Frank Westerman veranderde van standpunt over millennials: 'Ik ben bang oud te gaan denken'

Schrijver en journalist Frank Westerman (53) veranderde van mening over millennials.

Frank Westerman: 'Mijn vriendschappen zijn veranderd; ik omring me met mensen die jonger zijn dan ik.' Beeld Ivo van der Bent

Oude standpunt

'De generatie na mij is lui, aanstellerig, onwetend en naïef. Zowel op de uitgeverij, in de schrijverij als op krantenredacties is een voortdurende instroom van jongere collega's. Ik was daar niet heel erg van onder de indruk. Ik vond ze gemakzuchtig: liever 140 tekens en niet al te diepgaand, liever een column dan een feitelijk verslag. Ik had het idee dat de generatie twintigers en dertigers, de millennials, geen tegenslag kennen of iets hebben hoeven bevechten. Zelf heb ik ooit eens in een hotel tegenover het paleis van de hertog van Alva - een nazaat van de IJzeren Hertog - gebivakkeerd in Madrid omdat ik erop gebrand was hem te interviewen. Pas nadat ik een handgeschreven brief had afgegeven aan de huismeester, mocht ik een week later op audiëntie komen. Zoveel vasthoudendheid kom ik niet meer tegen bij de generatie na mij.'

Het kantelpunt

'In 2010 woonde ik op het Winternachtenfestival een schrijversconferentie bij waar wijlen Henk Hofland, een journalist voor wie ik groot respect had en heb, aanschoof. Ik schrok me rot van zijn geklaag: vroeger was de krant een meneer, nu is het allemaal flut. Toppunt van die houding is toch wel oud-hoofdredacteur Sytze van der Zee onlangs in Het Parool. Hij beweert niet alleen 'dat vroeger alles beter' was maar ook dat 'jongeren geen benul meer hebben van wat goede journalistiek is'. Dan heb je iets gemist en is je tijd echt voorbij. Ik dacht: dit is een wake-upcall: dit gaat mij niet overkomen, die ouwemannenpraat. Ik realiseerde me dat ik op dezelfde valkuil afstevende, want ik sprak ook zo over de generatie na mij.'

Nieuwe standpunt

'Niet de generatie na mij maar mijn oude opvatting is lui en gemakzuchtig. Als je ietsje beter kijkt, is er helemaal geen aanleiding om te somberen. De jongere generatie kijkt met een zekere naiviteit maar ook met oorspronkelijkheid naar de wereld. Aan de ene kant heeft ze een gebrek aan kennis. Maar het voordeel van onwetendheid is de frisse blik: hoe zat het nou?

'Bij Querido Fosfor, de uitgeverij waar ik redacteur ben, begeleid ik jonge schrijvers en laat ik me graag door hen verrassen. Dertigers Roos Menkhorst en Adinda Akkermans hebben een kleine biografie geschreven over Bibeb, de interviewster. Zij kennen haar alleen van horen zeggen. Toen ik in 1989 als journalist in Amsterdam aankwam, rende ik naar de kiosk om Vrij Nederland te kopen: wie heeft Bibeb nu weer geïnterviewd? Maar Roos en Adinda dachten: 'Bibeb, wat een gekke naam, wat een gek woord.' Kijk, dat is al een fantastisch uitgangspunt, waarbij de bevreemding in je voordeel werkt. Ze hebben een prachtig portret van haar geschetst. Het laat zien: onwetendheid voedt de verwondering en creativiteit.

'Voor mijzelf snijdt het mes aan twee kanten. Ik wil mijn ideeën over het schrijven van reportagewerk graag overbrengen, en daarbij word ik steeds scherp gehouden door millennials die mijn werkwijze bevragen: 'O ja, en waarom doe je het zo?'

Het effect

'Op zoveel mogelijk fronten wil ik me losmaken van de vaste patronen. Naast mijn overstap naar uitgeverij Querido Fosfor voer ik een briefwisseling voor De Correspondent met de 29-jarige Maite Vermeulen, in het verlengde van onze tv-serie De Brug. Geen oude wijn in nieuwe zakken, maar nieuwe wijn in nieuwe zakken. Ook mijn vriendschappen zijn veranderd; ik omring me met mensen die jonger zijn dan ik.

'Ik dwing mezelf te blijven kijken alsof alles nieuw is. Voor het boek waar ik nu mee bezig ben, wil ik iets schrijven over baggeren. Ook al is het maar een half hoofdstuk, ik heb geregeld dat ik op de Noordzee heb meegevaren op een baggerschip. Ik kan ook thuisblijven en denken: ik lees er wat over, dan kom ik er ook, ik lul me er wel uit.

Frank Westerman Beeld Ivo van der Bent

'Maar kom op zeg, bággeren. Alleen al het woord. Dat wil ik aan den lijve ondervinden voor ik erover schrijf. Ik wil blijvend de confrontatie aangaan met werelden die ik niet ken, me laten verrassen, ook door schijnbaar naïeve voorstellen en gedachten.

'Been there, seen that, done that: dat te zeggen is voor mij een schrikbeeld, de dood in de pot. Ik ben niet bang voor het ouder worden, maar wel voor het levensgrote gevaar 'oud' te gaan denken. Het is een verhoogde waakzaamheid, code geel, die ik sinds kort voor mezelf heb afgekondigd: word geen ouwe lul, met ouwelullenopvattingen. Beperkte dijkbewaking is nodig, voor je het weet, praat je je leeftijdgenoten na. 'Vroeger werden er nog bóéken gelezen die roken naar drukinkt...' Ik wil niet meezingen in dat koor van somberaars. Als er overal om je heen fastfoodrestaurants verschijnen, niet getreurd, er staat vanzelf iemand op die een slowfoodrestaurant begint. Of je doet het zelf.'

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2019 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden