Opinie Publieke omroep

De publieke omroep is hopeloos ‘verMaxt’

Maak ruim baan voor al die fantastische jonge mensen, en red de publieke omroep. Dat betoogt Charles Dumas, fotograaf en mediaondernemer in ruste.

De 72-jarige Paul Witteman is nog altijd met twee programma’s op de tv terug te vinden. Foto NTR

Het mediagedrag van mijn zoon (18) en dochter (20), vertoont al jaren trends die alom opgemerkt worden. YouTube regeert, Netflix is populair en wat ordinaire programma’s van de commerciële omroepen kunnen hier en daar op bijval rekenen. Sociale media spelen de hele dag een belangrijke rol.

Het beeldscherm is een bondgenoot, nee, een goede vriend die gekoesterd wordt. Maar ze hebben wel wat last van die ‘oudjes’. Facebook is in hun perceptie overgenomen door vrouwen van middelbare leeftijd. En de eerste scheurtjes in het ooit spannende Snapchat zijn zichtbaar: de gemiddelde leeftijd van gebruikers neemt toe. Ook de televisieprogramma’s van de omroepen, en dan vooral die van de publieke, zijn niet vaak hun moeite van het aanzien waard.

Het lijkt wel of de Stichting Kijkonderzoek maar weinig aandacht besteedt aan de leeftijdopbouw van de kijkers. En hoewel een steekproef van twee onvoldoende blijkt, kan hier het gezond verstand uitkomst bieden. Voor de appreciatie van televisieprogramma’s is identificatie erg belangrijk. En vooral hier lijkt het spaak te lopen. De Nederlandse publieke omroep maakt uitmuntende kindertelevisie. En gezien de onomkeerbare opmars van omroep Max blijkbaar ook goede televisie voor zestigplussers. Maar hoe zit het met het aanbod voor de adolescenten? Waar zijn hun pareltjes en helden? Je moet ze met een vergrootglas zoeken.

Oude elite heerst

Bij de publieke omroep heerst een oude elite. Veel presentatoren, een eerste anker voor identificatie, waren al populair in mijn jongere jaren. Waarom maken ze niet eens plaats voor jonge mensen? Astrid Joosten (60) presenteert dit jaar drie televisieprogramma’s. Paul Witteman (72) verliet ooit zijn partner Pauw om het wat rustiger aan te gaan doen. Maar nog altijd presenteert hij twee programma’s: Podium Witteman en Buitenhof. Jeroen Pauw (58) bezet met zijn talkshow een van de beste ‘time slots’ op de avond. Heel Holland bakt wordt verzorgd door de nog piepjonge André van Duin (71). Het oude maatje van Joosten, Jaap Jongbloed (63) heeft ook nog zijn Opgelicht en Het mooiste meisje van de klas. De slimste mens wordt voorgezeten door de dinosauriërs Philip Freriks (74) en Maarten van Rossem (75). En als klap op de vuurpijl: een nieuw programma over zwangerschap en geboorte wordt gepresenteerd door Ria Bremer (79).

Maar het aantal ‘oudjes’ lijkt oneindig: Tom Egbers (61), Rob Trip (58), Matthijs van Nieuwkerk (58), Ivo Niehe (72). Ondanks de activiteiten van ‘jonkies’ als Eva Jinek, Floortje Dessing, Janine Abbring en Yvon Jaspers, ontstaat de indruk dat Omroep Max synoniem is geworden voor de NPO. De boel verMaxt.

Als ik met mijn kinderen De slimste mens of Twee voor twaalf kijk, lijkt het overigens of ook de redacties worden geleid door bejaarden. Nog één vraag over de Jom Kipoeroorlog, Joop den Uyl of het Ardennenoffensief en ik zit weer alleen op de bank.

Paul Witteman zou zijn Podium moeten weggeven aan de briljante Giovanca Ostiana, die nu met Vrije Geluiden prachttelevisie maakt voor het moment dat mijn kinderen uitslapen. Waarom leidt Jeroen Pauw de vlijmscherpe Anne Fleur Dekker niet op om hem binnen een jaartje op te volgen? Waarom beperkt Astrid Joosten zich niet tot haar activiteiten als dagvoorzitter van bedrijfssymposia? Waarom wordt Nieuwsuur niet overgenomen door de knisperende, intelligente Dionne Stax en Amber Brantsen? Waarom wil de oude generatie maar geen plaats maken voor aanstormend talent?

Maak plaats voor jong talent

Gaat het om plat behoud van baantjes en zekerheden? Zijn de zenderbazen zo bang voor vernieuwing omdat de kijkcijfers op korte termijn leidend zijn? Biedt de omroep-cao geen goed vangnet voor bejaarde presentatoren? Daar moeten we misschien eens naar kijken. Er zijn toch ook wel baantjes achter de schermen? Deze oude vaktoppers kunnen de rest van hun carrière toch wel wijden aan de begeleiding van jong talent? Als het verbeteren van arbeidsvoorwaarden en toekomstperspectieven leidt tot een lang verwacht vertrek, moeten de zenderdirecteuren daar maar eens goed over nadenken.

Begrijp me niet verkeerd. Veel van de genoemde oudjes zijn televisiehelden voor me. En topprofessionals. Maar het ging toch om identificatie? Genoemde oudere presentatoren zeggen mijn kinderen helemaal niets. Behalve dat ze het wel aardige mensen vinden. Zoals ze ook oma aardig vinden. Of mij over een paar jaar. Maak alsjeblieft ruimte voor al die fantastische jonge mensen en red de publieke omroep. De oudjes zijn voor omroep Max. En wil je toch volharden in je presentatieleven: solliciteer dan bij Jan Slagter.

Durf het experiment aan te gaan. Want als we daar nu niet heel hard aan werken, presenteert Willibrord Frequin (77) volgend jaar het Jeugdjournaal… En dat zal ernstig ten koste gaan van de nachtrust en ontwikkeling van onze jeugd.

Charles Dumas (54) is fotograaf en mediaondernemer in ruste.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@volkskrant.nl.