ColumnLoes Reijmer

Een vrouw die hoog mikt, moet wel losgezongen zijn van de realiteit

Deze week waande ik me weer even in 2016, de nacht van 8 op 9 november om precies te zijn, de donkere uren waarin de uitslagen van de Amerikaanse presidentsverkiezingen binnenkwamen. Ik had de wekker gezet om half vier, niet veel later zou de winnaar in een aantal belangrijke staten bekend worden. Ik weet nog dat ik stiekem hoopte dat mijn dochter wakker zou worden, zodat ik haar later kon vertellen dat ze erbij was in die historische nacht. ‘Toen de eerste vrouwelijke president van de Verenigde Staten werd gekozen, zat jij in een Hema-slaapzak met snot- en Nutrilonvlekken naast me op de bank’, dat idee.

Enfin, de afloop is bekend.

De teleurstelling van die nacht school eigenlijk niet eens in het feit dat Amerika toch een man tot nieuwe president koos. Wij vrouwen weten bijna niet anders dan dat de machtigen der aarde van het andere geslacht zijn. Charismatische mannen, intelligente mannen, grijze mannen, middelmatige mannen, kleurloze technocraten, gestoorde autocraten, nog gekkere dictators, Democratische presidenten die niet met hun tengels van vrouwen kunnen afblijven, Republikeinse presidenten die niet met hun tengels van vrouwen kunnen afblijven, Harry Potter look-a-likes die van een skateboard vallen, Franse prinsjes met Napoleon-complex, visie-fobische oud-personeelsmanagers van Unilever. Grote variëteit kortom, met één gemene deler.

Nee, de pijn zat in het feit dat alles wat ons verteld is over kwaliteit en succes, dat je er als vrouw wel komt als je heel goed je best doet, gelogen bleek te zijn. Hillary Clinton was duizend keer geschikter voor het presidentschap dan de grote oranje peuter die nu in het Witte Huis zit, maar ze won niet. Toen Elizabeth Warren deze week een grote nederlaag leed op Super Tuesday en op donderdag uit de strijd voor de Democratische nominatie stapte, kwam datzelfde gevoel als een mokerslag terug. Warren was de geschiktste kandidaat, zo luidde het oordeel steeds, een hyperintelligente vrouw met goede plannen, een fantastisch cv, het vermogen om complexe zaken begrijpelijk uit te leggen, een scherp debater, een kandidaat met durf én humor. Veel geschikter dan Clinton zelfs, omdat ze niet de bagage met zich meetorste van een man die president was geweest en daarbij best wat vijanden en slachtoffers had gemaakt. Maar ook Warren won niet.

Dit bericht bekijken op Instagram

Een foto die is geplaatst door null (@elizabethwarren) op

The New York Times analyseerde woensdag wat er was misgegaan met haar campagne. Ze was te inhoudelijk geweest, constateerde de krant. Te veel nadruk op Warren de Harvard-professor, te weinig aandacht voor haar eenvoudige komaf. Ze had meer tv-spotjes moeten uitzenden over haar jeugd in Oklahoma, over opgroeien in de lagere middenklasse, over de armoedeval toen haar vader een hartaanval kreeg. Zeker, verkiezingen draaien net zoveel om identiteit als om inhoud, maar ‘te inhoudelijk’ is toch opmerkelijk. Laat ik het zo zeggen: zou dat ooit een probleem zijn voor mannelijke politici? 

Misschien bij kleurloze figuren – maar Warren is allesbehalve dat. Het goede was juist dat ze zich in de campagne niet conformeerde aan de bescheidenheid die van vrouwen wordt verwacht. In debatten pakte ze Michael Bloomberg, de miljardair die de verkiezingen even dacht te kopen, zo hard aan dat hij bibberend de strijd verliet. Ze was uitgesproken, ambitieus en scherp. Prima kwaliteiten voor een politicus, maar dus niet als je een vrouw bent.

Hetzelfde zie je in Nederland. Ministers als Sigrid Kaag, Kajsa Ollongren en de Amsterdamse burgemeester Femke Halsema worden al snel arrogant genoemd. Een vrouw die zo hoog mikt, moet wel losgezongen zijn van de realiteit. Macht past ons niet.

In de VS strijden nu twee witte, grijze mannen verder om de Democratische kandidatuur, de een stuntelig en inhoudsloos, de ander stuurs en radicaal. Hún voornaamste kwaliteit? Ze zien er tenminste uit als een president.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden