De hele wereld haat ons, ook op een sporttoernooi

Hoe kijken ze in Rusland naar de Olympische Spelen? Zwemster Joelia Jefimova is het symbool van alle Russische dopingtoestanden, constateert onze correspondent Tom Vennink.

Zwemster Joelia Jefimova won een zilveren medaille, achter de Amerikaanse Lily King. De Amerikaanse media hebben geen goed woord over voor de Russische dopingzondaar, terwijl ze in Rusland op het schild wordt gehesen.Beeld reuters

Joelia Jefimova is in tranen op het Russische avondjournaal. Ze heeft zilver gewonnen op de honderd meter schoolslag, maar dat is niet waarom ze huilt. Voor haar voelt de olympische ervaring niet zo als die van andere atleten. Jefimova komt uit Rusland. En ze heeft in het verleden doping gebruikt. Nu is ze is het symbool van alle Russische dopingtoestanden.

Op haar Olympische Spelen bestaat geen applaus. Ze is uitgefloten door het publiek. Beschimpt door haar concurrenten. Neergesabeld in de media.

Even voorstellen: zwemkampioene Joelia Jefimova (24) uit Grozny, de Tsjetsjeense hoofdstad die in haar kinderjaren vernietigd wordt in een oorlog. Sinds 2011 woont ze niet meer in Rusland, maar in Los Angeles. Dat was lastig in het begin, vooral het Engels. Ze ziet niet dat er verboden hormonen zitten in het voedingssupplement van de apotheek. De straf wordt verlaagd naar 16 maanden omdat ze niet bewust gebruikte. Maar sindsdien is ze voor veel mensen een doper.

Zeker na de tweede positieve test, dit jaar. Meldonium. Weer is dat niet het hele verhaal. Het Wereldantidopingagentschap spreekt haar vrij. Want het zou kunnen dat ze het middel gebruikte toen het nog mocht, en dat het daarom nog in haar bloed zat tijdens de controle.

Maar Rio lijkt voorbij. Van haar team, Team Rusland, moeten 116 sporters thuisblijven. Niet omdat ze betrapt zijn, maar omdat hun regering geen betrouwbare dopingcontrole kan garanderen. Jefimova mag ook niet mee. Haar laatste kans is het internationaal sporttribunaal CAS. De openingsceremonie is al aan de gang als het oordeel uit Zwitserland komt: de schorsing is onrechtvaardig.

Zwemster Joelia Jefimova.

Het olympisch bad, halve finales. Ze staat er. Maar het publiek wil haar niet. Jefimova wordt uitgefloten. Ze tikt als snelste aan en steekt haar wijsvinger in de lucht. Eerste.

Dat valt verkeerd. Naast het bad doet haar Amerikaanse concurrente Lilly King het gebaar na voor televisieploegen. 'Je doet met je vinger alsof je de nummer één bent', zegt de 19-jarige King. 'Maar je bent betrapt op dopingbedrog. Ik ben geen fan.'

Lilly King krijgt applaus. Zwemlegende Michael Phelps: 'King heeft gelijk.' De Litouwse zwemster Ruta Meilutyte: 'Heel moedig van Lilly. Ze zei wat we allemaal denken.'

De afkeer van Jefimova verspreidt zich naar Amerikaanse media. De presentator op de nationale zender CBS: 'Deze Russische zwemster hoort hier niet.' Jefimova is 'de Russische dopingbedriegster' (USA Today) met een succesverhaal 'bedorven door bedrog' (Vox.com). Haar finale wordt door Rolling Stone aangekondigd als: 'Ruslands Joelia Jefimova en haar koffer vol dopingcontroverse tegen USA-zwemster Lilly King.'

Beeld Rechtenvrij

Finale op de Spelen, hoger kan niet. Het publiek fluit en jouwt. 'Boeeee!' Jefimova finisht een halve seconde achter Lilly King: zilver. King viert goud. Ze spat water naar de Russische, maar ontwijkt oogcontact. Tijdens de prijsuitreiking staat Jefimova alleen. Haar twee Amerikaanse collega's op het podium geven haar geen hand. Bij de persconferentie gaat King zo ver mogelijk van Jefimova vandaan zitten. Tegen de wereldpers zegt ze: 'Het is ongelooflijk om goud te winnen. En om te weten dat ik het schoon gedaan heb.'

Als de verslaggevers naar Joelia Jefimova komen, breekt de zwemster. 'Ik heb de afgelopen maand helemaal niet geslapen', zegt ze in tranen. 'Vooral de laatste drie weken waren verschrikkelijk.' Russische media hijsen haar op het schild. Jefimova's verhaal staat voor het Russische gevoel over de Zomerspelen: de hele wereld haat ons, ook op een sporttoernooi.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden