Opinie Brieven

‘De term blank komt helemaal niet voort uit raciale wetenschappen van de 18e eeuw’

De ingezonden lezersbrieven van vrijdag 29 juni.

‘Der naturen bloeme’ van Jacob van Maerlant. Beeld Koninklijke Bibliotheek

Brief van de dag

De term ‘blank’ komt volgens het aan museale taalzuivering gewijde artikel (Ten eerste, 28 juni) ‘voort uit de raciale wetenschappen in de 18de en 19de eeuw’. Dat is volstrekte flauwekul. De oudste attestatie van het woord ‘blank’ in het Nederlands stamt uit 1287 en heeft betrekking op de huidskleur: lieden hutermaten lanc die de hut ebben sere blanc (‘lieden uitermate lang die de huid hebben zeer blank), Jacob van Maerlant, Der naturen bloeme, gedateerd 1287.

De term komt dus helemaal niet voort uit raciale wetenschappen van later tijd. Blank is ook geen modewoord als ‘mieters’ of bastaardwoord als ‘sapristi’, zoals de heer Schoonderwoerd suggereert.

Verder stellen de taalzuiveraars dat er voortaan alleen woorden worden gebruikt ‘die mensen zelf gebruiken’. Prima, wat denkt u van het woord ‘blank’? Dat woord gebruiken blanken al eeuwen zelf voor hun huidskleur.

Hoe lang moeten we nog dulden dat lieden die menen dat de geschiedenis van het Nederlands niet verder teruggaat dan de Gouden Eeuw uitmaken hoe wij ons uitdrukken in het Nederlands? Taal verandert inderdaad, maar niet op commando.

Paul J. Marcus, Amsterdam 

Oningeënte kinderen

Steeds meer ouders kiezen ervoor hun kind niet te laten inenten. Dat is een probleem, want daarmee neemt het risico voor zeer kleine kinderen toe om ernstig ziek te worden. Als er echt sprake is van een gevaarlijke situatie, zou er een vaccinatieplicht moeten komen. Dat is duidelijk beleid en dan neemt de regering zelf haar verantwoordelijkheid.

Maar nee, wat zou de oplossing moeten zijn? De regering zou kinderdagverblijven het recht moeten geven om oningeënte kinderen te weigeren (Commentaar, 27 juni).

Als er een maatschappelijk probleem is waar de regering iets aan zou moeten doen, dan is het wel een beetje laf dat aan de kinderdagverblijven te delegeren. Kinderdagverblijven die toch al opgezadeld worden met voor een deel onuitvoerbare regelgeving, die ook nog eens de kosten voor ouders omhoog jaagt. De kinderopvang hoort een maatschappelijke voorziening te zijn, betaalbaar voor ouders en met een hoge, praktisch uitvoerbare pedagogische kwaliteit voor de kinderen. Een opgeheven vingertje over wel of niet ingeënt zijn, hoort daar niet bij.

Annelies Zoomers, Haarlem, directeur-bestuurder Stichting ­Kinderorganisatie Spaarne

Vmbo-examens

Gezien de organisatie op deze Limburgse scholen en ook bij monde van examenkandidaten (Ten eerste, 28 juni) kunnen we ervan uitgaan dat er slecht of geen les werd gegeven en dat er flink op los werd gespijbeld. Hoe is het dan mogelijk dat deze leerlingen moeiteloos voor het centraal schriftelijk examen zijn geslaagd? Er waren lijsten bij met zevens en achten. Mogen we hieruit concluderen dat het niveau van de examens zeer weinig voorstelt? Iemand die een beetje bekend is met de lessituatie op het vmbo en het jaarlijkse (landelijke) slagingspercentage van dik in de 90 procent gaat dat wel denken.

Gerard Batenburg, Rijswijk

Kreupel poliovirus

Bij het lezen van het artikel ‘Kreupel poliovirus effectief tegen tumor’ (Ten eerste, 27 juni) kreeg ik voor het eerst van mijn leven positieve gevoelens bij het woord ‘poliovirus’. Al zo’n 70 jaar ervaar ik de gevolgen van een besmetting met het poliovirus. Dit virus heeft destijds mijn zenuwcellen aangetast en me onder andere een verlamd been bezorgd. Dat ditzelfde virus in aangepaste vorm ook kankercellen kan uitschakelen, vind ik dan ook goed nieuws.

Alleen begrijp ik niet helemaal de juichende toon van de onderzoekers over de bereikte resultaten. Slechts bij 20 procent van de met dit virus behandelde patiënten schakelde het virus de tumoren uit. Bij 80 procent werkte het aangepaste poliovirus niet. Maar dat ligt mogelijk aan het poliovirus zelf. Het echte, onbewerkte poliovirus leidt in de praktijk maar in 10 procent van de gevallen tot aantasting van de zenuwcellen. Tot deze 10 procent behoorde ik.

Verder wil ik de koppenmaker complimenteren. De term ‘kreupel poliovirus’ is zeer toepasselijk.

Bert Bröcking, Wijchen

Vrije wil, of toch niet ...

Zolang filosofen en psychologen me- nen de definitie van de ‘vrije’ wil zelf te mogen vaststellen, ieder op eigen wijze, geloof ik ze onvoorwaardelijk. Dus ik geloof Lieke Asma ook (Wetenschap, 27 juni). Ze maakt het me niet moeilijk, ze zegt immers: ‘De vrije wil gaat volgens mij over intentionele (bedoelde) handelingen die we bewust doen en waar we achter staan.’ Maar ze aanvaardt ook, zegt ze, dat die beslissingen in het onbewuste worden genomen voordat ze ons bewuste bereiken. Inderdaad, zo ne-men we beslissingen. De lezer mag zich verder afvragen wat daar vrij aan is.

Hans van den Berg, Vleuten, bioloog

Beledig jonge kijkers niet

Je kunt geen krant openslaan, of er wordt bericht over een verdwijnend programma van de publieke omroep. Brandpunt+ moet van de buis af, bij Tegenlicht wordt flink bezuinigd en Andere Tijden moet het doen met een halvering van de zendtijd. EenVandaag zal TweeVandaag worden, omdat de hoge dames en heren van de NPO liever een soap op het eerste net zien. Voor ‘een jong kijkerspubliek’ en ‘lucht in het schema’ (V, 1 juni). Nou pretendeer ik niet voor alle jongeren te spreken, maar deze keuzes zijn, naast een totale vernietiging van enkele van de beste programma’s van de publieke omroep, ook nog eens een enorme belediging voor mensen van mijn leeftijd.

Mats de Lange (20), Amsterdam, student

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2019 de Persgroep Nederland B.V. - alle rechten voorbehouden