DE WEEK VAN DE HOOFDREDACTEURPieter Klok

De waarheid ligt lang niet altijd meer in het midden

Black Lives Matter heeft ook een nieuw journalistiek begrip opgeleverd: both-sideism. Dit is journalistiek die zo dwangmatig twee kanten probeert te belichten dat de ernst van een gebeurtenis uit het oog wordt verloren. Both-sideism is journalistiek die ervan uitgaat dat de waarheid altijd in het midden ligt.

Bij de Volkskrant werd both-sideism tot voor kort als een compliment beschouwd. We hebben de afgelopen jaren veel geïnvesteerd in wederhoor. Tot 2010 vroegen we bij primeurs en onderzoeksverhalen vaak pas de middag voor publicatie om wederhoor. Inmiddels doen we dat dagen of weken van tevoren, om te voorkomen dat we onbewust aan onesideism ten prooi vallen. Dit doen we niet vanuit de overtuiging dat de waarheid altijd in het midden ligt, maar om te voorkomen dat we andere perspectieven over het hoofd zien. Als we alle perspectieven in kaart hebben gebracht, kunnen we aan het werk: zin en onzin van elkaar scheiden om uiteindelijk tot een verhaal te komen dat de werkelijkheid zo dicht mogelijk benadert.

Zo deden ze dat in VS tot voor kort ook, vertelt Dean Baquet, hoofdredacteur van The New York Times, in een uitgebreid interview met de podcast Longform, maar met de komst van Trump voelden ze zich gedwongen hun werkwijze aan te passen. De VS hebben voor het eerst in de geschiedenis een president die er geen enkele moeite mee heeft stelselmatig te liegen. De traditionele werkwijze van hoor en wederhoor schiet dan al snel tekort. Als een van beide partijen liegt, ligt de waarheid niet meer in het midden. Objectiviteit is bij The New York Times niet langer het doel, maar ‘eerlijkheid en onafhankelijkheid’. 

Dean Baquet, hoofdredacteur van The New York Times, voelde zich met de komst van Trump gedwongen de werkwijze aan te passen.Beeld Getty

In Nederland lijken de meeste politici een hechtere band met de waarheid te hebben, maar ook hier ligt de waarheid lang niet altijd in het midden. Journalistiek mag dus nooit eindigen met het eenvoudigweg achter elkaar zetten van verschillende opvattingen en perspectieven. We moeten altijd onderzoeken hoe bepaalde opvattingen zijn onderbouwd, welke feiten en analyses eraan ten grondslag liggen. Een theorie van een wetenschapper die werkt volgens strenge protocollen is meer waard dan die van een enthousiaste amateur. De best onderbouwde opvatting zal uiteindelijk zwaarder wegen.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden