Experimenten met gereguleerde wietteelt zullen de Nederlandse status als narcostaat alleen maar verhogen

Beeld de Volkskrant

In het regeerakkoord is afgesproken dat het kabinet in zes tot tien middelgrote gemeenten gaat experimenteren met gereguleerde teelt van wiet en hasj. De coffeeshops in die gemeenten worden dan bevoorraad door telers die onder overheidstoezicht staan. Nu is de verkoop van wiet door coffeeshops wel toegestaan, maar de inkoop en de productie ervan niet. Doel van het experiment is om te kijken of door het reguleren van de hennepteelt de overlast en criminaliteit, zeg maar het aantal liquidaties per week, kan dalen.

In theorie zou het kunnen werken. Als de gereguleerde wietteelt de coffeeshops gaat bevoorraden, daalt de prijs van wiet en wordt de illegale wietteelt minder lonend. Een beetje wietteler kiest eieren voor zijn geld en laat zich omscholen tot loodgieter of postbode, zo is de gedachte. Maar de praktijk is weerbarstiger. Dankzij een goede logistiek en de tolerante houding tegenover drugs heeft Nederland zich ontwikkeld tot de spil van de internationale drugshandel. Met synthetische drugs zijn we zelfs nummer één in de wereld.

Tenzij politie en justitie tegelijkertijd een einde gaan maken aan de illegale wietteelt, zullen de experimenten met gereguleerde wietteelt Nederlands status als narcostaat alleen maar verhogen. Vorige maand, voordat de broer van kroongetuige Nabil B. in koelen bloede werd doodgeschoten, luidde de politiebond al de noodklok over de ongebreidelde groei van de georganiseerde misdaad. De omzet van hennep in een middelgrote stad in Nederland is niet zelden groter dan de gemeentebegroting.

Het heeft mij altijd verbaasd hoe onomstreden het Nederlandse gedoogbeleid is. Toen ik in een discussie met D66-Europarlementariër Sophie in 't Veld waagde te opperen dat Europese eenwording niet alleen betekende dat Polen homorechten zou moeten respecteren, maar Nederland mogelijk ook het gedoogbeleid zou moeten opgeven, werd mijn hoofd er bijkans afgebeten. De mantra is dat door het gebruik van softdrugs te gedogen, de kans op verslaving aan harddrugs wordt geminimaliseerd.

Maar van mijn middelbare schoolklas, een keurig katholiek lyceum waar volop werd geblowd tussen de lessen door, zijn twee leerlingen aan harddrugs verslaafd geraakt. Die zijn daar nooit meer helemaal bovenop gekomen. Hoe effectief is dat?

In zijn column in NRC Handelsblad wijst Folkert Jensma fijntjes op de hypocrisie die Nederland tentoonspreidt. Terwijl Nieuwsuur vorige maand de boze dienders van de politiebond aan het woord liet, zond het andere kanaal Spuiten & Slikken uit, het met publieke middelen gefinancierde tv-programma van BNNVara waar jongeren alles wordt voorgedaan wat god verboden heeft. Volgens Jensma geldt voor Nederland Narcostaat hetzelfde als voor Nederland Fiscaal Paradijs. Zolang de kassa maar rinkelt, vinden we alles goed.

Als de recente golf van liquidaties niet voldoende aanleiding is voor het kabinet om het gedoogbeleid te heroverwegen, zouden de woorden van de voorzitter van de politiebond, Jan Struijs, dat wel moeten zijn. Die waarschuwde vorige maand dat de georganiseerde misdaad een parallelle economie heeft gecreëerd die de rechtsstaat ondermijnt. Het criminele geld vindt via investeringen in vastgoed, bedrijven en winkelpanden eenvoudig zijn weg naar de bovenwereld. Volgens officier van justitie Greetje Bos is het in Brabant een groot sodom en gomorra.

De criminelen hebben er financieel belang bij om gemeentelijke besluiten naar hun hand te zetten en schrikken er niet voor terug lokale bestuurders die dwarsliggen te bedreigen. Vooral burgemeesters moeten het ontgelden. Die krijgen, als ze 's avonds het slaapkamerlicht uit doen, een sms'je met de tekst 'welterusten'. Ze mogen van geluk spreken als het daarbij blijft. De burgemeester van Voerendaal werd onlangs op klaarlichte dag met een vuurwapen bedreigd.

De Bredase burgemeester Depla (PvdA) 'kan niet wachten' tot de experimenten met gereguleerde wietteelt beginnen, zei hij in Nieuwsuur. Maar welke problemen denkt Depla daar in hemelsnaam mee op te lossen? Het aanbod van softdrugs zal alleen maar toenemen en daarmee de rol van ons land in de internationale drugshandel en dus de overlast.

Zelfs als het Nederlandse gedoogbeleid een effectieve manier is om het gebruik van harddrugs te beteugelen, dan nog moeten de voordelen worden afgewogen tegen het ontwrichtende effect van de liquidaties en de steeds grotere greep die de georganiseerde misdaad op het openbaar leven in Nederland krijgt.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@volkskrant.nl.