ColumnPeter Buwalda

De duur van ‘na een tijdje’ verschilt. Meestal is die kort, maar het kan ook een half leven duren

Soms denk je dat iemand een geintje maakt, het kan niet waar zijn, dit verzin je, en kom je er na een tijdje achter dat het juist geen geintje is, maar de waarheid, al dan niet hard.

De duur van ‘na een tijdje’ verschilt. Meestal is die kort, zoals vorige week, toen Arjan Robben zijn ­comeback bij FC Groningen aankondigde. (Al na een paar tellen bleek het de zachte waarheid. Verstandig dat het EK is uitgesteld, trouwens.)

Maar het kan ook een half leven duren, ondervond ik gisteren.

Dat ging als volgt. Sinds een week hadden we een grote houten bak voor de deur staan, er moest een boom in, Jet had hem laten maken door Caspar, de vriend van Saskia. (Een beetje columnist noemt man en paard.) Maar het ding, dat naar onze kasteeltuin op de tweede verdieping moest, paste niet door de voordeur, laat staan dat je ermee de trap op kon. Het was een kunstig gemaakte bak, maar ja, we konden moeilijk de deurpost eruit slopen.

Dus daar was Caspar weer, speciaal teruggekomen uit Rotterdam om zijn creatie in stukken te ­zagen. Eenmaal boven, in de kasteeltuin, zou hij de bak weer in elkaar schroeven.

Jet ging Caspar uitgebreid op zijn vingers staan kijken – ik niet, zo ben ik niet. Terwijl ik in de ridderzaal zat te writen, hoorde ik Caspar praten over een ‘heel bijzonder zaagje, een Japans zaagje’, dat niet ­alleen heel dun was, maar ‘heel anders dan onze ­eigen zagen bij het trekken zaagt, in plaats van bij het duwen.’

Wat?? Als een oud ­regimentspaard dat de krijgstrompet hoort, spitste ik mijn oren, schreef Henk Broekhuis ooit. Ik spoedde me naar Caspar en zijn trekzaagje. ‘Is dat echt waar,’ vroeg ik hangend aan zijn kunstige bak, ‘dat de Japanners trekken bij het zagen?’

Caspar knikte.

‘En weet je zeker dat het geen Chinees zaagje is?’

‘Het is een Japans zaagje.’

‘Wacht hier’, zei ik en pakte binnen De avonden uit de zuurvrije vitrine. Weer bij Caspar ging ik op de fraaie bakrand zitten en las van pagina 122 de alinea voor waarin Frits van Egters aan Jaap vraagt of hij wel weet dat ‘alles helemaal anders kan zijn’.

‘Daar heb ik nog geen studie van gemaakt’, zegt Jaap terug. Hierop deelt Frits mee, dat ‘in China bij het zagen niet het duwen de hoofdbeweging is, ­zoals bij ons, maar het trekken’.

Al een kwarteeuw citeer ik Van Egters’ grap als ­iemand beweert dat het ergens ter wereld heel anders werkt, ook in columns, trouwens. Hoe verzin je zoiets, denk ik er dan altijd bij, zo geestig. Die zaag. China. Het duwen, het trekken. Typisch Reve. Hoe kom je erop.

Maar het is dus gewoon waar.

‘Nou ja’, zei Caspar, ‘het is een Japans zaagje, geen Chinees zaagje.’

Ik keek peinzend naar het ding. Een letterkundige plooi. Eens even zien wat we ter gladstrijking konden aanvoeren. Ik nam aan dat Caspar wist over de communistische jeugd van de Reves? Hij kende het proefschrift van Gerards broer Karel toch wel? ­Sovjet-annexatie der klassieken? Dat marxisten goeie dingen altijd naar zich toetrokken? Naar de leer?

Caspar knikte traag.

‘Misschien ging het bij Gerard en Karel thuis over de trekrichting, of tijdens de jeugdkampen’, zei ik peinzend, ‘en ergens onderweg was er vast een ­Chinees trekzaagje van gemaakt. Denk je niet? Een soort maoïstische Sovjet-annexatie der trekzaagjes?’

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden