Commentaar

'Gaucks oproep tot meer Duitse verantwoordelijkheid is een verademing'

De Duitse president Gauck vindt dat Duitsland meer verantwoordelijkheid moet nemen. Een verademing, schrijft Arnout Brouwers in het commentaar van de Volkskrant.

Joachim GauckBeeld afp

'Op dit moment heroverweegt de enige supermogendheid van de wereld de omvang en vorm van haar mondiale betrokkenheid. Zijn partner in Europa is vooral druk met zichzelf.' Duitsland 'moet bereid zijn meer te doen voor de veiligheid die anderen tientallen jaren voor hem hebben verzorgd'.

Het zijn citaten uit de opmerkelijke - en dappere - openingsrede die Joachim Gauck vrijdag hield tijdens de jaarlijkse veiligheidsconferentie in München. Een Duitse president die, bijna driekwart eeuw na de Tweede Wereldoorlog, oproept tot meer Duitse verantwoordelijkheid in veiligheidskwesties: het is een verademing.

Belangrijke rem
De spreekwoordelijke Duitse 'terughoudendheid' in internationale veiligheidskwesties is een belangrijke rem op de ontwikkeling van Europa tot handelingsbekwame acteur op het internationale toneel. Daaraan is grote behoefte. Europa zal vaker dan voorheen zelf de boontjes moeten doppen, bijvoorbeeld bij conflicten in Afrika. Ook op het eigen continent staat Europa - en dus ook Duitsland - nog altijd voor grote uitdagingen, zoals de crisis in Oekraïne illustreert.

Bijzonder aan Gaucks rede is dat hij pijnlijke zaken durft te benoemen, zoals het gemakzuchtige 'wegkijken' bij internationale problemen, met het naziverleden als dekmantel. Ook stelt Gauck de dubbele moraal van veel Europeanen aan de kaak. 'We klagen, terecht, als bondgenoten bij hun elektronische defensie hun doel voorbijschieten. Maar we geven er de voorkeur aan afhankelijk van hen te blijven en aarzelen onze eigen capaciteit te verbeteren.'

Bondskanselier Angela Merkel zal niet meteen met Gaucks' oproep weglopen: zij zit dagelijks achter het stuur en kent de weerstand die een te openlijk beleden Duitse leiderschapsrol in sommige delen van Europa nog oproept. Niettemin is Gaucks rede welkom. Een Duitsland dat niet vooral met zichzelf worstelt maar met de grote problemen van onze tijd zal inderdaad een betere bondgenoot zijn.

Arnout Brouwers is chef opinie van de Volkskrant.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden