Opinie

De politiek bepaalt, niet de belegger

Een boeing 737. 'Het bedrijf Boeing beslist niet of Saoedi-Arabië wapens mag ontvangen, maar de Amerikaanse overheid' Beeld ANP
Een boeing 737. 'Het bedrijf Boeing beslist niet of Saoedi-Arabië wapens mag ontvangen, maar de Amerikaanse overheid'Beeld ANP

'That's where the money is', zou de Amerikaanse bankrover Willie Sutton hebben gezegd toen de rechter hem vroeg waarom hij banken beroofde. Het lijkt erop dat de Eerlijke Verzekeringswijzer op vergelijkbare manier redeneert met het onderzoek naar bedrijven die verantwoordelijk worden gehouden voor controversiele wapenhandel. Dit onderzoek kijkt naar de mate waarin verzekeraars in die bedrijven beleggen.

Vooropgesteld: ook Aegon betreurt het dat er voortdurend gewapende conflicten uitbreken, zeker als hierbij burgerslachtoffers vallen, en dat twijfelachtige regimes mensenrechten schenden. Toch is er een aantal redenen waarom dit onderzoek de plank misslaat.

Wapenverdrag

Allereerst moet worden vastgesteld dat, hoe betreurenswaardig dit ook is, wapens een vast onderdeel zijn van onze maatschappij. Zonder wapens geen Nederlands leger of politie, geen deelname aan vredesmissies of militaire missies die in VN- of NAVO-verband worden ondernomen. We kunnen deze mannen en vrouwen niet met een wapenstok naar Afrika sturen. En de bedrijven die regeringen van Europese landen wapens leveren om onrecht te bestrijden zijn dezelfde 'foute' bedrijven uit het lijstje van de Eerlijke Verzekeringswijzer.

Maar die bedrijven mogen toch geen wapens leveren aan fragiele staten en dictaturen? Dat vinden we bij Aegon ook en daarom zoeken we aansluiting bij het onlangs in werking getreden internationale wapenverdrag. Dat verdrag bepaalt dat landen controlemechanismen moeten inrichten om te voorkomen dat wapens worden geleverd aan regimes die deze inzetten voor, bijvoorbeeld, mensenrechtenschendingen.

Dat leidt tot het derde punt: niet wapenbedrijven waarin wordt belegd bepalen aan wie zij leveren, maar regeringen. Het bedrijf Boeing beslist niet of Saoedi-Arabië wapens mag ontvangen, maar de Amerikaanse overheid. Bij deze beslissing moet ook de mensenrechtensituatie worden meegewogen. Hierin spelen beleggers geen enkele rol.

Campagnemiddel

Tot slot: de Eerlijke Verzekeringswijzer roept verzekeraars op om bedrijven als Boeing af te stoten, omdat zo kan worden voorkomen dat wapens in verkeerde handen komen. Dit is helaas niet juist. Uitsluiting is een uiting van morele verontwaardiging en kan een sterk signaal geven aan de maatschappij dat bepaalde activiteiten onacceptabel zijn. Het kan ook klanten van verzekeraars een gerust gevoel geven. Hier is niks op tegen.

Maar we moeten niet de illusie hebben dat we met uitsluiting zulke complexe problemen kunnen oplossen. De NGO's achter de Eerlijke Verzekeringswijzer weten als geen ander hoe internationale wapenhandel werkt. Het is jammer dat zij het geld van hun leden niet gebruiken om bij te dragen aan constructievere oplossingen voor deze problemen.

Het bespelen van financiële instellingen is een beproefd campagnemiddel. Maar het is zinvoller beleggers te vragen hoe zij bijdragen aan verduurzaming van de economie. Daar kunnen zij effect sorteren.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden