CommentaarRaoul du Pré

De vraag is niet zozeer of we kernenergie willen maar of het zonder wel gaat lukken

In de complexe belangenafweging rond het klimaat is het lastig om kerncentrales taboe te verklaren.

Kerncentrale in Fort Lillo, Haven van Antwerpen, België. Beeld FlickrVision
Kerncentrale in Fort Lillo, Haven van Antwerpen, België.Beeld FlickrVision

Het was waarschijnlijk niet Mark Ruttes bedoeling om Groningen zo kort voor de verkiezingen opnieuw tegen zich in het harnas te jagen toen hij de provincie zondagavond in het RTL-debat plompverloren aanwees als de droomlocatie voor een nieuwe kerncentrale. Strikt genomen staat de Eems­haven inderdaad al jaren op de Haagse lijstjes, maar dat wil nog niet zeggen dat ze er daar ter plekke ook enthousiast over zijn, na alle ellende met het gas.

Intussen zou het wel jammer zijn als de consternatie in Groningen de aandacht nu te lang gaat afleiden van de eigenlijke vraag: hebben we kernenergie nodig? Of liever: kunnen we wel zonder? Na veertig jaar debat staan de argumenten van beide kampen in marmer gebeiteld: het afvalprobleem en de veiligheidsrisico’s wogen op het Binnenhof uiteindelijk altijd zwaarder dan de wetenschap dat er geen efficiëntere en schonere manier is om energie op te wekken. Het laatste kabinet dat er serieus mee bezig was, Rutte I, liep bovendien al snel vast op het gebrek aan commerciële belangstelling. De moderne veiligheidsvoorschriften maken de bouw zo gecompliceerd en duur dat geen energiebedrijf zich er meer uit eigen beweging aan waagt. De overheid zal er sowieso zelf een grote rol in moeten spelen.

Aan de andere kant dringt de vraag zich steeds sterker op of het zonder kernenergie wel lukt. De energietransitie dreigt vast te lopen op de onbetrouwbaarheid van wind en zon en op de torenhoge kosten van het uitbannen van het gas. Het is niet zonder reden dat het klimaatpanel van de Verenigde Naties in de meeste scenario’s uitgaat van een wereld met kernenergie. In de complexe belangenafweging tussen de schade aan de natuur, het milieu, het landschap, de economie en het klimaat, blijkt het steeds ingewikkelder om zomaar aan kernenergie voorbij te gaan. Misschien kunnen we ons die luxe niet veroorloven.

De belangrijkste fase in het landsbestuur breekt binnenkort aan: de formatie van een nieuw kabinet, doorgaans het enige moment in jaren waarop de bakens echt worden verzet. Nadat in de afgelopen jaren veel klimaatbeleid in werking is gezet, is dit voorjaar dé kans om de stand van zaken op te maken: liggen we op koers, zijn de prioriteiten nog goed en wat is de beste garantie (ook zonder wensdenken) dat we de CO2-uitstoot echt ver genoeg naar beneden krijgen? Dat wordt alleen een oprechte afweging als er vooraf geen politieke taboes op tafel liggen.

In het Volkskrant Commentaar wordt het standpunt van de krant verwoord. Het komt tot stand na een discussie tussen de commentatoren en de hoofdredactie.

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden