Commentaar Verkiezingen Istanbul

Er blijkt meer leven in de Turkse democratie te zitten dan gevreesd

Ekrem Imamoglu spreekt zijn aanhangers in Istanbul toe in aanloop naar de verkiezingen. Beeld Chris McGrath / Getty Images

Achteraf was het niet zo’n handig idee. Twee maanden geleden drong de Turkse president Recep Tayyip Erdogan aan op een herhaling van de burgemeestersverkiezingen in Istanbul, nadat de kandidaat van zijn AK-partij met een miniem verschil verloren had. De herhaling liep afgelopen weekeinde uit op een klinkende overwinning van oppositiekandidaat Ekrem Imamoglu.

De uitkomst was een pijnlijke vernedering voor de president die de afgelopen jaren een bijna onaantastbare machtspositie heeft weten op te bouwen. Vooral sinds de mislukte staatsgreep van 2016 heeft Erdogan zijn greep op alle geledingen van het Turkse bestel, inclusief de rechterlijke macht, flink verstevigd.

Dat was ook te merken aan het slaafse besluit van de kiesraad nieuwe verkiezingen uit te schrijven voor Istanbul na de klachten van Erdogan. Maar er blijkt toch nog meer leven in de Turkse democratie te zitten dan velen hadden gevreesd. AKP-kandidaat Binali Yildirim gaf zijn verlies nog vóór de definitieve uitslag toe en ook president Erdogan feliciteerde de winnaar netjes.

De enorme groei van Imamoglu’s winst – eerst won hij met een voorsprong van 13 duizend stemmen, afgelopen weekeinde met 777 duizend stemmen meer – duidt erop dat de Turken genoeg beginnen te hebben van Erdogans pogingen de democratie naar zijn hand te zetten.

Natuurlijk is Istanbul liberaler dan het Turkse achterland waar Erdogan en de AKP nog steeds veel steun hebben, maar een teken aan de wand voor de sterke man van de AKP is dat Imamoglu ook won in de conservatieve wijk Fatih en de wijk waar Erdogan geboren werd.

De oppositiepartij CHP heeft nu de drie grootste steden van Turkije in handen: Istanbul, Izmir en Ankara. Maar naar verluidt zint Erdogan al op mogelijkheden om de macht van de burgemeesters te beperken via het parlement. Omineus is ook dat hij Imamoglu onlangs nog een ‘gülenist’ noemde, een aanhanger van de geestelijke Fethullah Gülen, die volgens Erdogan achter de mislukte coup zat.

Toch zal Erdogan na zijn misrekening in Istanbul voorzichtig moeten zijn: de democratie laat zich ook in Turkije niet zomaar om zeep brengen.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2019 de Persgroep Nederland B.V. - alle rechten voorbehouden