Opinie Fat positivity

Elke vrouw verdient een positief zelfbeeld, ongeacht haar gewicht

Dikke mensen zouden worden aangemoedigd om dik te blijven door de fat positivity-beweging. Ongezond! Nee, het is onzin, betoogt Jelle Havermans.

Reclamebord in New York. Beeld Najib Nafid

Het Zilveren kruis maakt momenteel reclame op Instagram met een kort filmpje waarin we kennis maken met Kelly, een jonge Nederlandse vrouw die door een ziekte getroffen is en daardoor wat kilo’s is aangekomen. Ondanks haar nieuwe gewicht en andere levensstijl die ze in verband met haar ziekte moet aanvaarden, geeft ze zichzelf een ruime 8,5. Met de reclame laat de organisatie zien dat je ook blij kunt zijn met je lichaam als je niet maatje 36 hebt. Kelly voldoet niet aan de standaard, maar dat maakt haar niet minder mooi of gelukkig.

In de reacties op Kelly daarentegen is een scherpe tweedeling van positieve en negatieve berichten te zien. Opvallend is dat het vooral mannen zijn die zich negatief uitspreken over Kelly. Met diverse argumenten wordt ze belachelijk gemaakt.

Een terugkerend argument is het volgende: ‘Het is wel makkelijk je ziekte de schuld te geven van je overgewicht. Er zijn altijd manieren om alsnog af te vallen.’ Tevens wordt er genoemd dat fat positivity een gevaarlijke ontwikkeling is. Je moet dikke mensen niet aanmoedigen dik te blijven, dat is ongezond.

Sterk negatief sentiment

Die reacties zijn slecht of niet onderbouwd, maar ze tonen wel een sterk negatief sentiment jegens dikke vrouwen. Er wordt veel geredeneerd vanuit dit principe: als je dik bent, is dat je eigen schuld.

Een kortzichtige visie, aangezien er tal van medische, genetische en psychische aandoeningen verantwoordelijk kunnen zijn voor overgewicht. Tevens is onze de leefomgeving volgens het Rijksinstituut voor Volksgezondheid en Mileu (RIVM) de afgelopen tientallen jaren steeds meer veranderd in een ‘obesogene’ omgeving, dat wil zeggen een omgeving die mensen stimuleert om te veel te eten en niet uitnodigt om te bewegen. Daarom is het belangrijk om een onderscheid te maken tussen fat positivity en body positivity.

Fat positivity bestaat namelijk niet. Body posivity daarentegen, wil een tegenwicht bieden aan het klassieke schoonheidsideaal dat ons in de vorm van dunne modellen is opgedrongen. Illustratief voorvechter van de beweging is Winnie Harlow, een zwart Canadees model dat geboren werd met een pigmentziekte. Op school werd Harlow vanwege haar opvallende huid gepest, nu staat ze aan de top van de modewereld.

Body positivity gaat om het tonen van diversiteit en realiteit. Vrouwen in de modebladen en in reclames laten zien in alle vormen en maten. Mét striae, kleine of grote borsten, met of zonder okselhaar en ja, ook vrouwen met vetrollen.

We weten dat de realiteit enorm verschilt met het ideaalbeeld van dat dunne jonge meisje dat je terugziet in tijdschriften en Instagram. Zeker op het gebied van gewicht. Maar liefst 50,2 procent van de Nederlanders vanaf 18 jaar kampt met matig tot ernstig overgewicht. Ondanks dit verpletterende aantal blijkt uit de reacties onder het Zilveren Kruis-filmpje met Kelly maar weer hoe sterk we overgewicht en obesitas als maatschappij veroordelen. Men associeert overgewicht nog altijd met een ongezonde levensstijl.

Natuurlijk is het goed dat we streven naar een gezonde maatschappij. Maar dat rechtvaardigt niet dat we middels fat shaming mensen met overgewicht dehumaniseren, en dan voornamelijk vrouwen. Een bierbuik is oké, een vrouw met vetrollen niet.

Het is tijd dat we als maatschappij een verandering brengen in de manier waarop we naar dikke vrouwen kijken. Door hen achteloos op hun uiterlijk te veroordelen bevestig je het schadelijke beeld dat alleen dunne vrouwen er toe doen.

Body positivity moedigt mensen niet aan om dik te blijven. Integendeel. Het moedigt aan om een gezond en positief leven te leiden. Een positief zelfbeeld is wat iedere vrouw verdient en draagt bovendien bij aan een maatschappij die zowel fysiek als mentaal gezond is.

Jelle Havermans is beeldend kunstenaar, kunstdocent en voorvechter voor emancipatie

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2019 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden