Commentaarpeter giesen

Filantropie is mooi, maar sociale ongelijkheid kan alleen verkleind worden door hogere belastingen

null Beeld

De oproep aan miljonairs om meer aan goede doelen te geven is loffelijk, maar filantropie is geen oplossing voor sociale ongelijkheid.

De gemiddelde Nederlandse miljonair geeft 8.000 euro per jaar aan goede doelen. Dat is wel erg schamel, en daarom heeft Frank Aalderink, hoofd filantropie van ABN Amro Mees Pierson, de Nederlandse rijken opgeroepen naar Amerikaans voorbeeld een Giving Pledge te doen. Amerikaanse superrijken als Warren Buffett, Bill Gates en Michael Bloomberg beloofden de helft van hun vermogen weg te geven.

Het is uiteraard een goede zaak als rijke burgers meer aan goede doelen geven en minder geld steken in sportauto’s, zeiljachten en andere luxeproducten. Toch is filantropie geen oplossing voor het probleem van de grote vermogensongelijkheid in Nederland en de rest van de wereld. Sterker nog, in landen met een grote filantropische traditie, zoals de Verenigde Staten, dient liefdadigheid juist om die grote ongelijkheid te legitimeren.

Er is maar een structurele oplossing om sociale ongelijkheid te verkleinen: hogere belastingen voor de rijken, door tarieven te verhogen en de mogelijkheden tot belastingontwijking te verkleinen.

Zo pleitte de organisatie van welvarende landen Oeso vorige week voor een verhoging van de erfbelasting. Die belasting is zo laag – in Nederland nog iets lager dan het Oeso-gemiddelde– dat rijke families hun welvaart gemakkelijk van generatie op generatie kunnen doorgeven. Anders gezegd: kinderen worden rijk zonder er zelf voor gewerkt te hebben. Dat is strijdig met het beginsel van gelijke kansen.

Hogere belastingen dienen de sociale rechtvaardigheid en geven staten meer inkomsten waardoor ze sneller uit de coronacrisis kunnen komen. In de Verenigde Staten wil president Biden de belastingen voor rijken en grote bedrijven verhogen, een breuk met vier decennia waarin de tarieven juist verlaagd werden.

Het is natuurlijk lovenswaardig dat ondernemers geld geven voor de bestrijding van armoede of ongelijke kansen in het onderwijs. Maar de financiering van belangrijke publieke taken moet door de overheid gebeuren, onder democratische controle, en kan niet aan de betrekkelijke willekeur van gulle gevers worden overgelaten. Filantropie kan dan een nuttige aanvulling zijn. Ook na een verhoging van de belastingen zal daarvoor nog altijd volop ruimte zijn.

In het Volkskrant Commentaar wordt het standpunt van de krant verwoord. Het komt tot stand na een discussie tussen de commentatoren en de hoofdredactie.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden