column sheila sitalsing

De premier had het helemaal niet voor haar gedaan, zo bleek, maar alleen voor Paul Polman en Unilever

Duizelig zat het Vestigingsklimaat thuis op de bank. Beteuterd en een beetje boos. Zo voelde het dus, afgedankt zijn. Leeg en naar.

Jarenlang was ze op handen gedragen, hadden ze voor haar gerend en gedraafd, dingen gedaan uit haar naam. Als je haar naam terugzocht in de verslagen van debatten in de Tweede Kamer in de achterliggende jaren, werd ze duizenden malen genoemd. En altijd respectvol, je kon de eerbiedige trillertjes in de stemmen van ministers en van volksvertegenwoordigers horen wanneer ze repten van ‘een aantrekkelijk Vestigingsklimaat’ en van beslissingen die van het allergrootste belang waren, want ‘goed voor het Vestigingsklimaat’.

Soms had ze zich wat ongemakkelijk gevoeld onder al die idolatrie. Dan stond er weer een vertegenwoordiger van de regering op een ambassade in een obscuur land ver weg een lofzang te houden op fiscale sluiproutes. Zat ze daar een beetje beschaamd bij, als Vestigingsklimaat, want voor haar hoefde dat niet zo nodig, zo’n double Irish with a Dutch sandwich waarmee diverse belastbare geldstromen zomaar weg werden gemaakt. Maar als hij zag dat ze aan het mokken was, sloop de premier naar haar toe, kroelde door heur haar en fluisterde verliefd in haar oor: ‘We doen het voor jóu. Alles voor jou.’

Eerlijk is eerlijk: het was vaak genieten. Elk jaar onderzoeken, dikke rapporten, met háár in de hoofdrol. Elk jaar de internationale lijstjes, waar ze altijd hoog eindigde. Dan stuurde hij steevast bloemen en een fles champagne, lief briefje erbij: ‘Bijna Singapore! Gaaf!’

Terugkijkend moet ze concluderen dat de klad erin kwam na dat ene sms’je: ‘We gaan de dividendbelasting afschaffen! Streep erdoor! Schluss!! XXX’ Zat ze thuis te stuiteren van blijdschap. Dat hij dat voor háár overhad. Ze moest ervan blozen.

Wekenlang bezong hij haar pracht in het openbaar, hij ging maar door, over haar borsten gelijk twee welpen, tweelingen van een ree – het kon niet op.

Later pas kwam de deceptie. Hij had het helemaal niet voor haar gedaan, zo bleek, maar alleen voor Paul Polman en Unilever. Met haar had het niet zoveel te maken gehad, zeg maar gerust: niets. De pijn van het verraad was gruwelijk, ze werd gek van verdriet. De bakken kritiek die ze over zich uitgestort had gekregen vanwege hun verhouding: het was voor niets geweest. Vervolgens werd ook nog het hele plannetje teruggedraaid – dat vond ze een vorm van gerechtigheid.

‘Hoe ga je dit goedmaken?’ had ze hem met betraand gezicht gevraagd. Ik geef je een vliegtuig, had hij beloofd. Hij hield woord. En hoe! Hij strooide met honderden miljoenen, kocht hele stukken KLM op. Voor Schiphol, legde hij uit. Is cruciaal voor het Vestigingsklimaat. En iedereen zei ‘O, het Vestigingsklimaat! Maar natuurlijk. Is hartstikke belangrijk.’ Ze huilde van geluk.

Tot die fatale dag in maart, toen de wrede woorden ‘Er komt een CO2-heffing voor de industrie’ vielen. Ze trok wit weg. Jarenlang had hij de CO2-heffingjankerds van zich af weten te slaan, alles voor haar. En dan dit: twee flutrapportjes van planbureaus, een handvol boze mensen in het land, het aanhoudende gejengel van Jesse Klaver, en weg was het verzet.

Alle goedmaakwoordjes die hij erachteraan lispelde, over ‘een slimme heffing’ en ‘een verstandige belasting’, want ‘we moeten rekening houden met het Vestigingsklimaat’: ze hoorde ze niet meer. Ze wilde ze niet meer horen.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2019 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden