Lezersbrieven Donderdag 17 januari

De kiezer heeft altijd gelijk, toch?

Politiek tekenaar Kaya Mar met een schilderij van premier May na haar nederlaag. Beeld Getty Images

Brief van de Dag: plan-May

Het plan-May heeft het dus niet gered omdat het ‘beste parlement ter wereld’, in de ogen van Alfred Pijpers in de Volkskrant (O&D, 14 januari), haar plannen met grote meerderheid heeft verworpen. Alfred Pijpers vindt dit in tegenstelling tot vrijwel elke econoom ter wereld wel een goed idee.

Zijn voornaamste argument is dat je de wil van 17,4 miljoen kiezers serieus moet nemen. Afgezien van de vraag of de wil van het volk nu echt het uittreden van de EU betrof of gewoon een afrekening met het kabinet van Cameron was, is het de vraag of hiermee de stem van de kiezer echt recht wordt gedaan. Want als we het grootste kritiekpunt op de huidige politiek serieus ­nemen – dat politici te ver van het volk af staan – dan moeten we de uitslag natuurlijk ook op een ­lager schaalniveau bekijken.

Als we het uitgangspunt van Pijpers nemen, dat de kiezer ­altijd gelijk heeft, en we kijken naar afzonderlijke landen binnen het Verenigd Koninkrijk, dan zien we dat er zowel in Noord-Ierland als Schotland een ruime meerderheid voor is om in de EU te blijven. In die hoek zullen we dus ook de oplossing moeten zoeken. Dus bijvoorbeeld geen harde grens in Ierland, maar een grens in de Ierse Zee – waar Engeland niet blij van wordt, maar ja, dat is democratie. Ook kunnen we het leed verzachten in de zin dat ze hun pond mogen houden in Noord-Ierland, links rijden en de­ Engelse vlag hijsen. Enzovoorts.

Ton van Rietbergen, economisch geograaf aan de Universiteit Utrecht

Smeerkezen zijn we

Het is natuurlijk allesbehalve toeval dat uitgerekend een dag na het bommetje van Klaas Dijkhoff partij-oudste Frits Bolkestein oproept tot een adempauze in de vorming van het ­klimaatbeleid (O&D, 15 januari). Waarschijnlijk lag het stuk al een tijdje te wachten op zijn beurt in het VVD-spervuur.

Hoe is het anders te verklaren dat de auteur Nederland als gidsland neerzet, terwijl nog maar twee dagen daarvoor, ook in deze krant, uitvoerig werd beschreven hoe ons land op vrijwel alle klimaataspecten tot de Europese achterhoede behoort? We blijken geen gidsland, maar een land van smeerkezen.

Cees Guikers, Wamel

Nivelleringsfeest

Wat een verademing dat Frits Bolkestein zich in het klimaatdebat heeft gemengd (O&D, 15 januari). Scherpe analyse van een immer scherpe geest. Maar op zijn conclusie dat de laagste inkomens het zwaarst worden getroffen, valt wel wat af te dingen.

Naar goed Nederlands gebruik zullen de hoge energierekening en alle noodzakelijke investeringen van deze groep door enige vorm van toeslag worden gecompenseerd. Door extra bijdragen te vragen van de mensen met de wat hogere inkomens wel te verstaan. Op die manier werkt de financiële uitwerking van alle klimaatmaatregelen naar verwachting niet denivellerend, maar wordt het misschien wel de grootste nivelleringsoperatie van de laatste decennia.

Henk Voulon, Beuningen

Voedsel en de macht

Maandag maakte De Voedselzaak van de Volkskrant de eindbalans op. Daarvan schreef Anna Deems een mooi verslag (O&D, 16 januari). Wat was er na een jaar geleerd over het voeden van de wereld?

Aan bod kwamen de Nederlandse consument, de milieubelasting van kunstmest en de ondoorzichtige prijsvorming van voedsel.

Het eigenbelang van Nederland houdt armoede vaak in stand, zei journalist Carlijne Vos. En zowel ecologie als technologie hebben wat te bieden, bleek. Wat onderbelicht bleef, was de kwestie van macht. Van wie zijn de technologie en de kennis? Wie neemt de beslissingen? En de hamvraag: hoe kunnen boeren zich wapenen tegen de macht van grote economische belangen?

Op vrijwel het hele Afrikaanse continent bestaan initiatieven om het voedselsysteem te democratiseren. Ondanks geringe ondersteuning zijn sommige heel succesvol.

De sleutel ligt bij netwerken van – vaak honderden – boeren, die zich uitstrekken tot het hele voedselsysteem. In Zimbabwe bestaat een bloeiend boerenzadennetwerk, waardoor de ­invloed van grote zaadbedrijven afneemt. In Kenia organiseren vrouwen zich om landroof tegen te gaan.

In Mali wisselen boeren continu kennis uit over slimme productie­methoden en worden ze daarmee veel weerbaarder. In Rwanda creëren vrouwen zelf markten die voor hen veilig en toegankelijk zijn. En in Ghana slaan boeren en koks de handen ineen om het plattelandsdieet te verbeteren. Dit zijn natuurlijk maar enkele voorbeelden en ik kan hier geen recht doen aan de reikwijdte ervan. Documenteer dus vooral meer inspirerende initiatieven. Daarvan valt immers zoveel te leren over hoe de macht over het voedsel werkelijk weer bij de mensen kan komen.

Janneke Bruil, Amsterdam

Ik wíl geen stukje beleving

Ik griezel ervan dat mijn supermarktbezoek een stukje beleving moet zijn (Economie, 15 januari). Wie verzint zoiets? Ik wil gewoon efficiënt mijn boodschappen kunnen doen, zonder te hoeven struikelen over chef-koks of halve keukens waar verse pizza’s worden gebakken.

In mijn woonplaats Abcoude verhuisde de plaatselijke Plus en werd hij de grootste en meest vernieuwde Plus van Nederland, met allerlei ‘belevingen’. Ik ga dus steeds vaker naar de gewone bakker en groenteboer, die fantastische adviezen geven en voor mij meer een beleving zijn. En ik ga naar de kleinere Albert Heijn een straat verderop, gelukkig nog verschoond van alle toestanden. Ik hoop in godsnaam dat Albert Heijn voor het vernieuwde winkelconcept ­Abcoude over het hoofd ziet.

Netje Reezigt, Abcoude

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2019 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden