Commentaar SP in crisis

Een politieke vereniging die meer wil zijn dan een populistische tegenpartij kan niet weglopen voor bestuurlijke verantwoordelijkheid

Sharon Gesthuizen stelde in 2015 de autoritaire partijcultuur in de SP aan de kaak. Tot nu toe tevergeefs.

Partijvoorzitter van de SP Ron Meyer. Foto ANP

Venray krijgt er in de gemeenteraad een fractie bij. Drie raadsleden van de Socialistische Partij hebben zich zaterdag uit onvrede met de partijleiding afgescheiden en gaan verder als onafhankelijke fractie. De afsplitsing in Venray staat niet op zichzelf. De afgelopen 12 maanden verlieten in 19 gemeenten raadsleden of afdelingen van de SP al dan niet vrijwillig de partij.

Tussen 2014 en 2018 verloor de SP ruim een kwart van haar lokale volksvertegenwoordigers. In die periode daalde het aantal leden van 44.240 naar 36.465. Ook de gemeenteraadsverkiezingen van 2018 leverden fors verlies op ten opzichte van 2014. Waarbij moet worden aangetekend dat 13 SP-afdelingen niet meededen aan deze verkiezingen. Volgens betrokkenen mochten ze van het partijbestuur niet meedoen, iets wat de partijtop ontkent.

Die partijtop reageert verkrampt op de onvrede in de eigen gelederen. Naar buiten toe probeert men de indruk te wekken dat er geen tegenstelling is tussen besturen en actievoeren en dat partijleider Lilian Marijnissen en voorzitter Ron Meyer gewoon doorgaan in de lijn van Marijnissen senior en Emile Roemer. Sterker nog: het zou er in de SP democratischer toegaan dan ooit.

In formeel opzicht hebben de leden misschien meer inspraak dan vroeger, maar de bewegingsvrijheid van lokale bestuurders en kaderleden is duidelijk veel te klein om zowel op straat als in de raadszalen naar bevind van zaken te kunnen optreden. Een politieke vereniging die meer wil zijn dan een populistische tegenpartij kan niet weglopen voor bestuurlijke verantwoordelijkheid. En wie kiest voor besturen moet compromissen sluiten en pluriformiteit in de eigen gelederen voor lief nemen. Ook kiezers van de SP verwachten dat hun vertegenwoordigers met andersdenkenden samenwerken om resultaten te boeken.

In 2015 maakte Kamerlid Sharon Gesthuizen democratisering van de partij inzet van de strijd om het voorzitterschap. Zij stelde zich, tot ergernis van de partijtop, kandidaat naast vakbondsman Ron Meyer en scoorde 41 procent van de stemmen. Door het signaal van Gesthuizen te blijven negeren, dreigt de SP zichzelf onder Ron Meyer te veroordelen tot de marge van de Nederlandse politiek.

Meer over

Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@volkskrant.nl.