Column Sheila Sitalsing

De bomenaflaat van Shell is een psychologische meesterzet

Vroeger was een aflaat verdienen best hard werken. Er kwamen rozenhoedjes bij kijken en geestelijke oefeningen, en er diende berouwvol gebiecht te worden.

Tegenwoordig kun je online een stukje boom kopen bij het boeken van een vliegticket naar Indonesië. Om de uitgebraakte CO2 te compenseren. Niet vliegen schijnt beter te zijn, maar dat gold vroeger ook voor al die overtredingen waarmee de zondaar haar plekje in de hemel dreigde te verspelen.

Omdat Shell nooit te beroerd is om te helpen, kunnen automobilisten vanaf volgende week woensdag ook bij het tanken van diesel of benzine extra betalen voor het planten van nieuwe bomen. Een vrijwillige bijdrage (door de klant, nee, niet door Shell, ze zijn er behulpzaam maar de bottomline moet uiteraard scherp in de gaten worden gehouden) van één cent extra per getankte liter gaat naar bomenaanplant in Peru en in Indonesië. ‘Een tussenoplossing zolang elektrisch rijden niet voor iedereen beschikbaar is’, zegt Shell-directeur Marjan van Loon.

Hier uitstoten, daar een paar bomen erbij om dat te corrigeren. Je zou er van enthousiasme zomaar méér van gaan rijden.

De nieuwsberichten over deze goede daad repten van ‘CO2-neutraal rijden’, al kwam dat me voor als een iets te voordelige voorstelling van zaken. Omdat de prijs aan de lage kant is: Trees For All, een stichting met CBF-keur die gespecialiseerd is in CO2-compensatie, zegt dat er 5 cent extra per liter brandstof nodig zou zijn om de CO2-uitstoot van een stukje autorijden werkelijk te vereffenen. Een rijksdaalder op een tank van 50 liter zal de gemiddelde automobilist al gauw te veel zijn. Mensen vliegen immers ook als postduiven vanaf Schiphol, de hub die zó belangrijk is voor ons welzijn dat de staat zich in Air France-KLM is gaan inkopen, maar een paar tientjes neertellen voor een bomenaflaat: het loopt niet storm, alle ach en wee geroep over verdwijnende gletsjers en smeltende polen en verbrokkelende koralen ten spijt.

Bovendien, ‘CO2-neutraal autorijden’ op fossiele brandstoffen is net zoiets als ‘calorieneutraal eten’. Het bestaat niet, het is een sprookje, nonsens, een bizar verzinsel dat alleen uit de koker van een marketeer kan zijn gekomen, of van een kerkvader die de boel aantrekkelijk wil houden voor zijn schaapjes.

Als Shell iets doet, of juist niet doet, of gewoon Shell is, zijn de woedende reacties nooit ver weg – categorie: laat Shell die bomen lekker zelf betalen van die 18,6 miljard euro megawinst over 2018, en van hun opgespaarde belastingontduikvermogen, en laten ze meteen de Nigerdelta even schoonmaken, en de ijsbeertjes helpen, en weet je nog Zuid-Afrika, en laat ze stoppen met pompen, en fracken, en werelddominantie, en illuminatie, en, en, et cetera. (Overigens betáált Shell ook zelf bomen, het steekt miljoenen in een project met Staatsbosbeheer bijvoorbeeld.) Mij lijkt het evenwel een psychologische meesterzet om de automobilist bij elke tankbeurt voor te houden dat individuele handelingen consequenties hebben, en dat iedereen een keuze heeft.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@volkskrant.nl.