Week van de hoofdredacteur Philippe Remarque

Een experimentele marathon en de journalistieke valkuilen van #MeToo

Voordragen of voorlezen

De week begon voor mij met drankmisbruik in een nachtcafé na de columnistenmarathon. Alles voor het welzijn van onze geliefde columnisten. We hadden een experimentele editie van de marathon achter de rug. Niet alleen wat betreft het onderwerp – het ging niet over het nieuwe jaar, maar over hun werk als columnist –, ook de vorm was nieuw: ik had de columnisten verzocht uit het hoofd te vertellen en niet voor te lezen, omdat ik bij de correspondenten in de herfst had gemerkt dat het levendiger wordt als mensen op het podium het publiek in kijken en losser formuleren. Daarmee veroorzaakte ik vooraf uiteraard veel zenuwen bij deze kampioenen van het geschreven woord. Als het echt niet ging, mochten ze toch voorlezen. Wie dat deden, kunt u terugzien op de livestream. Vanaf mijn positie aan de zijkant van het podium werd ik verrast door de natuurtalenten: mensen van wie je het misschien niet zou verwachten, maar die uitstekend bleken op te treden. Na afloop, tijdens het traditionele diner met de columnisten op de bovenste balustrade van de Rode Hoed, waren de meningen verdeeld over de nieuwe aanpak. Ik weet nu al zeker dat we het volgend jaar weer anders gaan doen. Ik luidde aan die lange tafels met kandelaars ook chef opinie Arnout Brouwers uit, die in Den Haag gaat werken als verslaggever op het gebied van Buitenlandse Zaken en Defensie. En verwelkomde zijn opvolger, Laura de Jong, tevens bezield organisator van de columnistenmarathon en Volkskrant op Zondag.

Bij twijfel niet inhalen

Diezelfde avond zond de publieke omroep in Medialogica een reconstructie uit van twee #MeToo-gevallen waar ik ook voor was geïnterviewd. Dat is lastige verslaggeving: een redactie heeft de taak machtsmisbruik bloot te leggen. Maar bij seksueel overschrijdend gedrag is zelfs de schijn van schuld al uiterst schadelijk voor de genoemden. Daarnaast is het heel moeilijk vast te stellen wat er nu precies is gebeurd. Wij hebben geprobeerd het zorgvuldig te doen. Ik hoorde maandagochtend dat de Volkskrant er in de uitzending niet te beroerd af was gekomen. Dat moet je altijd maar afwachten, je weet niet of de montage je recht doet: van de twee uur interview blijft een minuut of vijf aan fragmenten over. Maar de mensen van Medialogica zijn doorgaans consciëntieus en fair. Bovendien vind ik dat een redactie die elke dag mensen om verantwoording vraagt, zelf ook verantwoording moet afleggen als dat nodig is. Daarom hebben we ook een ombudsman. Over de valkuil van trial by media hebben we naast zijn commentaar ook een stuk gepubliceerd in de herfst. Dat lieten we schrijven door buitenstaanders, die weer een soort jury lieten oordelen. Er klonken – net als bij de ombudsman – kritische noten over ons artikel over de hoofdredacteur van Vice, Casper Sikkema, die wegens ‘ontoelaatbaar gedrag’ was ontslagen. Ook de redacteuren zelf vonden achteraf dat we onder druk van de zaterdagse deadline te snel hadden gepubliceerd. Doorgaans leven we volgens het adagium ‘Bij twijfel niet inhalen’, dat vroeger achterop vrachtwagens stond. Nu lieten we de actualiteit prevaleren, terwijl we onszelf de ruimte hadden moeten geven het verhaal te laten evolueren tot een reconstructie van een (misschien wel onterecht) ontslag. Dat element zat er nu ook wel in, maar we hadden het vermengd met hier en daar belastende onderzoeksjournalistiek over Vice. Daardoor hinkte het te veel op twee gedachten. Sikkema, die in het stuk aan het woord kwam, oordeelt achteraf dat wij wel zorgvuldig onderzoek hebben gedaan en dat de feiten klopten. Er is bij ons dus ook weer niet zoveel misgegaan. Maar het is toch een goede les. 

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@volkskrant.nl.