerlingen twee snipperdagen per jaar krijgen. Dan kunnen hun ouders de vakantiefile vermijden.

De snipperdagen voor leerlingen bestaan op scholen voor persoonlijk onderwijs al jaren. De eerste van deze scholen is de Isaac Beeckman Academie in Zeeland. De school bestaat inmiddels vijf jaar. Leerlingen hebben er niet slechts twee, maar acht snipperdagen. En aangezien de school ook nog een 4-daagse schoolweek heeft, betekent het dat leerlingen in totaal twee weken in het jaar vrij kunnen nemen.

Grote voordelen

De voordelen van deze opzet zijn groot, zeker voor de ouders. Als ze kinderen op verschillende scholen hebben, kunnen ze toch gewoon gezamenlijk met vakantie. De snipperdagen kunnen ook gebruikt worden voor speciale gelegenheden. Denk aan een toneelvoorstelling in de late avond, waarna kinderen een dag vrij kunnen opnemen.

Daar komt bij dat ouders vakanties in het laagseizoen kunnen plannen of een paar dagen eerder weg kunnen en later terugkomen. Dat scheelt files, maar betekent ook dat ouders goedkoper vakantie kunnen boeken. Alles bij elkaar zorgen de snipperdagen voor meer rust in de gezinsagenda en minder stress in het gezin.

Ook voor de kinderen en indirect daardoor voor de school is dat positief. Voor de school is er verder het voordeel dat er geen eeuwige discussies meer zijn met ouders over de vraag voor welke jubilea wel of niet vrij genomen mag worden.

Misha van Denderen Beeld
Misha van DenderenBeeld

Het belangrijkste is echter een onderwijskundig voordeel en het is precies dat voordeel waarom de onderwijsinspectie deze opzet wil goedkeuren (want dat is helaas nog geen uitgemaakte zaak).

De snipperdagen hóéven niet opgenomen te worden, het mag. Trage leerlingen krijgen van ons het advies om het niet te doen. In de praktijk blijkt dat ouders dat advies in de meeste gevallen heel serieus nemen.

Meer onderwijs

Per saldo krijgen trage leerlingen daardoor iets meer onderwijs dan snelle leerlingen. Dat verschil kan oplopen tot twee weken per jaar en dat is 5 procent van de onderwijstijd. Dat helpt om het tempoverschil tussen leerlingen iets kleiner te houden.

Doordat scholen voor persoonlijk onderwijs ook nog eens kleine klassen hebben (gemiddeld minder dan zestien leerlingen) én die klassen indelen naar tempo en niveau, is er zo meer coherentie tussen de leerlingen. Dat zorgt ervoor dat docenten beter rekening kunnen houden met het niveau van de klas en daar hun les op kunnen afstemmen.

Het werkt veel beter dan de mega-klas met zodanige verschillen in niveau dat de docent moet 'omgaan met verschillen' - een eufemisme dat betekent dat de docent van het ene groepje naar het andere moet dwarrelen en er van echt lesgeven nauwelijks meer sprake kan zijn.

Een stap verder

We zouden zelfs nog een stap verder kunnen gaan. Lang geleden heb ik becijferd (Onderwijsblad, 18 november 2006) wat de voor- en nadelen zouden zijn om de scholen het hele jaar door open te houden en de vakanties helemaal vrij te geven.

Een van de mogelijke effecten is dat de 'vakantiedip' van de nationale economie uitvlakt. Het bruto nationaal product is in het derde kwartaal traditioneel een paar procent lager dan in het tweede kwartaal. Dat komt mogelijk doordat veel mensen tegelijkertijd weg zijn en het bedrijfsleven er dan niet slaagt de productie op peil te houden.

Het zou bovendien een ander groot probleem helpen oplossen. In de vergelijking van een baan in het onderwijs met een baan in het bedrijfsleven lijkt laatstgenoemde altijd meer op te leveren. Het onderwijs kan daardoor soms moeilijk concurreren op de arbeidsmarkt (als u nog een docent Natuurkunde kent, wilt u mij dat dan alstublieft doorgeven?).

Dat wordt anders als de vakanties in beide sectoren gelijkgetrokken worden. Stel dat de vakanties in het onderwijs teruggaan van 12 weken nu naar de bij andere beroepen gebruikelijke 5 weken. De salarissen in het onderwijs kunnen dan liefst 17,5 procent omhoog. Bovendien zijn er dan minder docenten nodig, waardoor het toekomstige tekort aan docenten kleiner wordt.

Scholieren met schoolboeken op school Beeld anp
Scholieren met schoolboeken op schoolBeeld anp

Arbeidsmarkt

Tegelijkertijd worden de schooljaren 7 weken langer. Het effect daarvan is dat alle opleidingen minder lang hoeven te duren. Het vmbo duurt dan nog slechts 3,5 jaar en het vwo ronden leerlingen voortaan in 5 jaar af.

Daardoor kunnen jongeren eerder met hun vervolgopleiding beginnen en doen ze daarna eerder hun toetrede op de arbeidsmarkt. Hun levensloopinkomen stijgt (met een positief effect op de betaalbaarheid van de pensioenen) en de economie groeit structureel met zomaar één of twee tienden van een procent extra door de toename van de beroepsbevolking.

Wellicht dat staatssecretaris Dekker het CPB nog wat rekensommen kan laten maken voordat hij zijn nieuwe plannen voor de schoolvakanties definitief maakt.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2022 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden