Eén ontslagen kapster maakt nog geen riante vergoeding

Uit de beschikking van de Hoge Raad over een ten onrechte ontslagen kapster volgt niet dat de individuele rechtvaardigheid terug is in het ontslagrecht.

null Beeld Colourbox
Beeld Colourbox

'De individuele rechtvaardigheid is terug in het ontslagrecht', jubelt mr. Sagel in de Volkskrant, naar aanleiding van een uitspraak van vrijdag 30 juni van de Hoge Raad.

Hij verwijst naar een beschikking waarin de Hoge Raad de gevolgen van het ontslag voor de werknemer betrok in de bepaling van de omvang van de billijke vergoeding. De eerdere 4.000 euro van het Hof was voor de Hoge Raad onvoldoende hoog. Sagel gaat met zijn algemene conclusie echter voorbij aan de extreme feiten die in die casus bepalend waren voor de hoogte van de vergoeding.

De werkgever liet namelijk de - al sinds 1989 in dienst zijnde - kapster als strafmaatregel opeens schoonmaakwerkzaamheden verrichten. Simpelweg omdat de kapster een beëindigingsaanbod zonder vergoeding had geweigerd. Vervolgens kreeg de werkgever lik op stuk van het UWV: geen toestemming om de arbeidsovereenkomst op te zeggen. Alsof dat nog niet genoeg was, zegde de werkgever als klap op de vuurpijl in strijd met het gesloten ontslagstelsel zonder toestemming de arbeidsovereenkomst op.

Kortom, alles wat God en de wet verboden heeft, lapte de werkgever aan zijn laars. Nota bene keek een advocaat over de schouder van de werkgever mee. Dan moet niemand gek opkijken dat de werkgever zijn portemonnee moet trekken. En flink. De algemene constatering dat de individuele rechtvaardigheid daarmee terug is in het ontslagrecht is dus veel te kort door de bocht.

De Hoge Raad hanteert als gebruikelijk uitgangspunt dat de vergoeding 'afhangt van de omstandigheden van het geval'. Tot die omstandigheden behoort onder meer 'de mate waarin de werkgever van de grond voor de vernietigbaarheid van de opzegging een verwijt valt te maken'.

En laat het in de zaak van de kapster nu juist om extreme omstandigheden gaan. De werkgever was ver buiten zijn boekje gegaan en had alles in het werk gesteld om gratis van de werknemer af te komen. Een goed functionerende kapster opeens schoonmaakwerkzaamheden laten verrichten laat zich makkelijk kwalificeren als 'werknemertje wegpesten'. Een afwijzing van het UWV om de arbeidsovereenkomst op te zeggen, gevolgd door een ontslag in strijd met de geldende wettelijke voorschriften omdat de werkgever naar eigen zeggen 'er klaar mee was' kwalificeerde het hof terecht al als een 'rechteloze beëindiging'. Het gedrag van de werkgever laat zich dus makkelijk kwalificeren als ernstig verwijtbaar. Voor die extreme gevallen was en blijft de billijke vergoeding bedoeld. Niets nieuws onder de zon.

De bijzondere omstandigheden vormen in elke zaak het begin- en het eindpunt voor een rechterlijke beslissing. Wij kunnen aan deze zeer uitzonderlijke zaak dus geen algemene conclusies verbinden. De bewering van Sagel dat 'het er niet om gaat de werkgever te straffen, maar om wat billijk is voor de werknemer' gaat voorbij aan het feit dat de werkgever hier van de rechter terecht een flinke draai om de oren kreeg.

De eerdere 4.000 euro van het Hof was voor de Hoge Raad onvoldoende hoog. Beeld anp
De eerdere 4.000 euro van het Hof was voor de Hoge Raad onvoldoende hoog.Beeld anp

De stelling van Sagel dat 'zeker voor werknemers die altijd goed hebben gefunctioneerd en nog lang hadden kunnen doorwerken, flink zal moeten worden betaald' gaat voorbij aan de achterliggende feiten in de kapsterzaak. Ten onrechte wordt de indruk gewekt dat iedere ontslagen, maar goed functionerende werknemer die nog even door moet tot zijn pensioen een flinke billijke vergoeding kan binnenharken.

Eén zwaluw maakt nog geen zomer. Werknemers moeten wel van een heel koude kermis thuiskomen, willen zij een (flinke) billijke vergoeding op grond van 'individuele rechtvaardigheid' in de wacht slepen. De kale transitievergoeding was sinds de invoering van de Wet werk en zekerheid de hoofdregel, en blijft ook na afgelopen vrijdag de hoofdregel. De billijke vergoeding blijft de spaarzame uitzondering.

Huib van Hapert en Eveline Londeman zijn arbeidsrechtadvocaat bij Punt & Van Hapert Advocaten.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden