Commentaarmichael persson

Een loterij is nog rechtvaardiger dan de compensatieregeling voor de schade van de gaswinning

null Beeld AFP
Beeld AFP

En weer faalt een collectieve aanpak van een groot probleem. Zo kan het dat duizenden slachtoffers van de gaswinning alweer in de kou staan.

Michael Persson

In Nederland hoeven we niet vaak in de rij te staan en als dat al nodig is komen we uiteindelijk meestal wel aan de beurt. Ja, voor de dolle aanbiedingen gaan mensen in slaapzak voor de deur liggen, en kaartjes en podiumplekken voor popconcerten zijn soms zo gewild dat niet iedereen aan zijn trekken komt – maar dat zijn luxe producten.

Hoe anders was het maandag in Groningen, waar tienduizenden inwoners van de provincie fysiek of online in de rij gingen staan om iets te krijgen waarvan ze dachten dat hun dat toekwam. Genoegdoening. Helaas: om middernacht was het sprookje voorbij. Duizenden inwoners visten achter het net.

Het is raadselachtig hoe bestuurders keer op keer het verkeerde weten te doen in de omgang met mensen die toch al weinig vertrouwen hebben in hun kunnen. De gascrisis in wingewest Groningen en de toeslagenaffaire in heel Nederland slaan keer op keer een deuk in onze bestuurlijke eigendunk. Zo goed zijn we helemaal niet, in onze afhandeling van het onrecht dat we veroorzaken.

Daarbij worden steevast verkeerde oplossingen gekozen. In de toeslagenaffaire werd de zoektocht naar fraudeurs overgelaten aan een algoritme dat een slecht ontworpen net uitwierp, waardoor de verkeerde vissen werden gevangen. In Groningen mocht deze week juist iedereen in de rij aansluiten, waardoor mensen voor wie de regeling bedoeld was buiten de boot vielen.

Daarbij kunnen simpele vragen worden gesteld. Waarom was het budget niet op een groter aantal belangstellenden begroot? Of, omgekeerd: waarom werd het vooraf vastgestelde budget niet over dat grotere aantal belangstellenden verdeeld? Nu al erkennen bestuurders dat ze hebben geblunderd.

Idealiter wordt iedereen die aanspraak maakt op een overheidsregeling individueel bejegend en eventueel doorgelicht. Nu neemt de overheid te vaak zijn toevlucht tot oplossingen die als een soort panacee over de mensen worden uitgestrooid. Als die niet goed doordacht zijn, raakt dat uiteindelijk de zwaksten in de groep – en in het geval van Groningen waren dat degenen achterin de rij, of degenen die niet zo handig waren met computers. Een loterij is dan nog rechtvaardiger.

Uiteindelijk is dit probleem simpel op te lossen: met meer geld. Maar deze onnodige vernederende ervaring, die ook de Groningers hebben gezien die niet in de rij stonden, zal daarmee nog niet zijn vergeven.

In het Volkskrant Commentaar wordt het standpunt van de krant verwoord. Het komt tot stand na een discussie tussen de commentatoren en de hoofdredactie.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2022 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden