Column De Twaalfde Man

Ex-wondercoach Jorge Sampaoli

Niet veel Nederlandse voetballiefhebbers kenden de Argentijn Jorge Sampaoli toen hij onverwacht en met grote vastberadenheid door een aantal Nederlandse journalisten en bloggers naar voren werd geschoven als potentiële coach van het Nederlands elftal. Dat was in 2016. Danny Blind was bondscoach, Oranje zat muurvast.

Paul Onkenhout Beeld Volkskrant

Sampaoli had de aandacht getrokken met Chili. Hij was het prototype van een moderne, vernieuwende coach, werd beweerd. Op catenaccio.nl verscheen een stuk van een jonge journalist die ook voor Voetbal International werkte, Pieter Zwart, met als kop ‘Waarom Sampaoli de ideale bondscoach voor Oranje is.’

Toen Sampaoli, inmiddels trainer van Sevilla, in 2017 liet weten dat hij Oranje graag zou willen coachen, noemde Hugo Borst dat in een juichende column in het AD geweldig nieuws. Daar moesten mijn vrienden en ik hard om lachen, want waarom een kale, volgetatoeëerde Argentijn de ideale man was om het Nederlandse voetbal uit het slop te halen, was ons niet duidelijk geworden.

We gingen er dus donderdag even voor zitten, toen het tactische genie Sampaoli het met Argentinië opnam tegen Kroatië. Argentinië verloor met 3-0 en maakte een zwaar verouderde indruk. Lionel Messi sjokte bedroefd over het veld en kwam niet vaak aan de bal – wat iets zei over het waardeloze strijdplan van Sampaoli.

In de nabeschouwing in Studio Rusland verwees Borst even naar de support voor Sampaoli van destijds, zo terloops mogelijk. Flink wat voetbaljournalisten zagen hun kans schoon en herinnerden de lobbyisten voor Sampaoli op Twitter aan hun actie.

Jorge Sampaoli, bondscoach van het Argentijnse voetbalelftal. Beeld Getty Images

Daarachter gaat iets groters schuil: de richtingenstrijd in de volgerskaravaan van het voetbal. Zwart (25) is een van de voormannen van een kleine, maar luidruchtige progressieve beweging die op een radicaal andere manier naar voetbal kijkt en zweert bij tactische analyses. Ook Michiel de Hoog van De Correspondent is daarvan een vertegenwoordiger.

Data zijn de basis, alleen feiten doen ertoe. Als blijkt dat analist Pierre van Hooijdonk in de studio van de NOS maar één speler van Zuid-Korea bij naam kent, grijpen ze geshockeerd naar hun hoofd. Ook Rafael van der Vaart nemen ze niet serieus, wat ik me trouwens voor kan stellen, want wat die goeie ouwe Raffie uit de losse pols over voetbal zegt, hoor ik elke zaterdagmiddag ook in de kleedkamer.

Waar ik op grond van een indruk schrijf dat Messi tegen Kroatië weinig aan de bal kwam, telt Zwart en noemt hij op Twitter een getal om de bewering te staven. (Veertien passes in de eerste helft.) De meeste sportjournalisten vinden dit maar niks, die vinden dit aanstellerij van een stelletje nerds, wat de meeste leden van de deze beweging trouwens ook zijn.

Voor het WK verscheen bij Das Mag een boek waarin Zwart het Nederlandse voetbal probeert te redden, De val van Oranje - En hoe we weer kunnen herrijzen. Dat laatste kan volgens Zwart onder meer door het machtige ‘ex-voetballerskartel’ te breken.

Jorge Sampaoli, bondscoach van het Argentijnse voetbalelftal. Beeld AP

Wie dat beweert, maakt geen vrienden in het voetbal. De old boys van het netwerk houden hier niet van. De val van Oranje is een aanval op de behoudzucht en gemakzucht in het Nederlandse voetbal – ook van journalisten en commentatoren. Niet veel andere journalisten hebben met zoveel diepgang een verklaring proberen te vinden voor de nationale voetbalcrisis en naar een remedie gezocht. Net zoals Sampaoli geen messias is, is Zwart geen ziener, maar hij denkt tenminste wel na.

Het stuk van Zwart over de Argentijnse wondertrainer Sampaoli uit 2016 blijkt bij herlezing toch wat meer relativering te bevatten dan ik me herinnerde. Hij weet ook wel dat de lobby kansloos is. Sampaoli wordt gebruikt om een punt te maken.

Het kan geen kwaad om de KNVB eraan te herinneren dat het behoefte heeft aan een progressieve geest, schrijft Zwart, iemand die begrijpt dat de problemen van het Nederlandse voetbal verder reiken dan kunstgras, het niet meezingen van het volkslied en de hoed van Memphis. 

Nog steeds geen speld tussen te krijgen.

Paul Onkenhout is redacteur van de Volkskrant.
Reageren? p.onkenhout@volkskrant.nl

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@volkskrant.nl.